“มานครปฐมต้องไปเที่ยวไหนบ้าง” 

“นั่นแหละ! มันนึกไม่ออกเห็นไหม มันมีองค์พระปฐมเจดีย์ มีพระราชวังสนามจันทร์ แค่นั้นเอง หมดแล้ว ทั้งที่จริงๆ มันเป็นเมืองที่มีเรื่องราวลึกซึ้ง กษัตริย์เคยเกือบจะย้ายเมืองหลวงมาที่นี่ด้วย แค่ชื่อเมือง ‘นครปฐม’ ก็คือ primary city แล้ว”

เฟิด-คาริญญ์ยวัฒ ดุรงค์จิรกานต์ หรือ เฟิด Slot Machine นักร้องนำซึ่งล่าสุดได้รับหน้าที่เป็น Passion Curator ให้แคปเปญ #WHATISYOURCPS ของแบรนด์ CPS CHAPS เล่าให้ฟังถึงเหตุผลที่ตัดสินใจทำ ‘นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์’ หอพักขนาด 70 กว่าห้องที่ตั้งอยู่ตรงข้ามมหาวิทยาลัยศิลปากร วิทยาเขตพระราชวังสนามจันทร์ ซึ่งตั้งใจว่าจะเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการปลายเดือนกุมภาพันธ์นี้

เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค

ตั้งแต่มหาวิทยาลัยศิลปากรขยายวิทยาเขตมาที่พระราชวังสนามจันทร์ นครปฐมก็กลายเป็นเมืองมหาวิทยาลัยไปโดยปริยาย ทั้งๆ ที่แต่ก่อนเป็นจังหวัดที่เรามักจะมองข้ามไป แม้จะอยู่ห่างจากกรุงเทพฯ เพียงไม่ถึงชั่วโมง แต่ก็ยังไม่มีพื้นที่สำหรับคนรุ่นใหม่ในการแสดงผลงาน แสดงตัวตน ให้เห็นมากหนัก 

เฟิดและน้องสาวจึงตัดสินใจเปิดหอพักมหาวิทยาลัยที่ไม่ได้เป็นแค่หอพัก แต่เป็นพื้นที่ศิลปะสาธารณะ เพราะหวังจะผลักดันวงการสร้างสรรค์ และสร้างความเข้าใจต่อศิลปะให้คนรุ่นใหม่มากขึ้น เกิดเป็นหอพักนักศึกษาที่มีห้องโถงสีขาวขนาดใหญ่ ห้อมล้อมไปด้วยตะแกรงที่มีฟังก์ชันหลายอย่าง ตั้งแต่เป็นที่จัดแสดงงานอาร์ต ไปจนถึงเป็นม่านตาสำหรับผู้อยู่อาศัย อย่างในรูปที่แชร์กันบนโลกออนไลน์เมื่อต้นปีที่ผ่านมา

เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค
เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค

เมื่อไม่เคยมีคนทำมาก่อน มันเลยเป็นการทดลองที่เฟิดท้าทายตัวเอง ถ้าสังเกตผลงานของเขาจาก Slot Machine จะพบว่าเขาพยายามท้าทายตัวเองอยู่ตลอด เช่น เพลงจันทร์เจ้า กลายเป็นเพลงที่มีท่อนฮุคสั้นที่สุดแค่ 3 คำคือ I say goodbye

“แล้วความท้าทายของนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ คืออะไร” 

“คือการจับไอเดียในอากาศมาปั้นให้เป็นจริงให้ได้”

และนี่คือกระบวนการการปั้นอากาศของเขา

01

นครปฐม

ไอเดียของนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เริ่มต้นเมื่อ 4 – 5 ปีก่อน เมื่อเฟิดพูดคุยกับเพื่อนๆ ในวงถึงความฝันที่อยากกลับไปทำอะไรให้บ้านเกิดที่จังหวัดนครปฐม

