เราเดินทางท่ามกลางบรรยากาศยามเช้าของเชียงใหม่ ฝนตกโปรยปรายพอชุ่มฉ่ำ ไปยังบ้านก่ออิฐ กรุผนังไม้หลังกะทัดรัด เพื่อพูดคุยกับ อ้อ-แพรวพร สุขัษเฐียร หนึ่งในสามผู้ก่อตั้ง ‘ใจบ้าน สตูดิโอ’ สตูดิโอออกแบบที่พัฒนามาจากการทำงานสถาปัตยกรรมชุมชนในชื่อ ‘กลุ่มคนใจบ้าน’

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

พวกเขาเชื่อในผู้คน ธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม ว่าอยู่ร่วมกันอย่างกลมกลืนกับงานออกแบบได้อย่างกลมกล่อม

หนึ่งในงานของใจบ้าน สตูดิโอ ที่เราประทับใจเสมออย่าง Akha Ama Living Factory ของ ลี-อายุ จือปา ผู้ซึ่งเป็นทั้งเพื่อน ลูกค้า และพาร์ตเนอร์ พิสูจน์ให้เห็นว่าสิ่งที่พวกเขาทำ สิ่งที่พวกเขาเชื่อ มีคนสนใจและยอมรับ

แม้จะอยู่เบื้องหลังการก่อร่างสร้างสรรค์สิ่งปลูกสร้างหลังใหญ่ แต่พวกเขาเลือกเติบโตจากกลุ่มก้อนขนาดเล็กบนพื้นที่ของตัวเอง และไม่เคยหยุดปล่อยพลังความคิด พร้อมเปิดโอกาสให้ใครก็ตามที่เชื่อในสิ่งเดียวกันเข้ามาต่อยอดอยู่เสมอ

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

ก่อนจะเจาะลึกไปถึงใจ (บ้าน) สาวนักออกแบบชวนเราทำความรู้จักใจบ้าน สตูดิโอผ่านคำ 2 คำ

ใจ – แก่นกลางหลักของโครงการและการดูแลเอาใจใส่

บ้าน – ความเป็นครอบครัว ความเป็นบ้านเมือง ความเป็นบ้านเกิด หรือถิ่นที่เรามีความรู้สึกและสัมผัสได้ว่ามีคำว่าบ้านอยู่ในนั้น

อ้อเป็นหนึ่งในตัวแทนของใจบ้าน สตูดิโอ ไปฝึกวิทยายุทธ์ ‘พอแล้วดี’ เพื่อน้อมนำปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาปรับใช้กับธุรกิจ หุ้นส่วน และเพื่อนร่วมงาน อย่างกลมกล่อมกำลังพอดี

มาฟังอ้อเล่าความพอแล้วดีของธุรกิจออกแบบบ้านและพื้นที่ของใจที่ชื่อ ใจบ้าน สตูดิโอ นี้พร้อมกัน

01

ใจ : แก่นแกนชัดแจ๋ว

“แวบแรกของเรา พอเพียงต้องใส่เสื้อผ้าฝ้ายหรือเปล่า” อ้อเล่าความคิดแรกที่แล่นเข้ามาในหัว หลังจาก อุกฤษฏ์ วงษ์ทองสาลี พี่ใหญ่ผู้ขับเคลื่อนโครงการ ‘พอแล้วดี The Creator’ ชวนเธอมาทำความรู้จักกับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงอย่างถ่องแท้ ก่อนจะบอกกับเธอว่านำไปใช้กับการทำธุรกิจได้ดีอีกด้วย ทำให้เธอสนใจทันที

“พวกเรามาจากสายออกแบบ เราไม่คุ้นเคยกับงานด้านการตลาดและการบริหาร ต้องเรียนรู้ครั้งใหญ่ พี่ตี๋ (ศุภวุฒิ บุญมหาธนากร), พี่เนท (ทนวินท วิจิตรพร) และเรา สามผู้ร่วมก่อตั้งใจบ้าน สตูดิโอ คุยกันว่าจะไปลองเรียนดูก่อน จึงพบว่าเรากำลังทำความเข้าใจแก่นแกนของชุดความคิดเดิมของเรานี่แหละ ทั้งการตั้งรับ เตรียมพร้อม และคิดถึงอนาคต” นักเรียนดีเด่น ตัวแทนออฟฟิศใจบ้าน เล่าย้อนถึงวันแรก ซึ่งนอกจากจะพบหลักใหญ่ใจความสำคัญของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงแล้ว ความพอแล้วดียังทำให้แบรนด์ใจบ้าน สตูดิโอ ชัดแจ๋วกว่าเดิม

