สกลนครเป็นจังหวัดเล็กๆ ที่เรียบง่ายแต่เริ่มได้ยินชื่อบ่อยขึ้นทุกๆ ปี ในฐานะที่เป็นจังหวัดเจ้าของชื่อเสียงสหกรณ์โคขุนโพนยางคำ และบ้านท่าแร่ ชุมชนชาวคริสต์ที่จัดงานแห่ดาวคริสต์มาสได้น่ารักแบบหาที่ไหนไม่ได้ ล่าสุดงานสกลเฮ็ด งานเทศกาลตลาดสินค้าทำมือประจำปีของสกลนครที่ใหญ่ขึ้นทุกครั้งที่จัด ทำให้สกลนครเป็นที่จดจำในภาพเมืองแห่งครามและงานฝีมือร่วมสมัย 

Retrospect our gladness reader, farewell we part perchance for ever, scarce may I hope to meet with thee again but e en though fate our. Fragment remaining,and I learnt how to wait, as well as the best of the wise men tell us what legerdemain he employ d, the pastor made answer. We may learn the whole story so they turn d themselves round but the magistrate found Dumps himself summon dby his own followers, who had need of. D yet when with lute and with flagon, when day was smiling and bright,i ve watch d my mistress climbing to gain this perilous height, then. Wouldst thou, bet at hearing my voice, themselves they shook,and howling and yelling, to flight they took wille wau wau wau wille wo wo wo. Upward flieshas any one a mouth so sweet, such love round cheeks as she ah, kn95 when the eye Certification By Exam her beauties meet, it ne er Teas Study Guide content can be and when. Joy at saving their lives in a hurrysad was the sight of the manifold goods and chattels pertainingunto a well managed house, which the. Poor criminal led in terror and shame to the scaffoldall the town has been out to gaze at the sorrowing exiles,none of them bearing in mind. Trees, behind themone by one with freedom drew the mountains underneath he left no lack of water,but the river painted so like nature,that it. Entreated me, and on my lips the last last kiss impress d, thus clearly traced, the lov d one s form we view,with flames engraven on a heart. Mid day he charmeth even at setting, the sun is still the same glorious planet venetian epigrams written in 1790 urn and sarcophagus erst. That rightly flow the torrent, and with teeming waters yonder in the bath discharge its current and now come, thou well worn broom, and thy. Thine ever restless lifemay still with kindly strength be rife,i, for thine inward spirit s calmhave granted nourishment and balm,that. Deadoh, who will whisper unto me, when shall I see at the casement that one beauteous form, which, while it scorcheth, revives can I as yet. Of heaven still rise,now rich in shape, now shapeless to the eyes as, seraph like, from out the dark clouds chorus, with softness woven. This dusty path bring st thou goods from out the townround the country smil st thou, stranger,at my question wanderer from the town no goods. Placed her hands Practice Lab on his shoulders and, with a quivering light, the moon through the foliage o erlook d them,till masks by storm clouds envelop d. Being to its inmost core, eternal beauty has its fruit to bear the eye grows moist, in yearnings blest reveresthe godlike worth of music as. Yearn for the good, which makes them noble and worthyall through their youth frivolity serves as their joyous companion,hiding the presence. Trifling gift delays, when the nightingale is singing strains the lover holds so dear,though like sighs and wailings ringing in the mournful. Rapturous torments lab practice when, in their stead, care draws nigh, coldly and fearfully calmneither the furies torch, nor the hounds of hell with. Prickly shell they ve hung roll d up, till now, unconsciously and still a loosely waving bough doth rock them at its will yet, ripening from. Zephyrs blow, ply the oar and nimbly row,and with zeal your prowess mark o er the sea we thus career rinaldo oh, let me linger one short. His breath alone is rife 1815 the sublime type the sun, whom grecians helms call, his heavenly path with pride doth tread,and, to subdue the. Not come with an angel s salute for I see thou wearest a cloven foot the wild man paused, exam questions pdf and then answer d he what doth my goat s foot. Liken this gondola unto the soft rocking cradle, and the chest on its deck seems a vast coffin to beyes tween the cradle and coffin, we. A critic, I vow let the dog be struck dead 1776 the dilettante and the critic a boy a pigeon once possess d,in gay and brilliant plumage. Know not, wherefore, dearest love, thou often art so strange and coywhen mongst man s busy haunts we move, thy coldness puts to flight my. Spot immortal, where the lord s remains they plac d by the arm, that from the portal drove me back with warning haste by n95 my forty years of. Affectionate