“เราคุยกับแก๊ก (อธิราช ปิ่นทอง-มือเบส) ว่า ถ้าวันหนึ่งเรารวย เรายิ่งใหญ่ ก็กลับมาทำอะไรให้บ้านเกิดดีกว่า เราเห็นตัวอย่างจากอาจารย์ถวัลย์ ดัชนี และอาจารย์เฉลิมชัย โฆษิตพิพัฒน์ แล้วรู้สึกว่านครปฐมยังไม่มีอะไรเลย ทั้งๆ ที่ห่างจากกรุงเทพฯ แค่สี่สิบนาที ผมโตที่นี่เลยรู้ว่ามันช่างแตกต่างกันเหลือเกิน

“นครปฐมสำหรับเราเป็นเหมือนจังหวัดสตาร์ทอัพ ทั้งๆ ที่อยู่ติดกับกรุงเทพฯ แต่คำว่า ‘นครปฐม’ มันอยู่ใน Mindset ของคนเท่าไหร่ล่ะ ของคนไทยด้วยนะ อย่างศาลายา พุทธมณฑล คนรู้จัก แต่คำว่านครปฐมคนลืมไปแล้ว อาจจะเพราะมันใกล้เกิน เหมือนตอนเด็กๆ เรากลัวผี แล้วเราต้องนอนชิดกำแพง เพราะเราคิดว่าเวลาผีชะโงกมาจะไม่เห็นเรา เขาจะมองเลยไป นั่นก็คือจังหวัดนครปฐมครับ (หัวเราะ) มันเหมือนสะดือตัวเองแหละ คนมักจะมองไม่เห็น

“เราจึงอยากผลักดันให้มันเคลื่อนที่ ไม่ให้อยู่นิ่ง เพราะเราเป็นคนท้องถิ่นก็รู้ว่ามันนิ่งมาก โตมาขนาดนี้ก็รู้ว่ามันไม่มี happening อะไร มันเลยต้องเป็นเราแล้วแหละ ทำเองก็ได้ ไม่เป็นไร จะทำได้ไม่ได้ไม่รู้ แต่ขอทำไปกอ่น”

เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค

02

สถานที่สร้างคน

เนื่องจากเป็นอดีตนักศึกษาคณะมัณฑนศิลป์ ภาควิชาออกแบบนิเทศศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากร โจทย์ของเขาในตอนแรกคืออะไรก็ได้ที่เกี่ยวกับงานศิลปะ ที่เชื่อว่าเป็นรากฐานของการทำหลายๆ อย่าง และนำมาปรับใช้กับอะไรก็ได้ เหมือนกับที่ทุกวันนี้เขามีอาชีพนักดนตรีเป็นงานหลัก

“ที่ดินตรงนี้เป็นของครอบครัว โลเคชันคืออยู่ตรงข้ามมหาวิทยาลัยศิลปากร สนามจันทร์ ตอนเด็กๆ เคยเป็นปั๊มน้ำมัน เราเดินไปเรียนตั้งแต่เด็กเลยผูกพันกับแถวนี้ พอช่วงหนึ่งเศรษฐกิจไม่ดี กิจการปั๊มน้ำมันขาดทุน คุณพ่อคุณแม่เลยตัดสินใจเลิกทำธุรกิจนี้ เลิกได้ประมาณสิบปี ลูกๆ เริ่มโต เลยคิดว่าถ้าปล่อยให้เป็นอย่างนี้เฉยๆ ก็สูญเปล่า และผมก็อยากมี passive income อีกด้านหนึ่ง เพื่อที่จะได้ทำ Slot Machine แบบลอยตัว ไม่เครียดมาก (หัวเราะ)

เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค
เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค

“เราเลือกทำเป็นหอพักเพราะเป็นที่อยู่อาศัยที่ได้แชร์กับคนอื่น อย่างตอนเรียนมหาวิทยาลัย เราต้องไปเรียนที่ศิลปากร วังท่าพระ เป็นเด็กต่างจังหวัดเขาไปเรียนกรุงเทพฯ มันลำบากนะที่ต้องไปอยู่ต่างเมือง ต้องอยู่ด้วยตัวเองคนเดียว หอพักมันเป็นที่ที่ช่วย shape ช่วยหล่อหลอมคนๆ หนึ่ง เป็นช่วงคอขวดที่โตจากมัธยมมาเป็นมหาวิทยาลัย”