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

“ในบางมุมก็มีคนเข้าใจว่าเราเป็นนักกิจกรรมหรือองค์กรเพื่อสาธารณประโยชน์ ซึ่งเราไม่ได้จำกัดว่าเราต้องมีบทบาทเดียว ภาพที่เราเห็นคือ การเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นจากงานออกแบบ

“พอจุดยืนของแบรนด์ชัดว่าเราสนใจผู้คน ธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม สิ่งนี้ช่วยให้คนที่ทำงานร่วมกับเราหรือลูกค้าเข้าใจทิศทางการทำงานของเราชัดเจน เราไม่ได้เลือกลูกค้านะ แต่ต้องเป็นลูกค้าที่รู้และเข้าใจตัวเอง รู้ว่างานนี้น่าจะเหมาะกับเรา ซึ่งเราไม่ได้พูดเลยว่าใจบ้านทำอะไร แต่สิ่งที่ใจบ้านทำพูดแทนทั้งหมด”

02

คนรู้ใจ : รู้จักฉันและรู้จักเธอ

การนำกรอบความคิด 3 ห่วง 2 เงื่อนไขมาใช้แบบใจบ้าน ไม่ใช่การกางกระดาษแล้วนั่งสอนสมาชิกของใจบ้าน หุ้นส่วน และพาร์ตเนอร์ ให้ทุกคนเข้าใจ แต่สอดแทรกผ่านการพูดคุย สังเกต และทำงานร่วมกัน

“ถ้าย้อนไปเชิงโครงสร้าง เราเริ่มจากการเข้าใจตัวเองว่าแต่ละคนถนัดอะไร ทำงานไหนได้ และจะรักษาสมดุลอย่างไร ถ้าคิดในแง่การทำธุรกิจ ถ้าปีนี้เราต้องการงานเยอะเลย เพราะต้องการเงินมหาศาล แต่ทีมเราทำไม่ไหว นี่คือความไม่พอดีระหว่างจำนวนงานกับจำนวนคน เราต้องเริ่มให้ความสำคัญตั้งแต่การสร้างคนทำงานที่ดี มีพลังงานที่ดี มีความสุขก่อน เมื่อเราเห็นว่างานที่ทำนำไปสู่การเปลี่ยนแปลง เราก็จะได้รับพลังงานดีๆ ซึ่งนั่นคือส่ิงที่ บอกเล่าความตั้งใจของพวกเรา” ใจบ้านรู้จัก…ตนเอง

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

“การรู้จักตนเองของใจบ้าน ก่อนรับทำงานหรือเริ่มงาน เราใช้วิธีนั่งล้อมวงชวนกันคิดเพื่อทบทวนตัวเองก่อนว่า ใจบ้านมีแก่นแกนหลักคืออะไร และจะพาใจบ้านไปสู่จุดหมายปลายทางแบบใด ตรงกับที่ตั้งใจไว้ หรือไขว้เขวออกนอกเส้นทาง” ใจบ้านรู้จัก…ใจบ้าน

“ไม่ใช่แค่บริษัทรับออกแบบพื้นที่ แต่ใจบ้านเป็นแพลตฟอร์มที่ขยายหรือเชื่อมกับผู้อื่น อย่างโจทย์ ‘บ้านหารร่วมมาก’ โครงการหนึ่งในงานบ้านและสวนที่เราทำร่วมกับ ‘ฮอมสุข สตูดิโอ’ เมื่อรู้ว่าน้องๆ คิดคล้ายกับเรา ก็คงจะดีถ้าได้ทำงานร่วมกัน” ใจบ้านรู้จัก…พาร์ตเนอร์

03

คุณธรรมประจำใจ : ทำสิ่งที่สมกับเหตุและผล ก่อร่างสร้างภูมิคุ้มกัน

“สมมติว่าฉันรักธรรมชาติ บ้านของฉันต้องไม่มีแอร์

“เราไม่ได้ปักธงแบบนั้น เราแค่ต้องตีโจทย์ของลูกค้าให้ออกว่าเขาต้องการความสมดุลและความสวยยังไง ตัวตนของเขาสัมผัสธรรมชาติได้แค่ไหน เมื่อเราใช้คำว่าธรรมชาติเป็นแกนกลาง งานออกแบบของเราจะพาเขากลับมาสู่แกนกลางที่ว่าได้ยังไง เขาอาจจะชอบการระบายอากาศแบบธรรมชาติ ไม่มีแอร์ แต่ความจริงเขาเป็นคนแพ้ยุง เราจะมีวิธีจัดการยังไง แล้วดีกับคุณภาพชีวิตเขายังไง” อ้อยกตัวอย่างของการคุยกันด้วยเหตุผลระหว่างใจบ้านกับลูกค้า