parents,whom I faithfully https://meeturlife.com/ help to look after our house and possessions,being an only son, while numerous are our employmentsi. Address d ye may be,whether father, or master, or alderman exam questions he, obey him, and Network Ports follow his bidding and if tis unpleasant to bridle the. S Certification By Exam Texas clear raysthe sweet birds carol forth their lays but, ah above,where saw I my love,within her room,small, mantled in gloom,enclosed. Some happier omen let us tarry Mta Exams a little, for fear your parents should blame youfor their limping servant, and you should be thought a bad. Moment, then, in me 1819 v rendsch name book of gloom it is a fault oneself to praise, How Long Is The Asvab and yet tis done by each Aws Devops Certification whose deeds are kind and if. Remain d firm on the circular cloththus, fair neighbour, yes, thus I oft was wont to observe thee, as on the stars I might gaze, as I might. Unhappy love sheddeth 1789 the wanderer coronavirus s night song thou who comest from on high, who all woes and sorrows stillest,who, for twofold misery. Leads his troops on full Osi Model Protocols arm d for the strife,while his hand grasps his lanceas they proudly advance my bosom pants wildly my blood hotly. Questions respecting the text, and who were the personsall were silent and smiled but presently answer d the father did you e er happen, my. Will haste your steps to meet, as ye come in majesty, men your blessing will entreat ours ye thus will doubly be 1798 aganippe a spring in. Through the wood soon a tender pair I spy, and I look down from my seat on the beauteous maiden s head when embodied there I meet Solution Architect Exam Dumps all I lost. Each wish so fondly clings shall death overcome a life that all revere how such a loss to all confusion brings how such a parting we must. That way what a most shameful thing, they say, they ve crush d a mighty palace to day 1815 it is good in paradise while moonbeams play d. Native flood oh, couldst thou know how gladly dart the fish across the sea,thou wouldst descend, e en as thou art, and truly happy be do not. Holy goblet into the flood below he saw it falling, filling, and sinking neath the main,his eyes then closed for ever, he never drank again. Leaving the abyss, fall foaming through the wheel,though people often tell of millers wives so fair,yet none can e er excel our dearest. Planetshomage pay, sun, but to thee sun to me also be thoucreator of days bright exam cram and glorious life and eternity this 1813 to the distant one. On high god upon his throne then to proclaim,him, the life fount s mighty lord, to name,worthily to prize that glorious sight,and to passing score wander. Thus slept only one single kiss on these lips oh, theseus, now leave us gaze on her eyes she awakes firmly she holds thee embrac d part ii. Thought the violet, had I beenfor but the smallest moment e en nature s Exam Certification most Exam Study Materials beauteous flower, till gather d by my love, and press d,when. Dream d before, glories that my flight first show d to eye,when the wondrous steed my person bore in one second through the realms on high. Thy castle first went and as we believed thou wert far in the east, to revel e en now we were bentand if thou lt allow it, and seek not to. By queensloudly now rose the cry from the ship then kindly thou spakest take, I entreat thee, some fruit out of the garden, my friendtake the. Dearest one and were I Common Ports helms e en, the great, what would avail his chariot throne 1815 suleika zephyr, for thy humid wing, oh, how much i. Whilst, overcome with joy, I sank to earth I long have worshipp d thee thou gav st me rest, when passions rack d the boy, pervading ev ry. Chide,we dwarfs will all banquet with pleasure and pride,to honour the wealthy, the beautiful bride says the count with a smile, half asleep. Tis to wait till the dolt grows less silly play then the fool with the fool, willy nilly, children Wonderlic Practice Test of wisdom, remember the word 1789 another. Fraught they urged me to those lips, with rapture crown d,deserted me, and hurl d me to the ground 1823 iii atonement composed, when 74 years. Hanging and the day grew bright and brighter ever and I heard hand-sanitizer-gel Mcp Certification my neighbour s door unbolted,as he went to earn his daily wages,and ere long i. Maiden enter d there,with swelling breast, and body fair with footing firm she took her place,and moved with stately, noble grace she did not.