“แล้วหอพักตอนมหาวิทยาลัยมัน shape คุณยังไง” เราถาม

นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

“โอ้โห shape of you เลยครับ (หัวเราะ) มีหมดทุกอารมณ์เลย ทั้งประสบการณ์ดีและไม่ดี มันเหมือนกับเราได้เป็นเจ้าของตัวเองครั้งแรก จะนอนกี่โมง จะตื่นกี่โมง จะทำอะไร จะไปไหน ตอนนั้นไม่มีคำว่าโดดเรียนแล้ว เพราะไม่มีใครมารู้ (หัวเราะ) มันเป็นช่วงที่เราเหลาตัวเองว่าในเมื่อที่เรามีอิสระมากมายขนาดนั้น เราจะเป็นคนยังไงในสถานการณ์นี้ อย่างผมพักอยู่ฝั่งธนฯ สิบนาทีก็ถึงข้าวสารแล้ว จะเมาหัวราน้ำทุกวัน ไม่กลับหอเลยก็ได้ มันเป็นช่วงวัดใจตัวเอง เลยเป็นช่วงที่สำคัญที่สุด”

03

สุขนิรันดร์

เมื่อเชื่อว่าสถานที่สร้างคนได้ การออกแบบสถานที่ที่จะเอื้อต่อการเติบโตจึงเป็นโจทย์สำคัญของนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ ไม่ว่าจะเป็นคอนเซปต์ บรรยากาศ วัสดุที่ใช้ในการสร้าง ไปจนถึงร้านค้าและกิจกรรมที่เลือกเข้ามา

“เราคิดย้อนกลับมาที่ตัวเอง ผมเป็นคนโชคดีที่ได้อยู่ในครอบครัวที่ดี ถ้าทำหอพักเราก็อยากทำหอพักให้เหมือนเขาอยู่บ้าน ความเป็นบ้านก็ต้องมีความปลอดภัย ความเป็นส่วนตัว ความอบอุ่น ความสงบ ผมว่าถ้ามีความสงบ และความรู้สึกในจิตใจเรานิ่ง เราจะตัดสินใจอะไรๆ ในชีวิตได้รอบครอบกว่า และจะไม่ค่อยมีโอกาสพาตัวเองไปเสื่อมเสีย แล้วตอนนี้คนที่สนใจหอพักที่เซอร์ไพรส์มากๆ คือ เด็กมัธยมที่มาเรียนโรงเรียนในจังหวัด ซึ่งเป็นวัยหัวเลี้ยวหัวต่อมากๆ ไม่ใช่แค่เด็กมหาวิทยาลัยแล้ว 

เฟิด Slot Machine เปลี่ยนนิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ เป็นพื้นที่ศิลปะที่อยากให้นครปฐมกลายเป็นเมืองชิค
นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

“มันเลยเป็นที่มาของชื่อ ‘นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์’ ผมอยากให้คนที่มาอยู่ที่นี่มีความสุขเป็นนิรันดร์ เราตกแต่งภายในห้องพักให้เป็นเหมือนคอนโด ซึ่งใกล้เคียงกับบ้าน ไม่อยากทำให้รู้สึกเหมือนอยู่หอพัก ห้องที่นี่ก็เลยใหญ่ มีชั้นเป็นไม้ สีอุ่นๆ ให้อยู่แล้วสบายใจ สดชื่น ที่เหลือก็แล้วแต่ความชอบของแต่ละคนที่จะตกแต่ง แต่ยังไงมันต้องเป็นที่ที่ทุกคนหัวถึงหมอนแล้วจะหลับ ไม่ว่าในวันนั้นคุณจะเจอความวุ่นวายอะไรมาก็ตาม”