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

“เจ้าของโครงการศูนย์การเรียนรู้การฟื้นฟูเหมืองหินปูนลำปาง ตามหากลุ่มสถาปนิกที่น่าจะเข้าใจโครงการ เขาเห็นว่าใจบ้านน่าจะทำได้จึงเริ่มคุยกัน สิ่งที่เราเห็นในเหมืองคือกองดินมหาศาลที่เหลือจากการขุดหินปูนขาว เรากลับมาตั้งคำถามว่า ถ้าอยากให้ที่นี่พูดถึงธรรมชาติและการฟื้นฟู ก็น่าจะนำทรัพยากรที่ไม่ได้ใช้แล้วกลับมาสร้างอาคาร

“นิทรรศการด้านในที่ใจบ้านเสนอ เราเลือกการใช้ผนังเป็นกำแพงดินอัด ให้นิทรรศการของเราอยู่กับธรรมชาติ ไม่ติดแอร์ ที่สำคัญ บริเวณที่ก่อสร้างมีต้นไม้เยอะแยะเลย เราจึงเสนอแบบอาคารที่ตัดต้นไม้น้อยที่สุด โชคดีที่เจ้าของโครงการเห็นด้วย นั่นก็คือ ทำงานร่วมกัน เราไม่ได้บิดโจทย์เลยนะ แค่ทำให้ชัดเจนขึ้น” อ้อเล่าตัวอย่างการทำงานในแบบใจบ้านที่ให้ความสำคัญกับโจทย์และการใช้ทรัพยากรที่มีอย่างชาญฉลาด

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

“ใจบ้านทำหลายอย่าง ทั้งงานออกแบบและงานชุมชน เราเชื่อเสมอว่าเราไม่สามารถอยู่โดดเดี่ยวได้ เราจึงไม่ลังเลที่จะร่วมทำโครงการกับชุมชน ภาคี และสตูดิโออื่นๆ หรือแบ่งปันความรู้เมื่อมีโอกาส เรารู้ว่าการมีพันธมิตรที่คิดคล้ายกัน มีเป้าหมายเดียวกัน คือภูมิคุ้มกันที่เข้มแข็งสำหรับพวกเรา การทำงานร่วมกับกลุ่มองค์กรหรือหน่วยงานต่างๆ ที่ผ่านมาจึงเป็นการทำงานร่วมกันอย่างให้เกียรติซึ่งกันและกัน”

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

การมีภูมิคุ้มกันที่ดีมีชัยไปกว่าครึ่ง

แต่ต้องควบคู่ไปกับการมีจริยธรรมนำใจ

“เราไม่ได้บอกว่า ฉันเป็นคนดีนะ แต่สิ่งที่เราทำคือ การไม่เบียดเบียนลูกค้า ซึ่งเป็นสิ่งพื้นฐานที่เราต้องทำ เช่น ลูกค้าอยากทำสระน้ำบนดาดฟ้า เราจะไม่ปฏิเสธทันทีว่าทำยากเกินไป หรือตอบรับทันทีเพราะต้องการเอาใจ แต่เราจะช่วยกันหาข้อดีข้อเสีย และทางเลือกอื่นๆ อะไรที่เราควรบอก ต้องชัดเจน ไม่มีการปิดบังเพื่อผลประโยชน์แอบแฝง สำหรับเรานี่คือ คุณธรรมในงานบริการ”

04

พอใจ : พอแล้วจึงมีแต่ความสุขดี

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

ความพอ…มอบความกล้าให้ใจบ้าน กล้าขยับขยาย กล้าเปิดใจรับพาร์ตเนอร์ร่วมอาชีพ

“หลักการ 3 ห่วง 2 เงื่อนไขเป็นสิ่งที่ช่วยให้เราวางแผนการทำงานได้อย่างรอบคอบ รู้จักตัวเอง คนในทีม รู้จักโจทย์งานที่เราได้ คิดเป็นเหตุเป็นผลทั้งงาน กำลังคน สิ่งที่จะมาเติมเต็มให้งานลุล่วง มีภูมิคุ้มกัน ไม่ว่าจะเป็นความรอบคอบ เครือข่ายที่เราทำงานร่วมกัน ควบคู่กับความรู้และความจริงใจในงานที่เราทำ”