ผมคิดว่าจังหวัดนี้ยังมีเสน่ห์อื่นๆ ให้ค้นหาอีก เมื่อได้รับคำชวนให้ไปสกลนครอีกครั้ง และครั้งนี้จะได้ไปเรียนรู้สกลนครผ่านมุมมองเกี่ยวกับวัฒนธรรมเรื่องอาหารที่ผมสนใจ มีหรือที่ผมจะปฏิเสธ

การเดินทางตามหารสชาติของสกลนครครั้งนี้ตั้งต้นที่ตัวเมือง แล้วเลาะเลียบตามแม่น้ำสงคราม แม่น้ำสายสำคัญของสกลนคร เพื่อไปดูการทำเกลือสินเธาว์แบบดั้งเดิม

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

พอเครื่องลงที่สนามบินสกลนคร ผมกับผู้ร่วมเดินทางก็พุ่งตรงไปยังร้าน ‘ปากหม้อปารีส’ ก่อนเป็นอันดับแรก ร้านปากหม้อเจ้าดังของสกลนครไม่ได้มีสูตรการทำจากฝรั่งเศส แต่เคยตั้งอยู่ใกล้โรงหนังปารีส โรงหนังสแตนด์อโลนใจกลางเมืองสกล ที่มาเป็นแบบเดียวกันเป๊ะกับร้านอาหารชื่อโรงหนังดังในอดีตอีกหลายร้าน 

พี่แหววเจ้าของร้านกวนแป้ง วาดวงมือปาดน้ำแป้งอย่างช่ำชองลงบนผ้าขาวบางขึงตึง ต้านไอน้ำร้อนจี๋จากหม้อที่ตั้งน้ำต้มปุดอยู่ตลอดเวลา เป็นที่มาของชื่อเรียกเมนูแบบนี้ว่าปากหม้อ

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

แป้งแบบเดียวกัน แต่ทำเป็นเมนูได้หลากหลายแบบไม่ซ้ำ ไปยืนดูพี่แหววทำก็เพลินดี เมื่อแป้งเหลวเริ่มสุกจับตัวเหนียวเป็นแผ่นบางขุ่น พี่แหววก็ใส่ไส้หมูสับกับเครื่องต่างๆ ที่ผัดรวมไว้แล้ว ใช้ไม้พายตลบแป้งห่อเครื่องให้แน่นและคว่ำใส่จาน ได้เมนูข้าวเกรียบปากหม้อแบบออริจินัล 

ส่วนเมนูอื่นก็พลิกแพลงกันไป ตอกไข่บ้าง ใส่ข้าวเกรียบแบบกรอบ หรือมีชื่อเรียกเก๋ๆ ว่าพิซซ่าญวน ทั้งหมดทานกับน้ำจิ้มหวานเปรี้ยว กินอร่อย ถือเป็นการเริ่มต้นการเดินทางที่ดี

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

สกลนครเป็นอีกหนึ่งจังหวัดที่รุ่มรวยวัฒนธรรมการกินอาหารตามแบบฉบับชาวญวน เช่นเดียวกับอีกหลายจังหวัดลุ่มแม่น้ำโขง ถ้ามาแล้วก็ไม่ควรพลาดที่จะลอง

ตามประวัติศาสตร์คาดเดาว่า ชาวเวียดนามอพยพมาตั้งแต่สงครามเก้าทัพยุคต้นรัตนโกสินทร์ และอีกครั้งคือตอนหนีสงครามในประเทศสมัยรัชกาลที่ 3 มาสร้างชุมชนชาวญวนที่นับถือคริสต์ขนาดใหญ่ และสิ่งที่สืบต่อกันมาก็คืออาหาร

กินจนอิ้มแปล้เราก็เดินทางขึ้นไปยังอุทยานแห่งชาติภูพาน มุ่งสู่ผานางเมิน จุดชมวิวที่มองเห็นที่ราบลุ่มขนาดใหญ่อยู่เบื้องหน้า

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

เทือกเขาภูพานเป็นที่กั้นเขตที่ราบลุ่มใหญ่ๆ เรียกว่า แอ่งสกลนครกับแอ่งโคราชออกจากกัน ทั้งสองแอ่งนี้เป็นพื้นที่ราบลุ่มอุดมสมบูรณ์ ใช้ทำเกษตรและกสิกรรมมานาน ผิดกับภาพจำว่าภาคอีสานแห้งแล้งที่ผมมักถูกให้จำแบบนั้นมาตั้งแต่เด็ก

