6 พฤศจิกายน 2564
12.13 K

ถ้าพูดถึง ‘ปลากัด’ คุณนึกถึงคืออะไร

บางคนอาจนึกถึงภาพพื้นหลังโทรศัพท์แบรนด์ดัง

บางคนอาจนึกถึงปลาที่แหวกว่ายในขวดโหลแก้ว วางเรียงตามบ้านหรือร้านขายสัตว์น้ำในเมือง

และบางคนอาจนึกถึงปลากัดป่าตามชายทุ่ง กิจกรรมยามว่างของเด็กผู้ชายที่ชอบไปช้อนปลากัดกันเป็นกลุ่ม

ปลากัดมีเรื่องราวผูกพันกับคนไทยมายาวนานมาก

สมัยก่อนคนไทยนิยมนำปลากัดมากัดกัน เพราะความดุดันและสนุกสนาน แม้ในสมัยนี้ยังมีสถานที่จัดแข่งอยู่ แต่ปลากัดก็เป็นที่นิยมในฐานะปลาสวยงามที่เลี้ยงง่าย คนทุกเพศทุกวัยเลี้ยงได้ สอดคล้องกับไลฟ์สไตล์ผู้ที่อาศัยอยู่ในเมืองใหญ่

หากคุณกำลังมองหาสัตว์น้ำที่เลี้ยงง่าย เลี้ยงที่ไหนก็ได้ เราขอแนะนำปลากัดเป็นตัวเลือก ช่วงไม่กี่ปีมานี้ มีร้านขายปลากัดออนไลน์เกิดขึ้นมากมาย ส่งขายปลากัดทั่วไทย สะดวก รวดเร็ว ราคาไม่แพง และเมื่อจะเลี้ยงทั้งที เราก็ควรรู้วิธีเลี้ยงที่ถูกต้องด้วย

คนที่จะมาให้คำแนะนำในการเลี้ยงปลากัดคือ อธิสรรค์ พุ่มชูศรี เมื่อหลายสิบปีก่อน เขาทดลองผสมสีปลากัดผสมแล้วผสมอีก จนได้ปลากัดสีเดี่ยวทั้งหมด 9 สี มีพันธุกรรมที่นิ่งแล้ว จนเป็นต้นแบบปลากัดสวยงามของประเทศไทย และเขายังพาปลากัดไทยไปเปิดตลาดต่างประเทศด้วย เขาเป็นหนึ่งในผู้เชี่ยวชาญเรื่องปลากัดที่เก่งที่สุดในประเทศ และยังคงถ่ายทอดความรู้ปลากัดให้กับคนรุ่นใหม่

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19

ทำไมต้องเลี้ยงปลากัด

ปลากัดคือความก้าวหน้าที่จับต้องได้ที่สุดของนักเลี้ยงปลาชาวไทย คือหลักฐานที่บอกว่าคนไทยเก่งมาก ในการทดลองผสมสีปลาจนออกมาสวยงามได้ขนาดนี้ ซึ่งไม่ใช่เรื่องง่ายเลย เพราะต้องใช้ทั้งองค์ความรู้ ความอดทน และระยะเวลาอันยาวนานในการทดลอง

ที่สำคัญ ปลากัดมีสีสวยงามมาก ถ่ายรูปยังไงก็สวย มีเสน่ห์ในแบบของตัวเอง พวกมันพร้อมอวดโฉมสู่สายตาทุกคนทุกเมื่อ ด้วยครีบหางที่พลิ้วไหวดูอ่อนโยน ผสมกับนิสัยดุร้ายพร้อมจู่โจม มีหลายคาแรกเตอร์ในตัวเอง ผู้เลี้ยงจะได้ความเพลิดเพลินใจยิ่งกว่าปลาชนิดอื่น

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19

ปลากัดกับวัฒนธรรมไทย

ถ้าให้เล่าเรื่องปลากัด เราย้อนประวัติไปได้เป็นร้อยๆ ปี เพราะเราเล่นปลากัดมาตั้งแต่สมัยสุโขทัย หรืออาจจะก่อนหน้านั้นด้วยซ้ำ แม้แต่พระมหากษัตริย์รัชกาลที่ 4 – 5 ก็ทรงชื่นชอบการเลี้ยงปลา และส่งปลากัดไปให้เพื่อนที่ต่างประเทศด้วย

ด้วยนิสัยดุร้ายที่ชอบกัดกันเองอยู่แล้วตามธรรมชาติ คนไทยจึงนิยมนำปลากัดมากัดกัน เป็นการละเล่นพื้นบ้านมาอย่างยาวนาน จนปลากัดกลายมาเป็นสัตว์น้ำประจำชาติ