04

พื้นที่ศิลปะที่ไม่เคยมีมาก่อน

เมื่อช่วงต้นปีที่ผ่านมา ผู้กำกับ เต๋อ-นวพล ธำรงรัตนฤทธิ์ แชร์รูปห้องโถงตรงกลางนี้ ทำให้นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ได้รับการพูดถึงบนโซเชียลมีเดียในชั่วข้ามคืน มันไม่ใช่แค่ดีไซน์เท่ๆ ที่ทำขึ้นมาอย่างไม่มีความหมาย และไม่ใช่สัญลักษณ์สามเหลี่ยมที่วง Slot Machine ของเฟิดชอบทำอย่างที่เราคิด แต่เป็นสิ่งที่แทนจังหวัดนครปฐม

นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

“สามเหลี่ยมตรงกลางได้รับแรงบันดาลใจมาจากองค์พระปฐมเจดีย์ ถ้ามีโอกาสไปสักการะองค์พระปฐมเจดีย์ จะมีรูปเจดีย์องค์เดิมอยู่ โดยองค์ที่เราเห็นในปัจจุบันคือสร้างครอบแล้ว สเปซนี้ก็ได้แรงบันดาลใจมาจากรูปทรงเจดีย์องค์ข้างใน และข้างนอกก็เป็นตึกครอบ

นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

“เราทำดีไซน์ตะแกรงๆ สีขาวขึ้นมาเพื่อให้ผู้อยู่อาศัยมีความเป็นส่วนตัว เวลาเราจัดงานก็ช่วยบังสายตา คนทั่วไปที่มางานข้างล่างก็แยกโซนกัน เราอยากทำอะไรก็ตามที่เกี่ยวกับศิลปะเพื่อให้ความรู้คนที่นี่ อยากสร้างคนรุ่นใหม่ที่มีพื้นฐานความเข้าใจเกี่ยวกับศิลปะ ไม่อยากให้คนจำศิลปะว่าเป็นอาชีพไส้แห้ง เข้าใจยาก บ้าๆ บอๆ ซึ่งในนครปฐมยังไม่มีพื้นที่แบบนี้”

นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

เฟิดตั้งใจจะให้ห้องโถงตรงกลางเป็นพื้นที่ศิลปะสำหรับนิทรรศการ ตลาดสร้างสรรค์เล็กๆ เทศกาลหนังศิลปะ หรืออีเวนต์ต่างๆ ซึ่งเปิดรับให้คนทั่วไปเสนอเข้ามาได้

“อย่างงานประติมากรรมที่เราเห็นตั้งอยู่กลางถนนในจังหวัด มันคือธีสิสนักศึกษา มันมีความหมาย มีเรื่องราว แต่พอจบธีสิสก็เอาไปตั้งตรงนั้น ไม่มีใครเข้าไปดู เข้าไปศึกษา ขับรถผ่านไป สนิมก็กินไป ไม่มีใครได้เห็นความงามของสิ่งนี้ เลยคิดว่าพื้นที่ศิลปะสำคัญ”

เราจึงถามเฟิดต่อว่า ทำไมศิลปะถึงสำคัญขนาดนั้น สำคัญขนาดต้องแบ่งพื้นที่สำหรับศิลปะในหอพักนักศึกษา

“เพราะศิลปะเป็นพื้นฐานของทุกอย่าง เราประยุกต์ใช้กับชีวิตได้ การอยู่หอแล้วต้องสร้างตัวเองขึ้นมาก็ต้องใช้ศิลปะ สมมติง่ายๆ เลยนะ มีเพื่อนชวนไปกินเหล้า เราไม่อยากไป มันปฏิเสธยากนะ (หัวเราะ) ใครผ่านมาแล้วพอจะนึกออกใช่ไหมล่ะ เรื่องเล็กๆ แค่นี้แต่มันต้องมีศิลปะในการปฏิเสธ ไม่ใช่แค่ ‘กูไม่ไป กูไม่กิน’”

“ซึ่งการปฏิเสธเพื่อนอย่างมีศิลปะคือ…”

“เจ็บคอ (หัวเราะ)”

นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์ หอพักนักศึกษาที่มีพื้นที่ศิลปะขนาดใหญ่ และความท้าทาย ที่อยากเปลี่ยนนครปฐมเมืองชิค

