14 มกราคม 2563
4 PAGES
1 K

เข้าสู่ปี 2020 แล้ว อีกประมาณ 6 เดือน อีเวนต์ที่หลายคนเฝ้ารอและตระเตรียมกันมานานกำลังจะเริ่มขึ้น 

คนดูอย่างเรายังรู้สึกตื่นเต้น 

เมื่อโตเกียวโอลิมปิกใกล้เข้ามาทุกที ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องคงยิ่งรู้สึกตื่นตัว เพราะกำลังง่วนเตรียมงานให้ทันอย่างเต็มที่ ทีมก่อสร้างเร่งทำสนามและหมู่บ้านนักกีฬา ทีมสื่อหรือทีมถ่ายทอดสดเริ่มเตรียมอุปกรณ์และเทรนอาสาสมัครในท้องถิ่น เหล่านักกีฬาเองคงกำลังฝึกซ้อมอย่างเต็มกำลัง บ้างก็เริ่มแข่งรอบคัดเลือกเพื่อมาสู้ศึกชิงชัยที่โตเกียว

ถึงจะเป็น ‘คนดู’ อย่างเดียวก็ต้องเตรียมตัวนะ

อย่าเพิ่งอ่านต่อ ขอให้ลองเข้าไปดูคลิปเหล่านี้ก่อน

เมื่อลองจิ้มดูสักอันจะพบว่า TOKYO SPORTS STATION เป็นช่องที่รวมวิดีโอสั้นๆ 15 และ 60 วินาทีเกี่ยวกับเกร็ดความรู้สนุกๆ ของกีฬาในโอลิมปิกและพาราลิมปิก ตัวอย่างคลิปที่คนไม่รู้ภาษาญี่ปุ่นน่าจะเข้าใจง่ายสุดคือ Boxing เมื่อเห็นภาพสโลโมชันของหมัดที่นักมวยเพิ่งแจกไปไวๆ ก็พอจะเข้าใจได้ว่า อ๋อ ท่าชกใน 1 วิเมื่อกี้มีอะไรบ้าง หรือ Sports Climbing ที่แค่ดูรูปก็รู้ว่าพี่ๆ นักกีฬาประเภทนี้เขาห้อยหัวจากตุ่มปีนเขาโดยใช้แค่ข้อเท้าเกี่ยวเองนะ!

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

TOKYO SPORTS STATION คือโปรเจกต์ที่ 2 บริษัทรถไฟเจ้าใหญ่ในญี่ปุ่นอย่าง Tokyo Metro (รถไฟใต้ดิน) และ East Japan Railway Company (JR East) จับมือกันทำเพื่อเตรียม ‘คนดู’ AKA ผู้โดยสาร ให้พร้อมก่อนการแข่งขัน โดยตั้งใจให้คนรู้จักและเข้าใจความสนุกของกีฬามากยิ่งขึ้น ในฐานะสปอนเซอร์หลักของงาน พวกเขาอยากบิลด์บรรยากาศให้คึกคัก และส่งเสริมให้คนทั่วไปที่ไม่ได้อินกับโตเกียวโอลิมปิกหันมาสนใจงานนี้มากขึ้น

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

ในเมื่อทุกๆ วันผู้คนต้องใช้รถไฟของทั้งสองเจ้านี้เป็นหลักกันอยู่แล้ว แถมเวลาที่ต้องอยู่บนรถไฟก็ไม่ใช่น้อย แทนที่จะปล่อยให้ผู้โดยสารนั่งเล่นมือถือแบบเดิม 2 ตัวท็อปแห่งวงการรถไฟอยากใช้โอกาสนี้นำเสนอข้อมูลสนุกๆ ของกีฬาชนิดต่างๆ ที่น่าจะทำให้คนตื่นเต้นขึ้นมาได้ไม่มากก็น้อย สื่อหลักที่ผลิตออกมามี 2 แบบ คือคลิปวิดีโอความยาว 15 วินาที 60 วินาที และโปสเตอร์สำหรับติดตามพื้นที่โฆษณาในรถไฟ นอกจากนั้นก็มีสแตนดี้สนุกๆ ให้คนลองสัมผัสความรู้สึกของนักกีฬาด้วย

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020
TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

นี่ไม่ได้มีแค่ไว้ถ่ายรูปเก๋ๆ นะ แต่เราได้ลองนอนท่าเดียวกับนักกีฬาเรือใบเลย

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

ตัวอย่างโปสเตอร์ในรถไฟ

คอนเซปต์หลักของเขาก็คือ ‘ยิ่งรู้ยิ่งดูสนุก’ 

เราไปสนุกกับเขาบ้างกันดีกว่า

คอนเทนต์ที่แย็บเบาๆ แต่ทำให้เราตื่นเต้นราวกับโดนสอยด้วยฮุคขวา

“สิ่งที่ยากที่สุดของโปรเจกต์นี้ คือการสื่อสารเสน่ห์ของกีฬานั้นๆ ให้ได้ภายในเวลาสิบห้าวินาทีหรือโปสเตอร์แผ่นเดียว” เจ้าหน้าที่บริษัทรถไฟผู้รับผิดชอบโปรเจกต์นี้เริ่มเล่า