ปลากัดไทยถูกนำเสนอสู่สายตาชาวโลกผ่านงานศิลปะ งานโฆษณาสินค้าแบรนด์ดัง รวมถึงงานโฆษณาด้านการท่องเที่ยว แม้แต่ในคลิปวิดีโอ Amazing Thailand 2021 ก็นำเสนอปลากัดสวยงามออกสู่สายตาชาวโลกได้อย่างน่าอัศจรรย์ เป็นสัญลักษณ์ของความเป็นไทยที่ชวนหลงใหลที่สุด

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19

ปลากัดอยู่ที่ไหนในธรรมชาติ

ปลากัดเป็นปลาท้องถิ่นชนิดหนึ่งของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ช่วยรักษาสมดุลระบบนิเวศน้ำจืด ชอบอาศัยตามแหล่งน้ำธรรมชาติที่น้ำนิ่งหรือน้ำไหลช้าๆ และมีพืชน้ำขึ้นอยู่ เช่น ขอบตลิ่ง บึง หนอง น้ำในนาข้าวปลากัดก็อาศัยอยู่เช่นกัน เพราะพวกมันต้องการหลีกหนีจากศัตรูธรรมชาติอย่างปลาช่อน ปลาหมอ ปลากระดี่ จึงชอบหลบๆ ซ่อนๆ ในพื้นที่น้ำตื้นที่ปลาตัวใหญ่ว่ายมาหาไม่ได้

ปลากัดไทยแบ่งเป็น 2 ประเภท คือ ปลากัดกลุ่มก่อหวอด และปลากัดกลุ่มเลี้ยงลูกในปาก กระจายกันอยู่ทุกภูมิภาคตั้งแต่เหนือจรดใต้

เริ่มต้นจากทางเหนือ ชื่อสายพันธุ์ปลา Betta splendens เป็นตัวแม่แบบของปลากัดทั้งหมดที่เราเลี้ยงกันจนถึงปัจจุบัน

ปลากัดที่อยู่ในภาคกลาง คือ Betta splendens เช่นเดียวกับปลากัดภาคเหนือ มีการแพร่กระจายของปลากัดมากที่สุด แม้แต่ในกรุงเทพฯ สมัยก่อน ก็ยังหาปลากัดได้ตามแหล่งน้ำธรรมชาติฝั่งธนบุรี

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
Betta splendens 
ภาพ : อธิสรรค์ พุ่มชูศรี

ปลากัดจากภาคอีสาน มีชื่อว่า Betta smaragdina ชื่อเรียกติดปากคือ ปลากัดเขียว นิสัยคล้ายปลากัดภาคกลาง พบได้ในพื้นที่ภาคอีสานและประเทศลาว

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
Betta smaragdina 
ภาพ : อธิสรรค์ พุ่มชูศรี

ส่วนปลากัดฝั่งอ่าวไทยมีชื่อว่า Betta siamorientalis เป็นปลากัดที่อยู่ฝั่งตะวันออกมานานแล้วแต่เพิ่งถูกค้นพบใหม่ และพิสูจน์ได้ว่าเป็นสายพันธุ์ใหม่ มีถิ่นที่อยู่แถวๆ จังหวัดปราจีนบุรีและฉะเชิงเทรา

ตามมาติดๆ ด้วยปลากัดมหาชัย มีถิ่นที่อยู่ในจังหวัดสมุทรสาคร ถิ่นกำเนิดคือแม่กลอง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Betta mahachaiensis ปัจจุบันมีจำนวนน้อยลงมาก และรูปร่างไม่ค่อยสมบูรณ์ เพราะแหล่งน้ำตามธรรมชาติสกปรก เนื่องจากการขยายตัวของภาคอุตสาหกรรมในพื้นที่

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
ปลากัดมหาชัย Betta mahachaiensis
ภาพ : อธิสรรค์ พุ่มชูศรี

ปลากัดภาคใต้ ชื่อสายพันธุ์ Betta imbellis หรือ Emerald betta มีลักษณะเด่นแก้มเขียว รูปร่างเรียว นิสัยก้าวร้าวน้อยกว่าปลากัดภาคกลาง

Siamese Fighting Fish ที่เราคุ้นหู จริงๆ แล้วก็คือ Betta splendens นั่นเอง

แต่ไม่ว่าคุณกำลังอาศัยอยู่ที่ภาคไหน ก็เลี้ยงปลากัดไทยได้นะ

เลือกปลากัดที่ชอบ ปลากัดที่ใช่

ชอบปลากัดสีไหน ก็เลือกสีนั้น เน้นสีตัวที่ชอบเป็นหลัก เพื่อความเพลิดเพลินในการเลี้ยง

ปลากัดสีแดง หาซื้อง่าย เป็นที่นิยม ส่วนสีที่หายาก คือขาวและเหลือง ราคาปลากัดทั่วไปอยู่ที่หลักร้อย