“เราอวบอ้วนได้ แต่ต้องเล็กพอที่จะยึดโยงและอยู่ร่วมกับคนอื่นได้”

ความพอ…ลดความผิดพลาด

อ้อต้องคุยเปิดใจกับสมาชิกภายในบ้านทั้งพี่ใหญ่จนถึงน้องเล็ก คล้ายกับการเช็กระยะเครื่องยนต์ น้องเล็กจะเช็กระยะทุกสัปดาห์ และพี่ใหญ่ทั้ง 3 คนจะเช็กระยะทุก 3 เดือน พูดคุยกันเรื่องงาน ระดับความสุขในชีวิต ไปจนถึงเรื่องระดับจิตใจ เล่าสู่กันฟังอย่างเปิดใจ เพื่อลดข้อผิดพลาดและปัญหาในการทำงาน

ความพอ…ทำให้ใจบ้านไม่รับงานเกินตัว ทุกงานทำด้วยใจ และเต็มเปี่ยมด้วยประสิทธิภาพ

“อย่างน้อยความสุขที่เกิดขึ้นก็เกิดจากสิ่งเราคิดไตร่ตรองไว้แล้ว เราไม่ได้ทำด้วยอารมณ์ แต่พอทำแล้วมันดี เราก็พบความสุข”

05

ขอเพียงที่พักใจ

สำหรับใจบ้าน สตูดิโอ พอแล้วดีคือสมดุล

พอแล้วดีในการออกแบบคือ การออกแบบให้ไม่มาก ไม่น้อย ให้พอดี

“3 ห่วง 2 เงื่อนไขไม่ใช่แค่ธุรกิจ ไม่ใช่แค่ชีวิต แต่เป็นเรื่องอะไรก็ได้

“ความพอเพียงไม่ได้หมายความว่า ‘ยากจน ทำธุรกิจไม่ได้ ธุรกิจคือศัตรูของความพอเพียง’ เราไม่อยากให้คิดแบบนั้น แต่จากที่สัมผัสและใช้กับชีวิตจริง ความพอเพียงคือการหาสมดุล ถ้าเราทำงานเหนื่อยมาก ร่างกายจะบอกเองว่า ฉันง่วงแล้ว ฉันเหนื่อย ฉันต้องการพัก แต่บางครั้งเราฝืนร่างกาย ก็ไม่สมดุล ทุกคนมีเส้นความพอดีอยู่แล้ว แต่ว่าระยะห่างไม่เท่ากัน

“ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงคือหลักคิด ถ้าเราลองเรียนรู้แล้วนำไปใช้ บางทีเราแทบไม่ต้องอธิบายเลย มันอยู่ในทุกคนอยู่แล้ว เพียงแต่ทุกคนจะร้อยเรียงอย่างไร จะหาสมดุลให้เจออย่างไรมากกว่า”

ใจบ้าน สตูดิโอ, พอเพียง, พอแล้วดี, โครงการพอแล้วดี The Creator

ใจบ้าน สตูดิโอ

ประเภท: สตูดิโอบริการออกแบบสถาปัตยกรรม ภูมิสถาปัตยกรรม พื้นที่เกษตรกรรม และการทำงานออกแบบเมืองและชุมชน

ที่ตั้ง: ตำบลช้างคลาน อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่

ผู้ก่อตั้ง: ศุภวุฒิ บุญมหาธนากร, ทนวินท วิจิตรพร และ แพรวพร สุขัษเฐียร

Facebook : ใจบ้าน สตูดิโอ

พอแล้วดี The Creator

Facebook | พอแล้วดี The Creator

porlaewdeethecreator.com

Writer

สุทธิดา อุ่นจิต

กรุงเทพฯ - เชียงใหม่ สู่ ลาดพร้าว - สุขุมวิท , พูดภาษาพม่าได้นิดหน่อย เป็นนักสะสมกระเป๋าผ้า ชอบหวานน้อยแต่มักได้หวานมาก

Photographer

มณีนุช บุญเรือง

ช่างภาพสาวประจำ The Cloud เป็นคนเชียงใหม่ ชอบแดดยามเช้า การเดินทาง และอเมริกาโน่ร้อนไม่น้ำตาล