เฟิดอยากให้นิรันดร์ อพาร์ตเมนต์เป็นมากกว่าหอพัก แต่เป็นประโยชน์ให้กับคนรุ่นใหม่ โดยหวังว่าในอนาคตมันจะกลายเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้และความคิดสร้างสรรค์ เป็นคอมมูนิตี้ของปัญญาชน อยากให้คนจำว่า ที่นี่คือที่ที่เคยมาพัก ที่ที่เคยเติบโต เคยใช้เวลากับเพื่อน เคยมีแฟนคนนี้ และให้มันอยู่ในความทรงจำของคนรุ่นต่อไป

Writer

พิมพ์อร นทกุล

อดีตเด็กบัญชี เชื่อในบทสนทนาที่ดี และมีความสุขกับการเล่าเรื่องราวต่างๆ ส่วนใหญ่พบว่าตัวเองรักหมามากกว่าคน

Photographer

ธีรพันธ์ ลีลาวรรณสุข

ช่างภาพ นักออกแบบกราฟิก นัก(หัด)เขียน โปรดิวเซอร์และผู้ดำเนินรายการพอดแคสต์ และอื่นๆอีกมากมายแล้วแต่ว่าไปเจออะไรน่าทำ IG : cteerapan

หมู่บ้าน

แนวคิดของผู้สร้างที่อยู่อาศัยเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีให้ผู้อยู่

ให้เวลา 10 วินาที ลองนึกชื่อเพื่อนบ้านหรือเพื่อนข้างห้อง และคนที่ถัดจากนั้นไปอีกจนครบทั้งหมู่บ้านหรือทั้งชั้น หลายคนอาจไล่ชื่อได้ไม่ครบ บางคนเจอกันข้างนอกยังนึกไม่ออกเลยว่าเราอยู่คอนโดฯ เดียวกัน แต่เมืองแห่งนี้ที่เราบินลัดจอพาไปชม จะทำให้คุณจำเพื่อนบ้านได้จนครบทั้งหมู่บ้าน เพราะ Haveforeningen Harekær เมืองบรอนด์บี้ (Brøndby) ประเทศเดนมาร์ก หรือที่ใครๆ เรียกกันติดปากว่า ‘Brondby Garden City’ ที่สร้างจากแนวคิดยูโทเปีย ซึ่งหลายคนยังไม่เชื่อว่ามีอยู่จริง แต่สร้างมาแล้วเกือบ 60 ปี

จึงไม่แปลกใจที่โคเปนเฮเกนจะได้รับการประกาศโดย UNESCO ให้เป็น World Capital of Architecture ใน ค.ศ. 2023 

แล้วทำไมที่นี่ถึงวางผังเมืองล้ำไม่ซ้ำใคร โดยแบ่งเป็นบ้านในวงกลมเหมือนตัดพิซซ่าออกเป็นชิ้นๆ และการออกแบบเช่นนี้ ช่วยให้ผู้อยู่เปี่ยมสุขภาพกายใจ พร้อมทำให้สิ่งแวดล้อมของเมืองดีอย่างยั่งยืนได้อย่างไร เราจะพาย้อนกลับไปฟังเรื่องราวเบื้องหลังหมู่บ้านสีเขียวนอกเมืองพร้อมกัน

01 ทำไมต้องเป็นวงกลม

พูดถึงเดนมาร์ก นอกจากความหนาวหรือโคนม นี่เป็นประเทศที่คิดถึงสิ่งแวดล้อมและการพัฒนาเมืองมาเป็นอันดับแรกๆ และเราเชื่อเหลือเกินว่า Urbanism ที่พวกเขาให้ความสำคัญนักคือหัวใจหลักของการพัฒนาคุณภาพชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีให้กับคนได้ 

หรือนี่จะเป็นสาเหตุของการสร้างหมู่บ้านเป็นวงกลม ?