สำหรับมือใหม่ที่กำลังมองหาปลากัดสักตัว คุณอธิสรรค์แนะนำว่า ปลากัดที่ดีและแข็งแรง จะไม่มีแผลตามตัว ครีบหางจะไม่ห่อ ไม่เหี่ยว หรืออาจจะห่อบ้างบางเวลา ปลากัดที่ดีจะไปว่ายน้ำอวดโฉม ถ้าอยู่เฉยๆ จมลงก้นขวด เป็นอันว่าใช้ไม่ได้

หากสนใจปลากัดสักตัว แนะนำให้ยืนดูความแข็งแรงในการแหวกว่ายสักพักก่อนตัดสินใจซื้อ หรือหากสั่งซื้อออนไลน์ อาจจะขอให้ร้านค้าถ่ายคลิปส่งมาให้ก่อนก็ได้

“ผู้เลี้ยงมือใหม่จะเริ่มเลี้ยงปลากัดสีอะไรก็ได้ สายพันธุ์ใดก็ได้ เอามาเลี้ยงก่อนให้เรารู้จักว่าเราจะเลี้ยงเขายังไง พอเลี้ยงไปเลี้ยงมา มันจะเกิดความรัก เดี๋ยวเราก็จะอยากได้ปลากัดเพิ่ม ต้องไปซื้อใหม่เรื่อย ๆ เลี้ยงสักสองสามตัว ก็มองหาขวดโหลสวยๆ มาใส่ ไม่มีใครเลี้ยงปลากัดตัวเดียวหรอก ต้องเลี้ยงหลายๆ ตัว ปลาได้อยู่เป็นเพื่อนกัน เวลาเรามองปลากัดก็รู้สึกเพลิน” อธิสรรค์เล่าอย่างอารมณ์ดี ซึ่งก็เป็นความจริงที่คนเลี้ยงปลากัดไม่อาจปฏิเสธได้ ปลาแต่ละตัวนั้นช่างน่าหลงใหล เลี้ยงไปแล้วก็อยากเลี้ยงเพิ่ม

สายพันธุ์ไหนที่น่าเลี้ยง

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
ภาพ : instagram.com/plaricebetta_m

ปลากัดฮาล์ฟมูน (Halfmoon Betta) หางพระจันทร์ครึ่งซีก ครีบหางสวยงามอลังการเหมือนใบพัดพลิ้วครึ่งวงกลมที่กำลังแผ่ 180 องศา เป็นที่นิยมมาก

สอนมือใหม่เลี้ยงปลากัดไทย สัตว์น้ำที่มียอดซื้อขายถล่มทลายที่สุดในช่วงโควิด-19
ภาพ : instagram.com/plaricebetta_m

ปลากัดดับเบิลเทล เป็นปลากัดที่หางมี 2 แฉกแยกจากกัน จนเหมือนเป็นหางคู่

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ
ภาพ : instagram.com/plaricebetta_m

ปลากัดคราวน์เทล หางมงกุฎ ก้านครีบห่างมีลักษณะหางเหมือนแฉกมงกุฎแหลม จัดเรียงกันอย่างสวยงาม

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ
ภาพ : instagram.com/plaricebetta_m

ปลากัดจีน มีครีบหางใหญ่เรียวพลิ้วสวย ลำตัวมีขนาดเล็ก

ซื้อปลากัดที่ไหนดี

สมัยนี้ใครๆ ก็สั่งของออนไลน์ ไม่เว้นแม้แต่ปลากัด

เราสั่งซื้อปลากัดออนไลน์ได้อย่างสบายใจ ไม่ต้องห่วงว่าปลาจะตายระหว่างขนส่ง ไปรษณีย์ไทยมีบริการขนส่งพิเศษเฉพาะปลาสวยงาม

กดสั่งวันนี้ พรุ่งนี้ปลากัดก็เดินทางมาถึงหน้าบ้านโดยสวัสดิภาพ เท่าที่เราเคยสั่งปลากัดออนไลน์มา ยังไม่เคยเจอปัญหาปลากัดตายระหว่างทาง

ไปรษณีย์ไทยมีบริการส่งปลากัดทั่วประเทศ ส่งจากทุกภาค และส่งไปต่างประเทศด้วย ปลากัดบางตัวเดินทางมาจากฟาร์มภาคเหนือเพื่อมาอยู่ในโหลเลี้ยงกลางเมืองกรุง ก็ใช้เวลาขนส่งเพียงวันเดียวเท่านั้น