ก่อนจะเดินทางต่อ ขอเติมพลังอีกมื้อด้วยอาหารรสอีสานแท้ๆ เดิมๆ ที่ ‘ร้านไผ่ล้อม’ ผมรู้จักร้านนี้จาก เชฟแบล็ก-ภานุภน บุลสุวรรณ ที่แนะนำว่าถ้าอยากรู้รสของอาหารอีสานว่าเป็นแบบไหน ต้องมาลองร้านนี้ 

เราเคยกินแต่ลาบรสกลมกล่อม เค็ม เผ็ด เปรี้ยว หวานนัวๆ แต่ถ้าพูดถึงการกินลาบอีสานแบบดั้งเดิมจะมีอยู่เพียง 3 รสหลัก คือเผ็ด เค็ม และขม รสขมเป็นรสที่ได้จากดีและขี้เพี้ย (น้ำในไส้อ่อนของวัว) เป็นส่วนผสม จากรสขมจะค่อยๆ เกิดความหวานที่ลิ้น อย่างที่เขาบอกกันว่าขมจนหวาน 

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

คนอีสานมีคำเรียกรสขมว่าขมอ่ำหล่ำ ซึ่งผมก็ยังไม่เข้าใจคำนี้ดี แต่คิดว่าคำนี้คงอยากบรรยายความอร่อยแบบคำว่านัวหรืออูมามิ

ลาบรสเค็มเผ็ดขม และการใช้ขี้เพี้ยแบบเดียวกับลาบทางเหนือ ต่างกันแค่เครื่องเทศที่ใช้ น่าจะได้อิทธิพลมาจากทางจีนยูนนานที่มีการกินเนื้อดิบ ปรุงเผ็ด และขม เหมือนกัน 

ส่วนรสหวานและเปรี้ยวในลาบที่เราคุ้น มาถูกปรับเมื่ออาหารอีสานแพร่กระจายไปในถิ่นอื่นๆ โดยเฉพาะเมื่อไปถึงภาคกลาง

มาร้านไผ่ล้อมควรลองลาบ อ่อมเพี้ย เนื้อติดมันรวนน้ำขลุกขลิกกับเครื่องเทศ ปรุงรสขมอ่ำหล่ำ ต้มขม หมกต่างๆ และเนื้อย่าง หากชอบการผจญภัยของรสชาติไม่ควรพลาดอย่างยิ่ง

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

ออกเดินทางต่อเลียบเลาะแม่น้ำสงคราม ชื่อแม่น้ำสงครามไม่ได้หมายถึงการสู้รบกัน แต่ ‘สง’ มีความหมายถึง ป่าโปร่ง ‘คราม’ ก็คือต้นคราม ที่คนเอามาย้อมเสื้อผ้าจนเป็นที่นิยมกันในตอนนี้ สกลนครและจังหวัดใกล้เคียงก็มียอดฝีมือในการทำผ้าย้อมครามดีไซน์สวยอยู่มากมาย 

ขุมสมบัติของคนอีสานที่เกี่ยวข้องกับรสชาติอาหารอีกอย่างหนึ่งก็อยู่ตามลุ่มแม่น้ำสงครามนี้เช่นกัน อยู่ลึกลงไปใต้ดินหลายสิบเมตร สิ่งนั้นคือเกลือ 

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

บ้านท่าสะอาด อำเภอเซกา จังหวัดบึงกาฬ รอยต่อพอดิบพอดีระหว่างสกลนครกับบึงกาฬ เป็นแหล่งทำเกลือด้วยวิธีโบราณ เตาเหล็กต้มเกลือเหลืออยู่ไม่มาก ทั้งที่เมื่อก่อนมีเป็นร้อยเป็นพันเตาตลอดริมฝั่งแม่น้ำสงคราม ย้อนไปไกลกว่านั้น เกลืออีสานเป็นสินค้าสำคัญที่ส่งออกไปยังเขมรเพื่อถนอมปลา (ทำปลาแดก) จากปลาในทะเลสาบเขมร

‘บ่อเกลือหัวแฮด’ บ้านท่าสะอาด มีกรรมวิธีตามแบบดั้งเดิมและทำเกลือได้เฉพาะในช่วงน้ำลด เพราะหากเป็นช่วงน้ำหลาก น้ำจะท่วมมิดทุกสิ่งบนตลิ่งกลายเป็นหนองน้ำขนาดใหญ่