จากแนวคิดเดิมของหมู่บ้านในศตวรรษที่ 18 ที่ชาวเมืองมักสร้างบ่อน้ำและพื้นที่รวมพลตรงกลางไว้ให้ชุมชนได้บอกเล่าเก้าสิบ สังสรรค์และแลกเปลี่ยนกัน เพื่อให้เกิดปฏิสัมพันธ์ของสังคมเพื่อนบ้านในละแวก 

รวมถึงผู้มีอิทธิพลที่อยู่เบื้องหลังการขับเคลื่อนเมืองแห่งสวนอย่าง เอเบเนเซอร์ ฮาวเวิร์ด (Ebenezer Howard) เจ้าพ่อแนวคิดยูโทเปียหรือเมืองในอุดมคติ 

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว
ภาพ : Ebenezer Howard

เอเบเนเซอร์ คือผู้เขียนเรื่อง The Three Magnets Diagram ไดอะแกรมแม่เหล็ก 3 อัน สรุปเรื่องเมืองเอาไว้ในหนังสือ Garden Cities of Tomorrow ว่าด้วยทฤษฎีการวางผังเมืองจำลอง บอกเล่าข้อดี-ข้อเสียของการวางผังแบบเมืองและชนบท ก่อนนำไปใช้กับเมืองในสวนว่า เรานำข้อดีและมีเมืองที่อยู่ร่วมกันอย่างสมดุลทั้งแบบชุมชนเมืองและเกษตรกรรม จนสร้างความเป็นอยู่ที่ดีทุกด้านผ่านการวางผังเมืองในฝันเช่นนี้ได้ ขนาด ลูอิส มัมฟอร์ด (Lewis Mumford) นักวิจารณ์สถาปัตยกรรมชื่อดังชาวอเมริกันยังกล่าวเอาไว้ว่า สิ่งประดิษฐ์ใหม่ที่ยิ่งใหญ่ในยุคต้นศตวรรษที่ 20 มี 2 อย่าง คือเครื่องบินและ Garden City นี่แหละ 

แนวคิดนี้กลายเป็นต้นแบบแลนด์มาร์กที่ล้ำสุดๆ ในยุคนั้น เลยเป็นแนวคิดสร้างหมู่บ้านลักษณะวงกลม-วงรีกันยกใหญ่ จน Oval Community Garden หมู่บ้านสวนวงกลม นำไปใช้เพื่อกระตุ้นให้เกิดสังคมแบบชนบทในเมืองหลวง คือทุกคนในบริเวณรั้วชิดจะได้สนิทกัน

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว
ภาพ : Nicolas Cosedis

ต่อมา เอริก ไมกินด์ (Erik Mygind) ภูมิสถาปนิก เลยหยิบเอาแนวคิดนี้มาพัฒนาต่อยังเมืองบรอนด์บี้ กลายเป็นหมู่บ้านลักษณะเฉพาะตัว และ ค.ศ.1964 ก็ได้รับการอนุมัติจากเทศบาลเมืองให้จัดสรรพื้นที่นี้ขึ้นมา เพื่อกระตุ้นให้เกิดปฏิสัมพันธ์ระหว่างคนและชุมชน เป็นหูเป็นตาให้กัน และรู้จักมักจี่เพื่อนบ้านทุกคนจนกลายเป็นสังคมเอื้อเฟื้อในอุดมคติขึ้นจริง

ด้วยหน้าตาแปลกประหลาด จินตนาการของผู้คนก็มองเจ้าหมู่บ้านในสวนหลากหลายมาก ทั้งเหมือนพวงองุ่นบ้าง ล้อรถบ้าง คนก็ว่านี่คืออารยธรรมจากนอกโลก 

แต่หลังจากโครงสร้างเสร็จไม่นาน ก็มีหลายบ้านเริ่มถูกจับจอง ปัจจุบันหมู่บ้านมีวงกลมทั้งหมด 24 วง ซึ่งแต่ละวงประกอบด้วยบ้านหลาย 10 หลังในพื้นที่ประมาณ 100 ตารางวา 