พวกเขามอบโปรเจกต์นี้ให้เอเจนซี่เจ้าดังอย่าง Dentsu เป็นผู้สร้างสรรค์ สิ่งที่พวกเขาต้องทำอันดับแรกคือรีเสิร์ชเนื้อหาเกี่ยวกับกีฬาแต่ละชนิดในการแข่งขันอย่างหนัก เพื่อหามุมที่ทำให้คนสนใจได้ในระยะเวลาสั้นๆ ซึ่งถ้าเนื้อหาลึกเกินไป คนที่ไม่อินอยู่แล้ว ยิ่งไม่สนใจเข้าไปใหญ่

ดังนั้น หลักในการเลือกเรื่องจึงเรียบง่ายแต่ทำยาก คือคนเห็นแล้วต้องร้อง “เฮ้ย สนุก” ไม่ก็ “เฮ้ย ไม่เคยรู้มาก่อนเลย” 

และจากที่เราส่องคลิปอย่างเพลิดเพลิน ก็พบว่าเนื้อหาแบ่งได้เป็น 2 ประเภทใหญ่ คือสอนวิธีดูกีฬาที่ทุกคนรู้จักกันดีให้ดูสนุกกว่าเดิม และทำให้กีฬาที่คนไม่ค่อยรู้จักหรือสนใจ ‘ว้าว’ ขึ้นมา

ยกตัวอย่างประเภทแรก Boxing

ในฐานะคนไทย เราไม่เคยรู้มาก่อนเลยว่า หมัดจะหนักหรือไม่ขึ้นอยู่กับกล้ามเนื้อต้นขาด้วย และที่ประทับใจในความคิดสร้างสรรค์สุดๆ คือ เขาเปรียบ ‘การตวัดหมัดฮุค’ เหมือนกับท่าของ ‘แมวกวัก’ ยังไงล่ะ! คำเดียวทำให้คนญี่ปุ่นเข้าใจง่ายสุดๆ แถมทำให้กีฬาชกมวยมีด้านคาวาอี้ อยากรอดูพี่นักเหมียว เอ๊ย นักมวยปล่อยหมัดเด็ดขึ้นมาทันที

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

ข้อมูลของกีฬาอื่นๆ ก็น่าสนใจไม่แพ้กัน เช่นกอล์ฟ เขาบอกว่า ให้ลูกกอล์ฟเดินแบบปูได้ด้วยนะ เป็นเทคนิคที่นักกอล์ฟงัดลูกขึ้นแรงๆ แล้วบังคับให้ลูกเบี่ยงไปด้านข้างแทนที่จะไปข้างหน้า การเทียบความสูงของเนินทั้งหมดที่นักกีฬาปั่นจักรยานต้องข้ามว่ารวมกันแล้วสูงกว่าภูเขาไฟฟูจิ กีฬายกน้ำหนักจริงๆ แล้วไม่ใช่การแข่งขันทางกายภาพ เน้นอึดยกท่อนเหล็กอย่างเดียว แต่เป็น Mind Game ด้วย เพราะต้องเล็งว่าใครจะยกน้ำหนักเท่าไหร่ กีฬายูโด ถ้าดูดีๆ จะเห็นว่าคนทุ่มก็ตัวลอยขึ้นมาจากพื้นเหมือนกัน และแบดมินตันที่ดูใสๆ เบาๆ หยอดกันไปมา ความเร็วสูงสุดของลูกตบน่ะ 493 กิโลเมตรต่อชั่วโมงเลยนะพวกเธอ

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020
TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน Tokyo Olympics 2020

ส่วนการทำให้กีฬาที่ไม่ค่อยมีคนรู้จักน่าสนใจมากขึ้นก็คู่ควรแก่การตบมือให้รัวๆ เช่น

กีฬายิงธนู เหมือนการยิงไข่ดาวจากระยะ 70 เมตร เพราะเส้นผ่าศูนย์กลางของเป้าประมาณ 12.2 เซนติเมตรเท่ากับไข่ดาวพอดี และการแข่งขันตอนฝนตก นักยิงธนูต้องปรับองศาตามปริมาณน้ำฝนที่โดนลูกศรด้วย

SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020

กีฬาพายเรือแคนูนี่ประทับใจมากเป็นการส่วนตัว ตอนแรกคิดว่าคือการแข่งกันพายไปถึงเส้นชัยให้เร็วที่สุดเฉยๆ ปรากฏว่ามีจุดที่ต้องพายเรือแบบฟูลเทิร์น 360 องศา! ซึ่งทำให้อยากดูขึ้นมาทันที และที่สำคัญ เขาบอกว่านักกีฬา Canadian Canoe (ชื่อประเภทกีฬา) ซึ่งใช้ไม้พายข้างเดียว คนที่ฝึกโหดจริงๆ ตำแหน่งสะดือจะเคลื่อนที่ พูดง่ายๆ คือมันเบี้ยว ไม่อยู่ตรงกลางอีกต่อไป แต่จะค่อนไปทางด้านใดด้านนึงมากกว่าเพราะฝึกกล้ามเนื้ออย่างหนักหน่วง นี่ก็เป็นอีกจุดที่น่าจับตามองในการแข่งขันสินะ