ร้านขายปลากัดออนไลน์จะแพ็กอย่างรัดกุมพิเศษเพื่อความปลอดภัย ผู้ซื้อปลากัดออนไลน์จึงวางใจได้ ค่าส่งจะอยู่ราวๆ 50 – 60 บาทต่อตัว แนะนำว่าให้นัดแนะเวลาส่งกับฟาร์มให้ดีๆ ปลากัดที่เราสั่งจะได้เดินทางมาถึงมือเราในช่วงเวลาที่เราอยู่บ้านพอดี พร้อมนำเขามาใส่โหลเลี้ยงต่อไป

อุปกรณ์สำหรับเลี้ยงปลากัด

ใครๆ ก็เลี้ยงปลากัดได้ เพราะเลี้ยงง่าย ใช้อุปกรณ์ไม่เยอะ ใช้พื้นที่ไม่มากมาย และทำให้บ้านของเราน่าอยู่ขึ้น เชื่อว่าหากได้เริ่มเลี้ยง คุณจะสนุกตั้งแต่เลือกปลาและเลือกโหลแล้วสวยๆ

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ

1. โหลแก้ว เมื่อเราเลือกปลากัดตัวที่ต้องตาต้องใจได้แล้ว สิ่งต่อมาที่เราต้องมีคือ โหลแก้ว รูปแบบใดก็ได้ ร้านขายปลากัดมีให้ลูกค้าเลือกแทบทุกร้าน หรือจะหาซื้อโหลแก้วแจกันรูปทรงกระบอกจากแถวๆ ปากคลองตลาดมาเลี้ยงปลากัดก็สวยงามดี หรือระหว่างเดินห้างโซนเครื่องครัว หากเจอโหลแก้วสวยๆ ที่ถูกใจก็ได้

2. สิ่งที่ห้ามขาดคือใบหูกวางหรือน้ำหมักใบหูกวาง เพราะมีสารแทนนิน ทำให้สภาพของน้ำดี ปลาไม่เป็นโรค ไม่ว่าจะเป็นปลากัดสวยงามหรือปลากัดเก่ง ควรต้องมีใบหูกวาง และช่วยรักษาโรคภัยต่างๆ ที่เกิดขึ้นกับปลากัดได้ดีด้วย

3. สายยาง หรือตัวดูดขี้ปลาก้นโหล เป็นอุปกรณ์ช่วยให้เราทำความสะอาดโหลปลากัดได้ง่ายๆ

4. กระบวยช้อนปลากัด

5. ไม้น้ำ ต้องมีให้ปลากัดได้พักพิง อย่างน้อยควรจะมีไม้น้ำสักหนึ่งต้น ให้ปลากัดได้เอาตัวไปพาดพิงอยู่ ตามนิสัยที่ชอบซุ่มในต้นไม้น้ำตามธรรมชาติ ช่วยลดความเครียดต่อปลา จะเป็นไม้น้ำชนิดใดก็ได้ที่ไม่จำเป็นต้องถูกแดด เพราะไม้บางอย่างถ้าไม่ถูกแดดก็เหี่ยวเน่าเร็ว ส่วนใหญ่นิยมใช้สาหร่ายหางกระรอก สามารถสั่งออนไลน์มาก็ได้หรือซื้อจากร้านขายสัตว์น้ำก็ได้ ราคาไม่กี่สิบบาทเท่านั้น

6. เกลือและยารักษาโรค เหลือช่วยแก้อาการเวลาปลากัดช็อกน้ำ ควรใส่เพียงนิดหน่อยเท่านั้น ส่วนยารักษาโรคต่างๆ มีให้เลือกมากมาย ขึ้นอยู่กับสรรพคุณยานั้นๆ แต่ใช้น้ำใบหูกวางก็เพียงพอ ช่วยปลากัดได้ทุกโรคเช่นกัน ใบหูกวางหรือน้ำใบหูกวางจะดีที่สุด

7. ปากกาหัวสเตนเลส ไว้เล่นกับปลากัด นำปากกาไปแหย่ไว้สักด้านหนึ่งของโหลแก้ว ให้ปลากัดได้ฝึกซุ่มโจมตี ปลากัดจะแผ่ครีบและแผ่นหุ้มเหงือกใส่ปากกาของเรา ผู้เลี้ยงต้องเล่นกับปลากัดบ่อยๆ

ระหว่างเลี้ยง เราพูดคุยกับเขาได้ หรือหากเลี้ยงมากกว่าหนึ่งตัว ก็เอาปลากัดจากสองโหลมาวางไว้ใกล้ๆ กัน เพื่อให้ปลาฝึกแผ่ ฝึกโจมตี ซึ่งเป็นสิ่งที่ปลากัดชอบ ทำให้ปลาไม่เครียด

หรือจะเปิดเพลงให้ปลาฟังด้วยก็ได้นะ

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ
ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ

เพาะปลากัดเองที่บ้าน

เราเพาะปลากัดได้ตลอดทั้งปี เพียงเตรียมกะละมังให้พร้อม ให้เป็นพื้นที่บ่อเพาะสำหรับปลาผสมพันธุ์และวางไข่