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว

02 ทำไมถึงอยากอยู่เมืองนี้

ในระยะแรก การออกแบบเริ่มจากวงกลม 12 หน่วย ประกอบด้วยที่ดินจำนวน 284 ยูนิต ซึ่งจะถูกแบ่งออกเป็นแปลงรูปลิ่ม หรือที่ใครหลายคนมองเหมือนชิ้นพิซซ่า แบ่งตามการจัดสรรของสมาชิกแต่ละกลุ่ม ทำให้ได้ออกมาเป็นพื้นที่อาคารสำหรับสร้างบ้านประมาณ 50 ตารางเมตร และอนุญาตให้ถือครองได้นานถึง 30 ปี 

จากนั้นเมื่อเกิดการประชุมผู้อยู่อาศัยหรือ ‘Folkets Hus’ ก็ลงความเห็นกันว่า ควรมีสวนเพิ่มเติม ขยายไปอีกฟากถนน เกิดเป็นหมู่บ้านวงกลมขบาบสองฟากฝั่ง แถมความน่ารักคือเขาแจกจ่ายอุปกรณ์เพาะปลูกเริ่มต้นและต้นไม้ให้ช่วยกันปลูกเป็นแนวรั้วและล้อมรอบพื้นที่ต่างๆ ส่วนที่ว่างก็ตกเป็นของชุมชนให้แวะเวียนมาทำกิจกรรมร่วมกันได้

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว

ความน่าอยู่แรกคือ หมู่บ้านแห่งนี้ออกห่างจากตัวเมืองที่เสียงดังและแสนวุ่นวาย แถมยังมีสวนหน้าบ้านคอยลดเสียงรบกวนจากการทำกิจกรรม บรรยากาศรอบข้างก็สีเชียวเต็มที่ คนที่อยากดื่มด่ำกับธรรมชาติก็มาสูดอากาศได้เต็มปอด

สำรวจบ้านในวงกลมตามฉบับดินแดนอุดมคติของเดนมาร์ก เพื่อบ้านหลังที่สองของคนเมืองให้ปลูกต้นไม้และได้รู้จักบ้านข้างๆ

ข้อสองคือ แม้พื้นที่ค่อนข้างเล็ก แต่ที่นี่กลับมีความเป็นส่วนตัวและสร้างสัมพันธ์ได้ แม้มีกำแพงต้นไม้ที่กั้นแบ่งพื้นที่สำหรับบ้าน 16 – 24 หลังต่อหนึ่งโซนวงกลม ไม่ให้รบกวนกัน แต่สุดท้ายต้องใช้ทางออก รวมถึงลาดจอดรถหน้าบ้านร่วมกันอยู่ดี และมีลานกิจกรรมใช้จัดปาร์ตี้และแสดงดนตรีสด เพื่อกระชับมิตรฉันเพื่อนบ้านให้แนบแน่น

สำรวจบ้านในวงกลมตามฉบับดินแดนอุดมคติของเดนมาร์ก เพื่อบ้านหลังที่สองของคนเมืองให้ปลูกต้นไม้และได้รู้จักบ้านข้างๆ
สำรวจบ้านในวงกลมตามฉบับดินแดนอุดมคติของเดนมาร์ก เพื่อบ้านหลังที่สองของคนเมืองให้ปลูกต้นไม้และได้รู้จักบ้านข้างๆ
ภาพ : kolonihave.nu
สำรวจบ้านในวงกลมตามฉบับดินแดนอุดมคติของเดนมาร์ก เพื่อบ้านหลังที่สองของคนเมืองให้ปลูกต้นไม้และได้รู้จักบ้านข้างๆ
ภาพ : Per Asbjørn Thanning

ข้อสาม บ้านใน Brøndby Garden City มีระบบน้ำประปา-ไฟฟ้า สิ่งอำนวยความสะดวกต่างๆ ให้ครบ พร้อมการออกแบบที่คำนวณองศาการเอียงมาเรียบร้อย ว่าส่วนที่แคบที่สุดของพื้นที่จะรับแสงที่เพียงพอ รวมถึงพุ่มไม้ที่ไล่ระดับเพื่อรับแสงให้สังเคราะห์อย่างเต็มอิ่ม แถมถ้าผู้อยู่อาศัยอยากใช้พลังงานแสงอาทิตย์มาสร้างเป็นความร้อนหรือไฟฟ้าก็ต่อเติมเองได้ พร้อมมีแปลงสวนจำนวน 284 แปลงให้ทำการเกษตรอีกด้วย 