พอแล้วดี

วิธีคิดและทำธุรกิจสร้างสรรค์อย่างพอแล้วดี

แกงหมูชะมวง มัสมั่นทุเรียน ถั่วฝักยาวผัดกะปิกุ้งแห้ง

ยำมังคุด สละลอยแก้ว และไอศกรีมส้มมะปี๊ด

ถ้าถามถึงของดีเมืองจันท์ ฉันจะมีคำตอบในใจอยู่ 2 อย่าง หนึ่งคือ ชุมชนริมน้ำจันทบูร ชุมชนซึ่งเต็มไปด้วยตึกแถวเก่าแก่ที่มีชีวิตเพราะยังมีคนอาศัยอยู่จริง ส่วนสองคือ ‘จันทรโภชนา’ ร้านอาหารในชุมชนแห่งนี้ ที่มัดใจฉันไว้ด้วยรสชาติแสนอร่อยไม่ซ้ำใคร เพียงกินแค่ครั้งเดียว ลิ้นก็จดจำความกลมกล่อมได้แม่น จนอยากกลับไปจันทบุรีทุกครั้งที่มีโอกาส

จันทรโภชนา

จันทรโภชนา

ร้านจันทรโภชนาถือกำเนิดจากฝีมือการทำอาหารระดับพระกาฬของ คุณแม่ละออง วงษ์ทองสาลี และ คุณน้าไพจิตต์ วนานันท์ ก่อนต่อยอดจนโดดเด่นได้ด้วยการวางแผนอย่างละเอียดอ่อนของ อุกฤษฏ์ วงษ์ทองสาลี ทายาทรุ่นสองผู้เป็นเจ้าของกิจการคนปัจจุบัน ซึ่งควบตำแหน่งอาจารย์ใหญ่ประจำโรงเรียน ‘พอแล้วดี the Creator’ ห้องเรียนหลักการบริหารธุรกิจด้วยปรัชญาแห่งเศรษฐกิจพอเพียงอย่างเป็นรูปธรรม และจันทรโภชนาก็เป็นหนึ่งในตัวอย่างเชิงปฏิบัติของธุรกิจร้านอาหาร

ความพอเพียงช่วยยกระดับจันทรโภชนาให้เป็นมากกว่าแค่ร้านอาหารที่อร่อย แต่มีคุณค่าส่งผลถึงชุมชนรอบด้าน เป็นส่วนหนึ่งในการทำให้ประวัติศาสตร์มีชีวิตเข้มแข็งขึ้น

ร้านอาหารดีๆ แบบนี้นำบทเรียนเรื่องความพอดีมาปรับใช้อย่างไรบ้าง ไปฟังกัน

จันทรโภชนา

01

ร้านอาหารที่เติบโตไปพร้อมชุมชน

จุดเริ่มต้นของทุกอย่างมาจากเมื่อเกือบ 9 ปีที่แล้ว อุกฤษฏ์ตัดสินใจลาออกจากงานในวงการโฆษณา แล้วกลับมาอยู่บ้านที่จังหวัดจันทบุรี

เขาพบกลิ่นอายของบ้านเกิดที่เคยหลงลืมไป และอยากนำองค์ความรู้ที่ตนเองสั่งสมจากการทำงานครีเอทีฟมาพัฒนาร้านอาหารของครอบครัวดูบ้าง ซึ่งเมื่อลองมองดูให้ดี เขาคิดว่าควรมองให้ไกลกว่าการทำธุรกิจเดียวโดดๆ แต่ครอบคลุมไปถึงชุมชนริมน้ำจันทบูรโดยรวมด้วย

เพราะการพัฒนาไปพร้อมกันน่าจะช่วยให้ทั้งชุมชนและร้านยั่งยืนกว่า แก่นของร้านจันทรโภชนาจึงวางไว้สอดคล้องอย่างพอดีกับแก่นของชุมชน ซึ่งได้แก่ความเป็นเมืองเก่าที่งดงามอย่างดั้งเดิม แต่ก็มีพื้นที่ว่างมากพอให้เกิดการต่อยอดเพื่อเติบโตได้ รวมถึงการเป็นแหล่งผลไม้ประจำชาติแสนอร่อย

สิ่งที่จันทรโภชนาสังเคราะห์ออกมาจากความเป็น ‘จันท์’ คือการเพิ่มคุณค่าความเป็นท้องถิ่นผ่านอาหาร อุกฤษฏ์อธิบายว่า “เราอยู่ในธุรกิจอาหาร เราก็อยากจับอาหารนี่แหละมาเป็นตัวชูโรงให้คนรู้จักจันทบุรีมากขึ้น โดยหวังว่าถ้าร้านเราเติบโต เหล่าเขียงหมูและร้านขายปลาที่แม่พี่เคยซื้อ เหล่าพ่อค้าแม่ค้าท้องถิ่นก็ต้องเติบโตไปกับเราด้วย”