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020
TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020

เซิร์ฟฟิ่งก็น่าสนใจ นอกจากจะสอนชื่อท่าพื้นฐาน เขายังบอกว่าเวลานักเล่นเซิร์ฟดูพยากรณ์อากาศ จะรู้เลยว่าวันรุ่งขึ้นคลื่นจะเป็นแบบไหน ส่วนกีฬาที่เพิ่งถูกเพิ่มเข้าในโอลิมปิกรอบนี้อย่าง Sport Climbing ก็พีค เขาแข่งกันที่ความไว สถิติคนไต่เร็วที่สุดตอนนี้อยู่ที่ 5 วินาที 15 เมตร นึกภาพตามง่ายๆ คือคนปีนตึกสูง 5 ชั้นใน 5 วินาทีนั่นเอง

TOKYO SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020

นอกจากนี้ เขานำเสนอกีฬาพาราลิมปิกได้น่าสนใจไม่แพ้กัน เช่น คนที่เล่นเทนนิสบนวีลแชร์จะต้องหมุนเก้าอี้เฉลี่ย 500 ครั้งต่อ 1 เกม การแข่งไตรกีฬา นักกีฬาจะใช้มือทั้งหมดในการแข่งขันทั้งว่ายน้ำ ปั่นจักรยาน และวิ่ง บาสเก็ตบอล นักกีฬาชู้ตลงห่วงจากระยะ 3 เมตรบนวีลแชร์ได้ ซึ่งคลิปบาสนี้ทำให้คนประทับใจถึงขั้นส่งอีเมลไปชื่นชมและขอให้ทำคลิปของกีฬาพาราลิมปิกทั้งหมดด้วย 

SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020
SPORTS STATION โปรเจกต์สนุก 1,000 วันเตรียมคนญี่ปุ่นให้อิน โตเกียว โอลิมปิก 2020

ยิง Silent Content ให้โดนกลางใจผู้โดยสารด้วยดีไซน์ที่เรียบง่าย

กลุ่มเป้าหมายหลักของสื่อนี้คือ ทุกคนที่ขึ้นรถไฟ

ดังนั้น ความยากที่สูสีกับการสร้างคอนเทนต์ คือการออกแบบสื่อที่เข้าถึงคนทุกกลุ่มทุกวัย ไม่ดึงดูดใครเป็นพิเศษ แต่ก็ต้องทำให้พวกเขาเห็นแล้วรู้สึกว่านี่มันช่างวิเศษ

อีกข้อจำกัดที่ทำให้งานยากขึ้นไปอีก คือสื่อบนรถไฟห้ามใช้เสียง คลิปกลายเป็น Silent Content เหมือนโปสเตอร์ที่ต้องประกาศความปังท่ามกลางความเงียบในที่สาธารณะ และทำให้ทุกคนพร้อมจะเงยหน้าจากมือถือของตนเอง

เมื่อโจทย์มาแบบนี้ ทีมดีไซน์จึงตัดสินใจใช้ตัวการ์ตูนแทนคนแสดงจริง เพราะเข้าถึงกลุ่มคนได้มากกว่า อีกทั้งคลิปแอนิเมะยังใช้การเคลื่อนไหวแบบการ์ตูนเรียกความสนใจได้มากกว่าด้วย โดยเน้นความเรียบง่ายทั้งลายเส้นและคู่สีเพื่อให้น่าสนใจแบบครอบจักรวาล 

แต่สิ่งสำคัญที่สุดที่ทำให้ Silent Content ไม่เฉาตายไปเงียบๆ ในรถไฟ คือความสมดุลของปริมาณตัวอักษรและภาพ 

พวกเขาบอกว่าข้อมูลไม่ต้องเยอะ พวกเราเริ่มโปรเจกต์นี้ตั้งแต่ปลายปี 2017 ขอให้การเดินทาง 1,000 วันจากวันนั้นเป็นการเรียนรู้อย่างช้าๆ ตามธรรมชาติที่ผู้คนซึมซับก่อนถึงการแข่งขันในปี 2020 ก็พอ

ยิ่งรู้ยิ่งดูสนุกจริงๆ

ป.ล. โปสเตอร์หรือวิดีโอไม่ได้มีทุกขบวนนะ ภาพ : www.jreast.co.jp/tokyo2020/tss.html

Writer

ณิชมน หิรัญพฤกษ์

นักศึกษาเอกภาษาญี่ปุ่นที่คิดเลขไม่ได้ อ่านแผนที่ไม่ออก แต่รักการเดินทาง / ผู้ประสานงานใน a day และ HUMAN RIDE ฉบับญี่ปุ่น / เจ้าของคอลัมน์ made in japan และหนังสือ 'ซะกะ กัมบัตเตะ!' ปัจจุบันใช้เวลาว่างจากการหาร้านคาเฟ่กรุบกริบไปนั่งเรียนปริญญาโทที่โตเกียว และโดนยัดเยียดความเป็นไกด์เถื่อนให้อยู่เป็นระยะ

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!