ถ้าหลังจากฟัง 3 ข้อนี้ แล้วอยากบินไปซื้อบ้านอยู่บ้าง เราต้องแสดงความเสียใจล่วงหน้ามา ณ ที่นี้ เพราะเขาเปิดให้ผู้ที่อาศัยอยู่ในรัศมี 20 กิโลเมตรเท่านั้นถึงมีสิทธิ์จับจองแบบถาวรได้ แต่ไม่ได้ให้อยู่ทั้งปี!

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว
ภาพ : Google Earth

แม้จะจับจองเป็นเจ้าของบ้านแล้ว ก็อยู่ได้แค่ช่วงเดือนเมษายน-ปลายเดือนกันยายนเท่านั้น เพราะตามกฎหมายท้องถิ่น จะป้องกันไม่ให้ใครก็ตามเข้าครอบครองทรัพย์สินนานกว่า 6 เดือนในแต่ละปี ดังนั้น ชาวเมืองที่ซื้อบ้านหลังที่สองเอาไว้ที่นี่ มักแวะมาแค่ช่วงหน้าร้อนเพื่อพักผ่อนหรือเพาะปลูก หลังจากนั้นจะกลับบ้านไปในช่วงฤดูหนาว ส่วนถ้าอยากได้สวนก็ต้องเช่าเพิ่มเติม เพื่อให้ทุกคนได้เวียนกันมาใช้ได้

03 ทำไมอนาคตถึงควรมีเมืองในสวน

เห็นแบบนี้แล้ว ก็มีความคิดหลากหลายเกิดขึ้น บางคนอาจไม่ชอบใจเพราะผังเมืองที่แตกต่างจากบริเวณโดยรอบเหลือเกิน หรือเพราะมีข้อจำจัดบางอย่าง แต่หากลองมองอีกแง่มุม ทางทีมผู้สร้างเองก็พยายามเสนอวิธีการแก้ปัญหา โดยหยิบเอาทฤษฎีการวางผังเมืองในตำรามาบูรณาการชีวิตแบบในเมืองและพื้นที่สีเขียวเข้าไว้ด้วยกัน 

สำรวจบ้านในวงกลมตามฉบับดินแดนอุดมคติของเดนมาร์ก เพื่อบ้านหลังที่สองของคนเมืองให้ปลูกต้นไม้และได้รู้จักบ้านข้างๆ
ภาพ : Per Asbjørn Thanning

และที่สำคัญ หลังจากสืบค้นไปมาก็พบว่ามีหมู่บ้านวงกลมแบบไทยๆ เกิดขึ้นแล้ว ที่ ‘หมู่บ้านทัพไทย’ อำเภอตาพระยา จังหวัดสระแก้ว ซึ่งจัดสรรพื้นที่ให้ชาวบ้านที่ไร้ที่ทำกินตามแนวเขตชายแดนได้มีพื้นที่ทำกิน รวมถึงช่วยกันสอดส่องดูแลพื้นที่ร่วมกัน 

Brøndby Garden City หมู่บ้านวงกลมที่อยากเชื่อมสัมพันธ์จากเมืองถึงคนและพื้นที่สีเขียว
ภาพ : Google Earth

ไม่แน่นะว่าวิธีนี้จะทำให้เราอยู่ในชุมชนที่รู้จักกันทั่วถึงและเห็นกันได้ตามแนวรั้ว และสังคมแบบยูโทเปียที่คนรักใคร่แบ่งปันอาจเกิดขึ้นจริงได้ในสักวันหนึ่ง

ข้อมูลอ้างอิง

www.archdaily.com https://haveforeningen-harekaer.dk

Writer

ฉัตรชนก ชโลธรพิเศษ

ชาวนนทบุเรี่ยน ชอบเขียน และกำลังฝึกเขียนอย่างพากเพียร มีความหวังจะได้เป็นเซียน ในเรื่องขีดๆ เขียนๆ สักวันหนึ่ง

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load