คลองบางหลวง ชุมชนริมคลองกลางกรุงเทพฯ ที่ยังรักษาวิถีชีวิตเก่า บ้านศิลปิน กาแฟโบราณ ตลาดน้ำ และหุ่นละครเล็กไว้ได้ในยุคที่ทุกอย่างรอบข้างเปลี่ยนแปลงไปหมดแล้ว
กรุงเทพฯ มีพื้นที่สงบหลายแห่งที่คนนอกย่านแทบไม่รู้ว่ามีอยู่
คลองบางหลวง คือหนึ่งในนั้น
ชุมชนเล็กๆ ริมคลองบางกอกใหญ่ฝั่งธนบุรี ที่ยังคงรักษาบ้านไม้เก่า วิถีชีวิตริมน้ำ และงานศิลปะพื้นบ้านเอาไว้ได้ท่ามกลางคอนโดมิเนียมและห้างที่ผุดขึ้นโดยรอบ — คลองบางหลวง คือสถานที่ที่ทำให้รู้ว่ากรุงเทพฯ ยังมีมุมที่ไม่ต้องรีบ
คลองบางหลวงคืออะไร อยู่ที่ไหน
คลองบางหลวง เป็นชุมชนเก่าแก่ตั้งอยู่ที่ ซอยเพชรเกษม 28 ถนนเพชรเกษม แขวงคูหาสวรรค์ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร
ชื่อ “บางหลวง” มาจากคลองบางกอกใหญ่ที่ไหลผ่านชุมชนนี้ ซึ่งเป็นคลองเก่าแก่ตั้งแต่สมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช และยังมีประวัติย้อนไปถึงสมัยสมเด็จพระไชยราชาธิราชที่โปรดเกล้าให้ขุดคลองลัดระหว่างปากคลองบางกอกน้อยจนถึง คลองบางหลวง จนต่อมาเส้นทางน้ำขยายใหญ่ขึ้นกลายเป็นเส้นทางการค้าที่สำคัญ
ที่อยู่ที่ตรงที่สุดสำหรับคนที่จะมาคือ ซอยจรัญสนิทวงศ์ 3 ซึ่งพาเข้าถึงชุมชนได้โดยตรง
คลองบางหลวง เดินทางอย่างไร
การเดินทางมา คลองบางหลวง ทำได้หลายวิธีโดยไม่จำเป็นต้องมีรถยนต์ส่วนตัว
ทาง MRT สายสีน้ำเงิน — ลงสถานีบางไผ่ ออกทางออก 4 ซอยเพชรเกษม 20 จากนั้นนั่งมอเตอร์ไซค์รับจ้างต่อไปยังชุมชน คลองบางหลวง ค่าโดยสารประมาณ 15 บาท เป็นเส้นทางที่สะดวกที่สุดสำหรับคนที่มาจากกรุงเทพฝั่งตะวันออก
ทางรถเมล์ — มาลงที่จรัญสนิทวงศ์ซอย 3 แล้วนั่งรถสองแถวสีแดงหรือมอเตอร์ไซค์รับจ้างเข้าไปจนสุดซอย เดินข้ามสะพานก็เจอชุมชน
ทางเรือ — เหมาเรือจากท่าช้าง ท่าน้ำสาทร หรือท่าเรืออื่นๆ ราคาประมาณ 800-1,200 บาทต่อชั่วโมง เหมาะสำหรับกลุ่มที่ต้องการประสบการณ์การเดินทางทางน้ำที่ครบถ้วน
บ้านศิลปิน (Artist House) หัวใจของคลองบางหลวง
จุดที่คนพูดถึงมากที่สุดใน คลองบางหลวง คือ บ้านศิลปิน หรือ The Artist House Bangkok
บ้านศิลปินเป็นอาคารไม้ทรงมะนิลาริมคลองบางหลวง ที่มีเครื่องดื่ม Signature ที่มีส่วนผสมของน้ำอ้อย ทั้งกาแฟ ชา และโกโก้ บรรยากาศเปิดโล่ง ลมพัดเย็น มีที่นั่งทั้งในร้านและนอกร้าน และมีปลาแหวกว่ายในคลองให้ซื้ออาหารให้ได้
ชั้นล่างของบ้านศิลปินใช้เป็นที่จัดแสดง หุ่นละครเล็ก ซึ่งเป็นศิลปะการแสดงไทยโบราณที่หายากยิ่งในปัจจุบัน มีการแสดงในบางวัน ถ้าต้องการดูแน่ๆ แนะนำให้โทรสอบถามก่อนไป ส่วนชั้นสองเป็น แกลเลอรีแสดงงานศิลปะ ทั้งภาพวาดและภาพถ่าย