ปลากัดตัวผู้ที่พร้อมจะชอบก่อหวอดและกระตือรือร้นกว่าปกติ ส่วนปลากัดเพศเมียก็จะก่อหวอดบ้าง สังเกตท้องที่อูมขึ้น เต็มไปด้วยไข่

1. เตรียมน้ำผสมน้ำหมักใบหูกวาง นำขวดพลาสติกตัดตูดทรงกระบอกมาใส่ไว้กลางกะละมังเพื่อเป็นพื้นที่สำหรับตัวเมีย ส่วนตัวผู้จะใส่ไว้ให้ว่ายอยู่ด้านนอก

2. นำปลากัดเพศผู้และเพศเมียมาเจอกันในกะละมัง เพื่อสร้างความคุ้นเคยและกระตุ้นกันตามสัญชาตญาณ ปลากัดเพศผู้จะก่อหวอดเพื่อดึงดูดเพศเมีย กระตุ้นให้ปลาเพศเมียไข่สุก

3. วางใบไม้วางลงไปบนผิวน้ำ เพื่อให้ตัวผู้มาก่อหวอด นิยมใช้ใบตองแห้งหรือใบมะยมตัดรูตรงกลางก็ได้

4. ปิดฝากะละมัง นำวัสดุทึบแสงที่หาได้ ป้องกันไม่ให้แสงส่องกะละมัง แล้วปล่อยทิ้งไว้ประมาณ 1 ชั่วโมง ปลากัดต้องการที่สงบๆ ในการผสมพันธุ์

5. ปล่อยปลาให้รัดกัน โดยนำที่กั้นออก หมดหน้าที่ขวดพลาสติกใส ถึงเวลาสำคัญของทั้งสองตัว แล้วปิดฝาอีกครั้ง

6. เปิดเช็กเป็นระยะว่าตัวเมียปล่อยไข่ไว้ที่หวอดแล้วหรือยัง อาจใช้เวลากันข้ามวันข้ามคืน

7. ตักแม่ปลาออก ปล่อยพ่อปลาให้อยู่กับไข่สัก 1 คืน เพื่อทำหน้าที่ดูแลไข่ปลาจนฟักไข่ออกมา แล้วค่อยให้ไรแดงสด เป็นอาหารบำรุงสำหรับพ่อปลามือใหม่และลูกปลาตัวจิ๋ว ปล่อยให้พ่อปลาดูแลลูกสัก 2 – 3 วัน จนแน่ใจว่าลูกปลาแข็งแรงแล้ว

8. ช้อนพ่อปลากลับไปที่โหลดังเดิม เลี้ยงลูกปลาในกะละมังใบใหญ่ต่อไป ทำความสะอาด ดูดขี้ปลาที่ก้นกะละมังด้วยนะ เพิ่มพืชน้ำให้พวกเขาด้วย รอลูกปลาเติบโตมาอย่างดี ลุ้นลายสวยๆ กันต่อไป

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ
ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ

เลี้ยงปลากัดให้อยู่กับเรานานๆ

ปลากัดจะมีความสุขมาก ถ้าได้อยู่เพียงตัวเดียวในโหลแก้ว ถ้าเลี้ยงรวมกัน ปลากัดจะกัดกันจนตาย หรือถ้าเลี้ยงรวมกับปลาอื่นๆ ปลากัดก็จะกัดปลาตัวอื่นด้วยนิสัยที่ดุร้ายและหวงถิ่น แม้แต่ป่ากัดที่เกิดจากท้องแม่ปลาเดียวกัน ก็ควรแยกเลี้ยงเมื่อพวกมันเติบโต

คำแนะนำในการเลี้ยงสำหรับมือใหม่มีอยู่ 3 ข้อ

1.อาหารปลากัด ซื้ออาหารเม็ดสำเร็จรูปได้ตามร้านขายปลาทั่วไป อ่านจากข้างถุงว่าเป็นอาหารสำหรับปลากัดหรือไม่ หรือซื้อจากร้านขายปลากัดเลยก็ได้ ปลาแต่ละตัวต้องการปริมาณอาหารที่ไม่เท่ากัน สอบถามจากฟาร์มปลาที่เราซื้อได้ บางตัวกิน 2 เม็ด บางตัวอาจกินเยอะมื้อละ 5 เม็ด ให้อาหาร 2 เวลา เช้าและเย็น

2. การเปลี่ยนน้ำ ควรเปลี่ยนน้ำอย่างน้อยสัปดาห์ละครั้ง พักน้ำไว้ก่อนสัก 3 วันให้คลอรีนระเหย นำสายยางเล็กๆ หรืออุปกรณ์ช่วยดูดขี้ปลา มาดูดขี้ปลาและน้ำก้นโหลออก เหลือน้ำเก่าไว้สัก 3 – 4 เซนติเมตร แล้วก็เติมน้ำใหม่ลงไป ปลาจะได้ชินกับน้ำ ไม่เป็นโรคง่าย