เมื่อธุรกิจรู้จุดเด่นของตัวเอง มีเป้าหมายชัดเจนแล้ว ก็พร้อมออกเดินทาง

จันทรโภชนา จันทรโภชนา

02

การวางแผนที่ต่อเนื่องมาจากปณิธานตั้งต้น

การวางแผนธุรกิจที่ดี คือการเลือกถนนหนทางที่ใช่ โดยมีแนวคิดที่ตั้งไว้เป็นคล้ายเข็มทิศ ชี้ว่าควรทำสิ่งใด และตัดสินใจอย่างไร

ที่ร้านจันทรโภชนา อุกฤษฏ์ให้ความสำคัญกับเรื่องการเลือกวัตถุดิบมากที่สุด ซึ่งการเป็นร้านอาหารท้องถิ่นที่มีชื่อเสียงกว้างไกล ทำให้ผู้ผลิตรายใหญ่หลายรายเข้ามาติดต่อ แต่เขาเลือกที่จะปฏิเสธ และนำชื่อเสียงที่มีไปเล่าให้ผู้ผลิตรายเล็กในท้องถิ่นฟัง เป็นแรงกระตุ้นให้ผู้ผลิตรายเล็กหมั่นพัฒนาตัวเอง เช่น เขียงหมูต้องใช้หมูที่ได้มาตรฐานมากขึ้น ร้านขายปลาต้องมีเฉพาะปลาตามฤดูกาลเท่านั้น ร้านผักต้องหันมาปลูกผักอินทรีย์ ผลที่ออกมาจึงดีกับทั้งร้านและชุมชน เพราะธุรกิจก็มีความเฉพาะตัว ส่วนชุมชนก็ได้พัฒนา

อีกด้านหนึ่ง กลยุทธ์ในการเติบโตของร้านก็ต้องเป็นไปอย่างสมเหตุสมผลด้วย สะท้อนจุดยืนของร้านที่มาจากแก่นที่อุกฤษฏ์ตั้งไว้ “ธุรกิจไม่ได้เติบโตที่ขนาด แต่เติบโตที่การเพิ่มคุณค่าท้องถิ่นให้เปล่งปลั่งมากขึ้น จันทรโภชนาจะไม่เอาเสน่ห์ออกไปเดินทางไกล แต่อยากให้คนมาเจอเสน่ห์ของเมืองจันท์ที่ร้านมากกว่า”

จันทรโภชนา จันทรโภชนา

03

ใช้ความรู้ช่วยให้บรรลุเป้าหมาย

ในธุรกิจร้านอาหาร สิ่งที่สร้างการแข่งขันและชี้วัดความอยู่รอดที่สำคัญคือ ความรู้ด้านการทำอาหาร ซึ่งสำหรับจันทรโภชนาที่ใช้กลิ่นอายของท้องถิ่นเป็นแก่นของร้าน อุกฤษฏ์บอกว่ามากกว่ารสชาติอาหาร ความรู้ที่สำคัญคือความรู้จริงเกี่ยวกับวัตถุดิบท้องถิ่นและความคิดสร้างสรรค์พลิกแพลงวัตถุดิบท้องถิ่นที่ได้มา ประยุกต์อย่างไรให้ออกมาถูกปากจนทุกคนติดใจ บางวัตถุดิบอร่อยมากอยู่แล้ว อย่างชะมวงหรือทุเรียน ทำอย่างไรให้อร่อยยิ่งขึ้นไปอีก หรือแม้แต่ในวัตถุดิบที่ไม่ถูกปาก การรู้จักธรรมชาติจะช่วยรังสรรค์เมนูใหม่ๆ ออกมาได้มากมาย

“ตอนนี้เรากำลังจะเปิดร้านกาแฟด้วย แทนที่จะไปซื้อกาแฟดังๆ จากมาดากัสการ์ เราซื้อกาแฟอาราบิก้าจากเขาสอยดาว และโรบัสต้าในท้องถิ่นมา ถ้าชงดื่มไม่อร่อย เราก็ทำเป็นอย่างอื่น เช่น กรานิต้ากินกับไอศครีมกะทิ หรือเราอยากขายขนมปัง เราก็จะทำยีสต์จากผลไม้เมืองร้อนอบแห้ง เช่น มะละกอ สับปะรด ลำไย ที่ปลูกในเมืองจันท์นี่เอง” อุกฤษฏ์ยกตัวอย่างให้ฟัง