Workshop ที่บ้านศิลปินมีหลายแบบ ทั้งร้อยลูกปัด ระบายสีตุ๊กตาปูนปลาสเตอร์ และกิจกรรมงานฝีมืออื่นๆ ราคาเริ่มต้น 39-100 บาท เหมาะมากสำหรับครอบครัวที่มีเด็กหรือกลุ่มเพื่อนที่ต้องการทำกิจกรรมร่วมกัน
เปิดให้เข้าชมทุกวัน โดยเฉพาะวันเสาร์-อาทิตย์ที่จะมีตลาดน้ำและการแสดงหุ่นละครเล็กพิเศษ
ซ้อแห้ง — กาแฟโบราณ 50 ปีที่ยังหอมเหมือนเดิม
ถัดออกมาจากบ้านศิลปิน มีร้านกาแฟที่เป็นตำนานของ คลองบางหลวง อีกร้านหนึ่ง
ร้านซ้อแห้ง กาแฟโบราณสูตรดั้งเดิมย่านคลองบางหลวง การันตีความอร่อยมาแล้วกว่า 50 ปี ชงด้วยวิธีกาแฟถุงมัดแบบดั้งเดิม ให้ความรู้สึกเหมือนย้อนเวลากลับไปสมัยเด็ก
กาแฟโบราณริมคลองบางหลวงของซ้อแห้งมีกลิ่นและรสชาติที่ร้านกาแฟสมัยใหม่ไม่สามารถทำแทนได้ เพราะมันใช้สูตรและวิธีการที่รักษาไว้มาตลอดห้าสิบปี ราคาถูก บรรยากาศสบาย และถ้ามานั่งดูเรือแล่นผ่านไปในคลองบางหลวงด้วยกัน ก็คือประสบการณ์ที่ไม่ต้องเสียเงินมาก
ทางเดินริมคลองบางหลวง เดินช้าๆ เจอทุกอย่าง
สิ่งที่ดีที่สุดในการเที่ยว คลองบางหลวง คือการเดินโดยไม่มีแผน
ตลอดทางเดินริมคลองบางหลวงมีทั้งบ้าน ศ.จิตรกร ที่รับวาดภาพเหมือนโดยใช้เวลาเพียง 15 นาที ร้านบ้านของเล่นที่มีของเล่นสมัยอดีตจัดแสดง และบ้านศิลปินที่สุดทางเดิน
แต่ละบ้านในชุมชน คลองบางหลวง มีเรื่องราวของตัวเอง บางหลังขายของที่ระลึก บางหลังขายของกิน บางหลังเป็นร้านตัดผมหรือร้านนวดที่ยังคงเปิดกิจการเหมือนสามสิบปีที่แล้ว ถ้าเดินช้าๆ โดยไม่รีบไปถึงบ้านศิลปิน จะพบว่า คลองบางหลวง มีมากกว่าแค่จุดหมาย
วัดคูหาสวรรค์วรวิหาร วัดโบราณทางเข้าคลองบางหลวง
ก่อนจะถึงชุมชนหลักของ คลองบางหลวง จะผ่าน วัดคูหาสวรรค์วรวิหาร ซึ่งเป็นวัดโบราณที่สร้างมาตั้งแต่สมัยอยุธยา
วัดนี้เป็นวัดขนาดเล็กที่ไม่ค่อยได้รับความสนใจมากนัก ทำให้ยังคงรักษาสภาพดั้งเดิมไว้ได้ดีกว่าวัดที่มีนักท่องเที่ยวเยอะ ถ้ามาช่วงเช้า บรรยากาศในวัดสงบมาก เหมาะสำหรับการนั่งพักและสวดมนต์ก่อนจะเดินต่อไปยังชุมชน
ตลาดน้ำคลองบางหลวง เสาร์อาทิตย์เท่านั้น
คลองบางหลวง มีตลาดน้ำที่เปิดเฉพาะวันเสาร์-อาทิตย์ เป็นตลาดเก่าแก่ที่ยังรักษาบรรยากาศร้านค้าริมคลองแบบดั้งเดิมไว้ได้ดี
ตลาดน้ำ คลองบางหลวง หรืออีกชื่อหนึ่งคือตลาดน้ำคลองบางกอกใหญ่ มีของกิน ของใช้ ของที่ระลึก และงานฝีมือให้เลือก ราคาเป็นมิตร ไม่ได้ตั้งราคาสำหรับนักท่องเที่ยวมากนัก เพราะชาวบ้านในย่านยังมาซื้อของที่นี่ในวิถีชีวิตประจำวัน