3. โรคต่างๆ ที่ผู้เลี้ยงมือใหม่อาจเจอ เช่น ไฟลามทุ่งและท้องมาน (เกิดจากให้อาหารเยอะไป) ไม่ต้องตกใจไปหากพบว่าปลากัดป่วย น้ำใบหูกวางช่วยชีวิตปลากัดได้ แต่ถ้าหากอยากพาปลากัดไปหาหมอ ต้องพาไปโรงพยาบาลสัตว์ที่รับรักษา Exotic Pet

การเลี้ยงปลากัดมีหลักอยู่ไม่กี่ข้อเท่านั้น ผู้เลี้ยงพลิกแพลงหรือเรียนรู้วิธีการเลี้ยงอื่นๆ ได้จาก YouTube ซึ่งมีผู้เลี้ยงชาวไทยถ่ายถอดวิธีเลี้ยงปลากัดแบบเฉพาะตนไว้มากมาย หลักใหญ่ใจความของการเลี้ยงปลา อยู่ที่ต้องเลี้ยงให้ถูกต้องกับธรรมชาติของปลากัด ฝึกให้ปลาแผ่ครีบทุกวัน เลี้ยงปลาให้ไม่เครียดด้วยการเพิ่มไม้น้ำ และดูแลรักษาความสะอาดของโหลให้ดี

เท่านี้ก็เพียงพอที่ปลาจะอยู่รอด เราจะได้เลี้ยงปลากัดอย่างมีความสุข

ทำความรู้จักปลากัดไทย สัตว์น้ำประจำชาติที่สะบัดหางโชว์สีสันจนดังไปทั่วโลก และน่ารักจนเลี้ยงตัวเดียวไม่พอ

Writer

นิภัทรา นาคสิงห์

ตื่นเช้า ดื่มอเมริกาโน เลี้ยงปลากัด นัดเจอเพื่อนบ่อย แถมยังชอบวง ADOY กับ Catfish and the bottlemen สนุกดี

Photographer

เธียรสิน สุวรรณรังสิกุล

ปัจจุบันกำลังหัดนอนก่อนเที่ยงคืน

Staycation

กิจกรรมคัดสรรสำหรับการอยู่บ้านวันหยุด

4 มิถุนายน 2565
6.68 K

ปกติแล้วผมเองเป็นคนเลี้ยงหมา แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าปัจจุบันสัตว์เลี้ยงที่หลายบ้านเลี้ยงเอาไว้ กลับเป็นน้องแมวเหมียวเยอะมากกว่าเสียอีก ส่วนใหญ่แมวในฟาร์มเป็นแมวจรเก็บมาเลี้ยง ตอนแรกที่บ้านก็ไม่ค่อยเห็นด้วย แต่พอเจอลูกอ้อนของเจ้าเหมียวเข้าไปเท่านั้นแหละ เลี้ยงกันยาว ๆ ทุกวันนี้ในฟาร์มมีแมวอ้วนบ้างผอมบ้าง นอนทิ้งตัว วิ่งเล่นอยู่ ที่นับ ๆ ได้น่าจะเกิน 10 กว่าตัว

How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย

สำหรับเพื่อนบ้านหรือคนที่ไม่ได้เลี้ยงแมวอย่างเรา ปัญหาขี้แมวก็เป็นเรื่องหนึ่งที่ทำให้คนไม่ได้เลี้ยงคิ้วขมวดเสมอ ถ้าเลี้ยงในบ้าน ก็คงจะใช้ผลิตภัณฑ์เป็นทรายแมวสร้างสุขอนามัยให้เจ้าเหมียว มีทั้งถาดรองธรรมดา ๆ บานปลายไปจนถึงระดับห้องน้ำส่วนตัวเลยเป็นได้ แล้วแต่ความคลั่งรักของทาสแต่ละบ้าน

แต่ถ้าบ้านไหนเลี้ยงแมวแบบปล่อยอิสระ ปัญหากลิ่นขี้แมวอาจทำให้การลงทำแปลงผักสวนครัว กระถางต้นไม้ของเพื่อนบ้านไม่สนุกอีกต่อไป เพราะแมวมักชอบมาอึในแปลงผัก สังเกตได้ว่าเจ้าแมวเหมียวจะเข้ามาทักทายกองดินเสมอ ประหนึ่งนัดกันไว้ เหมือนอดใจไม่ได้ คล้ายไปชนตอม่อท้าทายเจ้าเหมียวเข้าจัง ๆ สุดท้ายก็จะฝากขี้แมวไว้ ซึ่งถ้ามองในแง่ดี ก็เหมือนเพิ่มสารอาหารในดินให้เราเสร็จสรรพ โดยไม่ต้องร้องขอเลย