นอกจากจะทำให้เมนูของที่นี่มีความโดดเด่นไม่ซ้ำใคร ยังสร้างมาตรฐานความอร่อยให้กับเมนูหน้าตาสวยและมีเรื่องราวเล่านี้ ชวนให้เราอยากกลับมากินอีกครั้งแล้วครั้งเล่า

จันทรโภชนา จันทรโภชนา จันทรโภชนา

04

การให้เกียรติก่อให้เกิดภูมิคุ้มกัน

“ก๋งสอนแม่ไว้ว่า การมีเพื่อนบ้านที่ดี เหมือนมีกำแพงแก้วคุ้มครอง” อุกฤษฏ์ทวนสำนวนเก่าที่นำมาใช้ได้แม้กับโลกยุคใหม่ เขามองว่าการให้เกียรติชุมชนรอบด้านเป็นเรื่องจำเป็น เพราะหากธุรกิจช่วยเกื้อกูลชุมชนด้วยความถ่อมตัว เมื่อถึงวันที่ธุรกิจต้องเผชิญมรสุม ชุมชนก็จะยื่นมือเข้ามาช่วยประคับประคองเป็นการตอบแทน

ความเคารพที่อุกฤษฏ์มีต่อชุมชน สะท้อนผ่านการสื่อสารพูดคุยกับบ้านแต่ละหลังในชุมชนด้วยตัวเอง เขาเล่าขำๆ ว่าตัวเองแทบจะเป็นเหมือน สสส. ที่ไล่แวะทักทายคุณลุงคุณป้าไปตามบ้าน เพื่อพูดคุย รับฟัง และยื่นข้อเสนอเกี่ยวกับการพัฒนาชุมชน โดยที่ทำเช่นนี้ก็เพื่อให้ทุกคนมีความเห็นไปในทิศทางเดียวกัน และรับรู้ถึงความมุ่งมั่นแต่นอบน้อมของร้านจันทรโภชนา ไม่ใช่ในฐานะจุดเด่นชุมชนริมน้ำฯ แต่ในฐานะผู้นำของคนรักชุมชนริมน้ำฯ

นอกจากชุมชนแล้ว อุกฤษฏ์ยังให้ความสำคัญกับการให้เกียรติธรรมชาติร่วมด้วย

เพราะจันทรโภชนาเป็นธุรกิจร้านอาหารที่มีผักและผลไม้เป็นทรัพยากรสำคัญ ร้านจึงต้องบริหารทรัพยากรเหล่านี้ให้ดีเพื่อรักษาธุรกิจให้แข็งแรงมั่นคง ซึ่งเขาบอกว่าการบริหารให้ดีจำเป็นต้องให้ธรรมชาติช่วย นั่นคือ ต้องหมั่นสังเกตความเป็นไปในสิ่งแวดล้อม ว่าช่วงไหนที่ธรรมชาติจะออกพืชผลอร่อย แล้วเลือกใช้วัตถุดิบตามนั้น

“เมนูส้มตำทุเรียนและมัสมั่นทุเรียนของเรา เกิดมาจากช่วงที่ทุเรียนถูกมาก จนวันหนึ่งกลายเป็นเป็นเมนูจานดังของร้าน ที่คนมากินเยอะและก็อยากจะกินตลอดปี แต่เราทำไม่ได้ ผลผลิตที่อร่อยที่สุดต้องมาอย่างเป็นธรรมชาติ การใช้ผลผลิตนอกฤดู ทำอย่างไรความอร่อยก็ไม่เหมือนกัน ดังนั้น ช่วงนอกฤดูทุเรียน เราจะนำเสนอเมนูอื่นมาทดแทน ซึ่งแฟนประจำของร้านก็จะกินได้ไม่มีวันเบื่อ” อุกฤษฏ์เล่า

จันทรโภชนาทำให้เรานึกถึงธุรกิจที่ปรับตัวตามสภาพอากาศ หมายความว่าแม้ในวันที่ไม่มีวัตถุดิบหนึ่ง ก็จะยังอยู่ได้ เพราะมีวัตถุดิบอื่นแทน

จันทรโภชนา จันทรโภชนา

05

ในทุกขั้นตอนต้องมีความสมดุล

ตลอดช่วงเวลาที่พูดคุยกันอุกฤษฏ์มักจะพูดถึงความสมดุลอยู่เสมอ

“ความสมดุล ไม่ได้หมายความว่าขวาซ้ายจะต้องเท่ากัน ขวาอาจมากกว่า ซ้ายอาจมากกว่า ถ้าเรารู้จักที่จะเร่งตอนที่ควรเร่ง และหยุดตอนที่ควรหยุด ชีวิตก็จะไปถูกทาง” อาจารย์ใหญ่ของห้องเรียน ‘พอแล้วดี The Creator’ บอกเรา