ถ้าวางแผนมาวันเสาร์-อาทิตย์จะได้บรรยากาศครบที่สุด ทั้งตลาดน้ำ การแสดงหุ่นละครเล็กพิเศษ และคนในชุมชนที่ออกมาคึกคักมากกว่าวันธรรมดา
ก๋วยจั๊บน้ำข้นตีนสะพาน ชามที่คุ้มค่ากว่าที่คิด
ของกินที่คนแนะนำกันบ่อยใน คลองบางหลวง คือก๋วยจั๊บน้ำข้นตรงตีนสะพานคลองบางหลวง
ราคาธรรมดา 30 บาท พิเศษ 40 บาท แต่พิเศษที่นี่คือเครื่องในเต็ม ไข่ครึ่งพอง หมูกรอบหั่นหนา เลือดหมูไร้กลิ่นคาว และได้นั่งริมคลองมีเสียงเรือแล่นผ่านตลอดเวลา เป็นชุดประสบการณ์กินข้าวริมน้ำในราคาที่ไม่มีที่ไหนทำแบบนี้ได้อีกในกรุงเทพฯ
บ้านพึ่งศิลป์ Workshop ฝีมือและของที่ระลึก
ในชุมชน คลองบางหลวง ยังมีบ้านพึ่งศิลป์ที่เปิดเป็นพื้นที่งานฝีมือและจำหน่ายของที่ระลึกทำมือ เหมาะสำหรับคนที่อยากหิ้วของกลับบ้านที่ไม่ใช่ของที่ขายในห้างทุกที่
ของในบ้านพึ่งศิลป์ส่วนใหญ่เป็นงานแฮนด์เมดจากคนในชุมชนหรือศิลปินที่มาร่วมใช้พื้นที่ ราคาเหมาะสมและซื้อได้แบบตรงๆ โดยไม่ผ่านคนกลาง
เที่ยวคลองบางหลวง One Day Trip แผนใช้เวลา 1 วัน
ถ้าวางแผนมาเที่ยว คลองบางหลวง แบบครบวันในวันเสาร์หรืออาทิตย์ มีแนวทางง่ายๆ ดังนี้
เช้า — มาถึงก่อน 9 โมง แวะวัดคูหาสวรรค์ก่อนเดินเข้าชุมชน เดินสำรวจตลาดน้ำคลองบางหลวงที่เพิ่งเปิด กินก๋วยจั๊บตีนสะพานเป็นมื้อเช้า
กลางวัน — เดินตามทางเดินริมคลอง แวะบ้านของเล่น บ้าน ศ.จิตรกร และร้านต่างๆ ที่สนใจ แวะซ้อแห้งสั่งกาแฟโบราณ นั่งดูเรือในคลองบางหลวงไปสักพัก
บ่าย — เดินถึงบ้านศิลปิน ทำ Workshop ร้อยลูกปัดหรือระบายสี สั่งโกโก้น้ำอ้อยนั่งดูวิวคลอง ถ้าตรงกับวันที่มีการแสดงหุ่นละครเล็ก ดูก่อนกลับ
ทั้งวันใช้เงินไม่เกิน 500 บาทต่อคน
เวลาที่เหมาะที่สุดในการมาเยือน
คลองบางหลวง เปิดทุกวัน ตั้งแต่ประมาณ 9:00-18:00 น. แต่วันธรรมดาร้านบางร้านอาจปิด
วันเสาร์-อาทิตย์ให้บรรยากาศดีที่สุด เพราะมีทั้งตลาดน้ำ การแสดงหุ่นละครเล็ก และผู้คนเดินเที่ยวมากกว่า แต่ถ้าอยากได้บรรยากาศสงบกว่านั้น วันธรรมดาตอนเช้าที่คนในชุมชนออกมาใช้ชีวิตตามปกติจะให้ความรู้สึกที่แท้จริงของ คลองบางหลวง มากกว่า
ชุมชนที่รอให้เราช้าลง
คลองบางหลวงเป็นชุมชนเก่าแก่ริมคลองบางกอกใหญ่ที่ยังคงรักษาเสน่ห์ดั้งเดิม วิถีชีวิตเรียบง่าย และร่มรื่นไว้ เหมาะสำหรับพักผ่อนเปลี่ยนบรรยากาศ
ในกรุงเทพฯ ที่ทุกอย่างเร็วและใหญ่ขึ้นทุกวัน คลองบางหลวง คือพื้นที่ที่บอกว่าการช้าลงไม่ใช่การสูญเสีย
ไม่ว่าจะมาคนเดียว มากับเพื่อน หรือพาครอบครัวและเด็กๆ มา — คลองบางหลวง ตอบโจทย์ทุกกลุ่มในแบบที่ไม่ต้องใช้เงินมาก ไม่ต้องวางแผนซับซ้อน และไม่ต้องรีบ
แค่มา เดิน และสังเกต ชุมชนคลองบางหลวง