ทรายแมวโฮมเมดจากแกลบ

วิเคราะห์ไปมา พบว่าดินปลูกพืชปลูกผักมักมีส่วนผสมของวัตถุดิบอยู่ 3 ชนิด ได้แก่ แกลบดิบ แกลบดำ และขุยมะพร้าวร่อน เป็นสูตรพื้นฐานของแปลงดิน จากประสบการณ์ผมเลยสันนิษฐานได้ว่า ส่วนผสมเหล่านี้เจ้าเหมียวคงมีใจให้ไม่น้อย ถึงได้ดึงดูดใจได้พอสมควร ก็เลยอยากทดลองทำที่ให้แมวอึแบบเป็นที่เป็นทางจากวัสดุธรรมชาติเหลือใช้เหล่านี้มันเสียเลย อันนี้คือการแก้ปัญหาอย่างง่ายก่อน คือรู้แล้วว่าชอบอะไร ก็จัดทำให้เลยเป็นที่เป็นทาง เริ่มทำวัสดุรองพื้นห้องน้ำแมวขึ้นเองแบบง่าย ๆ สไตล์ชาวเกษตร

How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย

ก่อนนำวัสดุทั้ง 3 มาทำ แกลบดิบ แกลบดำ และขุยมะพร้าวร่อน ให้ตรวจสอบวัสดุก่อนว่าเปียกชื้นหรือไม่ ถ้ายังเปียกชื้นอยู่ ควรนำไปตากแดดสัก 1 แดดก่อน

หลังจากนั้นค่อยนำมาวางเรียงกันเป็นชั้น ในอัตราส่วนเท่า ๆ กัน หากเรามีขุยมะพร้าว 1 กิโลกรัม ก็ต้องใช้แกลบดำและแกลบดิบอย่างละ 1 กิโลกรัมเช่นเดียวกัน การวางขุยมะพร้าวชั้นใต้สุดช่วยเก็บกลิ่นได้ดี แกลบดำชั้นกลางช่วยอุ้มน้ำ และแกลบดิบไว้บนสุดช่วยให้ของเสียจับตัวเป็นก้อน ซึ่งการจำลองทรายแมวรูปแบบนี้ทำให้เกิดฝุ่นน้อยมาก

วัตถุดิบเหล่านี้หาซื้อง่ายตามร้านขายต้นไม้ทั่วไป ราคาหลักสิบ ข้อดีของการจำลองห้องน้ำแมวโดยใช้วัสดุภาคเกษตร คือเมื่อผ่านการหมัก ย่อยสลายแล้วนำไปหมุนเวียนเป็นปุ๋ย เป็นอินทรีย์วัตถุปลูกต้นไม้ต่อได้ด้วย ปราศจากสารเคมีทุกชนิด ไม่ต้องหิ้วถุงทิ้งรวมไปกับขยะตามบ้าน เป็นภาระให้คนที่ต้องไปแยกขยะจัดการต่อ แต่ข้อเสียก็คือฉี่แมวจะไม่จับตัวเป็นก้อน และจะซึมลงกระบะด้านล่าง อึแมวจะตักยากกว่าการใช้ทรายแมวแบบปกติ 

How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
How To ทำทรายแมวเองจากกากกาแฟ แล้วนำไปใช้เป็นปุ๋ยต่อได้ด้วย
ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

ทรายแมวโฮมเมดจากกากกาแฟ  

โดยปกติไม่ว่าพื้นที่บ้านจะเป็นอย่างไร เป็นคอนโด ห้องเช่า หรือบ้านเดี่ยว ต่างก็ต้องมีพื้นที่ให้น้องแมวได้ขับถ่าย เราเพียงแค่นำทรายแมวที่จัดซื้อจัดหากันเป็นประจำ ส่วนจะใช้เกรดไหน แบบไหน ย่อยได้หรือไม่ได้ ก็อยู่ที่รายได้ในแต่ละเดือนของเรา ทาสจงจัดหามาเทรอไว้ ถึงเวลานายเสร็จกิจก็ลาสุขา ทาสจงโกยร่อนนำไปทิ้งเป็นสิ่งปฏิกูลให้เป็นกิจวัตร

เรื่องคือผมชักจะเริ่มหาทรายแมวให้ไม่ทัน เพราะบางวันไม่ว่างไปจัดหาให้ เลยประท้วงมาอึกันในสวน เพราะเป็นคนรักสิ่งแวดล้อมด้วย เลยอยากลองทำทรายแมวแบบโฮมเมดง่าย ๆ อีกแบบที่ทุกคนทำตามได้ แล้วเจ้าเหมียวไม่เมินใส่ด้วย 