ความสมดุลของจันทรโภชนาเห็นได้ชัดจากเมนูอาหาร ร้านไม่ได้ทำอาหารทุกประเภท แต่ทำเพียงอาหารบ้านๆ แบบที่ร้านถนัด เมื่อรู้สมดุลของร้านตัวเองแล้ว ก็จะรู้จุดที่ควรพอ และเหลือพื้นที่ให้ธุรกิจอื่นๆ ได้เติบโตด้วย หากอยากกินอาหารประเภทอื่น เช่น ก๋วยเตี๋ยวหรือส้มตำ ก็มีร้านในจันทบุรีอีกมากมายที่อุกฤษฏ์อยากแนะนำให้คนต่างถิ่นแวะไปลองชิมนอกเหนือจากการมาอุดหนุนที่ร้านจันทรโภชนา

“เรามักจะบอกพนักงานในร้านเสมอว่า ให้ทำตัวเป็นทูตสันถวไมตรี เพราะคนมาร้านเราเยอะกว่าไปศูนย์ท่องเที่ยวจังหวัดอีก ถ้าลูกค้าอยากรู้อะไรเราเลยต้องไปหาคำตอบมาให้ได้ ข้างโทรศัพท์ของร้านจะมีลิสท์ร้านอาหารกับโรงแรม พร้อมเบอร์โทรศัพท์ ถ้าใครโทรมาจองตอนร้านเราเต็ม จะแนะนำได้ทันทีว่าให้ไปร้านนี้ โรงแรมนั้นแทน” อุกฤษฏ์เล่าด้วยความภูมิใจ

จันทรโภชนา

06

ความพอเพียงเปลี่ยนชีวิต

เมื่อเราชวนให้อุกฤษฏ์จินตนาการถึงโลกที่จันทรโภชนาไม่ได้นำความพอแล้วดีมาใช้ เขาตอบว่า “ถ้าเราไม่ได้ใช้หลักการเศรษฐกิจพอเพียงกับร้าน เราก็คงเป็นแค่ร้านทั่วไปอีกร้านหนึ่ง เราอาจจะมีเมนูอะไรมากมายไปหมด และเผลอทำสิ่งที่ไม่ได้เป็นตัวเรา”

ตัดภาพมาที่ปัจจุบัน ชุมชนจันทบูรเป็นชุมชนอบอุ่นมีเอกลักษณ์ที่ใครๆ ก็พูดถึงและอยากแวะเวียนมา พร้อมกับร้านจันทรโภชนาที่อยู่ได้อย่างมั่นคง แต่ก็ยังมีความเป็นไปได้ให้แตกหน่อต่อยอดพัฒนาอีกมากมาย

เพราะความสุขที่เขาได้รับจากการใช้แนวคิดความพอเพียงกับร้านอาหารของครอบครัว ทำให้อุกฤษฏ์อยากเผยแพร่เรื่องราวความพอแล้วดี ไม่ว่าจะผ่านการบอกเล่า หรือผ่านการพามาเรียนรู้ เผื่อใครที่ผ่านไปผ่านมาจะได้นำบางส่วนของแนวคิดนี้ไปใช้ ทั้งกับธุรกิจ และกับชีวิตของตัวเองด้วย

ให้เกิดความสุขจากการพอเพียงกันโดยถ้วนหน้า

จันทรโภชนา

จันทรโภชนา

ประเภท: ธุรกิจร้านอาหาร
ที่ตั้ง: 86/20 ถนนมหาราช ตำบลตลาด อำเภอเมืองฯ จังหวัดจันทบุรี 22000
เจ้าของกิจการ: อุกฤษฏ์ วงษ์ทองสาลี
Facebook: Chanthornrestaurant
โทร: 039 327 179

พอแล้วดี The Creator

Facebook | พอแล้วดี The Creator
porlaewdeethecreator.com

Writer

อลิษา ลิ้มไพบูลย์

นักอยากเขียนผู้เรียนปรัชญาเพื่อเยียวยาอาการคิดมาก เวลาว่างใช้ไปกับการร้องคอรัสเล่นๆ แบบจริงจัง และดูหนังอย่างจริงจังไปเล่นๆ

Photographer

ณัฎฐาจิตรา ชินารมย์รัตน์

ช่างภาพที่ชอบการแต่งตัว อยู่กับเสียงเพลงและหลงรักในความทรงจำ

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load