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

หันซ้ายหันขวา ก็อดไม่ได้ที่จะเลือกใช้เป็นกากกาแฟที่มีเหลือเฟือทุกวัน แถมตามร้านกาแฟบางร้านเดี๋ยวนี้ก็มีแบ่งไว้ให้ฟรี ๆ เลยเลือกกากกาแฟมาเป็นส่วนผสมหลัก เพราะกากกาแฟมีโครงสร้างนุ่ม แถมมีกลิ่นหอมสยบกลิ่นอึแมว ว่าแล้วก็ไปดูวิธีการทำกันเลย

วัตถุดิบและอุปกรณ์ 

1. กากกาแฟ 600 กรัม หรือ 60 เปอร์เซ็นต์ของวัตถุดิบทั้งหมด

2. เบนโทไนท์ 400 กรัม หรือ 40 เปอร์เซ็นต์ของวัตถุดิบทั้งหมด (เบนโทไนท์ คือส่วนผสมหลักของทรายแมวบางประเภท ทำหน้าที่อุ้มน้ำ ทำให้วัสดุอนุภาคเล็ก ๆ ยึดเกาะกันได้ดีเมื่อโดนน้ำ ในภาคการเกษตร นิยมใช้ในการปรับปรุงคุณภาพดิน ให้ดินมีความอุดมสมบูรณ์ อุ้มน้ำได้มากและนานขึ้น)

3. ภาชนะผสม

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

ขั้นตอนการทำ

1. นำกากกาแฟที่ได้ไปตากแดดให้แห้ง

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

2. พอกากกาแฟแห้งสบายมือแล้ว นำมาเทรวมกับเบนโทไนท์ในภาชนะที่เตรียมไว้ จากนั้นก็คลุกเคล้าให้เข้ากัน

ข้อควรระวัง : ระวังอย่าให้มือเปียกขณะคลุกเคล้า เพราะเบนโทไนท์จะจับตัวเป็นก้อนทันที

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

3. เราตรวจเช็กการจับตัวของฉี่น้องแมวเหมียวได้ จากการหยดน้ำลงไปบนทรายแมวที่ทำเตรียมไว้ ลองตักออกมาดู จะเห็นว่าน้ำที่หยดลงไปจะจับตัวกับทรายจนเป็นก้อน

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้
ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

ข้อดีของการทำทรายแมวด้วยเบนโทไนท์และกากกาแฟ คือของเสียของน้องแมวจับตัวง่าย ตักและทำความสะอาดง่าย นำไปเป็นปุ๋ยต่อได้ เก็บกลิ่นได้ดี แต่ข้อเสียของทรายแมวแบบนี้ก็อยู่ตรงที่เบนโทไนท์หาซื้อยาก ไม่ได้มีขายทั่วไป และฝุ่นผงกาแฟเป็นสีเข้ม อาจเลอะเท้าน้องแมวได้ง่าย ต้องทำความสะอาดบ่อย เหมาะกับการเลี้ยงแมวแบบปล่อยมากกว่า

ทำทรายแมวจากกากกาแฟ หรือแกลบเหลือใช้ให้แมวอึ แล้วนำไปทำเป็นปุ๋ยต่อให้ต้นไม้

การเลี้ยงน้องแมวเหมียวนั้น ช่วยเติมเต็มความสุขเล็ก ๆ น้อย ๆ ในชีวิตของเรา การที่เราเข้าใจพฤติกรรมต่าง ๆ ของแมว ทำให้เราปรับมุมมองจากปัญหาการขับถ่ายของแมวให้เป็นเรื่องง่ายตามธรรมชาติ การทำทรายให้น้องแมวก็อาจเป็นอีกหนึ่งทักษะยามเราอยู่ติดบ้าน ที่ช่วยให้ทุกคนได้ลองลงมือทำ 

นอกจากช่วยประหยัดเงินกระเป๋า ยังมีส่วนช่วยดูแลสิ่งแวดล้อมไปด้วยกัน แถมยังใช้เป็นวัสดุหมุนเวียนเป็นปุ๋ยสำหรับใส่ต้นไม้ แปลงผักหลังบ้าน บ้าน ริมระเบียงได้อีกต่อ นึกแล้วการเลี้ยงเจ้าแมวเหมียวก็มีเรื่องสนุกให้ทำเยอะเหมือนกัน

Writer & Photographer

ลุงรีย์

เกษตรกรฮิปปี้ เมืองกรุง เป็นคนขี้เสียดาย ทำงานเกี่ยวกับการจัดการขยะเศษอาหาร ชอบเลี้ยงไส้เดือน และเป็นพ่อบ้านใจกล้า

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load