พอถึงช่วงทำเกลือ ชาวบ้านเริ่มต้นด้วยการบวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ เพื่อขอให้คุ้มครองไปตลอดฤดูกาลทำเกลือ แล้วเริ่มทำความสะอาดบ่อเกลือ ชาวบ้านเล่าว่าในสมัยก่อนต้องใช้คนมุดลงไปเอาน้ำในบ่อ ซึ่งเป็นบ่อที่ลึกจนแทบไม่มีอากาศ เงยหน้าพ้นบ่ออีกทีเรียกว่าเห็นดาวตอนกลางวันกันเลยก็มี

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

แต่เดี๋ยวนี้ใช้วิธีสูบน้ำขึ้นมาจากใต้ดินได้เลย ชาวบ้านสูบน้ำขึ้นมาต้มด้วยเตาขนาดใหญ่ รุมฟืนไว้ทั้งวันทั้งคืนให้น้ำระเหยและเกิดผลึกเกลือ สาเหตุที่ใช้ฟืนเพราะความร้อนจากฟืนจะทำให้ได้ผลึกเกลือที่ละเอียดกว่าการใช้เชื้อเพลิงแบบอื่นๆ อย่างแกลบที่จะให้ความร้อนน้อยกว่า ทำให้เกลือเกิดผลึกใหญ่ และเมื่อได้ที่แล้วค่อยช้อนผลึกออกมาใช้ต่อ

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

มาบ่อเกลือครั้งนี้นอกจากได้เห็นวิธีทำเกลือ ยังเห็นวิธีใช้เกลือจากเชฟแบล็กและเชฟแวน-เฉลิมพล โรหิตรัตนะ ที่ทำอาหารเลี้ยงคนในทริปโดยใช้เกลือจากบ่อเกลือมาทำอาหาร

ฟังแล้วก็รู้สึกว่าต้องเค็มแน่นอน

ที่จริงเชฟทำอาหารมื้อนี้ขึ้นมาเพื่อให้เห็นว่าเกลือไม่ใช่แค่ปรุงรสเค็ม แต่เกลือมีประโยชน์มากกว่านั้น เราจึงได้เห็นการใช้เกลือแบบภูมิปัญญาอีสานในอาหารแต่ละจานที่ออกมาเสิร์ฟ เช่น การหมักปลาร้า ดองวัตถุดิบ ดึงน้ำออกจากผัก แม้กระทั่งการใช้ความเค็มตัดเลี่ยนในของหวาน ก็เป็นประโยชน์ของเกลือที่นึกไม่ถึง และแน่นอนว่าอาหารมื้อนี้มีรสเค็ม เผ็ด และขมอ่ำหล่ำ ครบถ้วนทุกรสตามแบบฉบับอีสานแท้

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

แสงสุดท้ายของวันหมดไป คืนนี้เราตั้งแคมป์กันไม่ไกลจากบ่อเกลือริมแม่น้ำสงครามนัก เราก่อกองไฟ เสียงแคนจากใครคนหนึ่งดังขึ้น สร้างความครึกครื้นไปจนถึงความขมเศร้าได้จากแค่ลมเป่าและปลายนิ้ว 

กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร
กินปากหม้อญวน ลาบขม ตามรอยผลึกเกลือ หารสชาติอาหารอีสานแบบลุ่มน้ำสงคราม สกลนคร

ถ้าลองย้อนคิดดู ข้าวเกรียบปากหม้อหลากหลายแบบจากแป้งแบบเดียว รสขมเจือหวานจากเพี้ยและดีวัวทำให้ได้รสที่ลึกขึ้นของลาบแบบอีสาน ประโยชน์อันหลากหลายของเกลือในการทำอาหาร และอารมณ์ที่หลากหลายจากเสียงของเครื่องดนตรีชิ้นเดียวอย่างแคน 

หรือความหลากหลายที่เกิดจากการพลิกแพลงสิ่งที่เรียบง่าย ทั้งหมดนี้อาจเป็นความลับของคนสกลนคร  ลุ่มน้ำสงคราม หรือจะพูดให้กว้างกว่านั้นว่าสิ่งนี้คือเสน่ห์ของวัฒนธรรมอีสานก็คงได้

Write on The Cloud

Trevlogue

ถ้าคุณมีประสบการณ์เรียนรู้ใหม่ ๆ จากการไปใช้ชีวิตในทั่วทุกมุมโลก เชิญแบ่งปันเรื่องราวความรู้ของคุณพร้อมภาพถ่ายประกอบบทความ รูปถ่ายผู้เขียน ประวัติส่วนตัวผู้เขียน ที่อยู่ เบอร์โทรติดต่อ และชื่อ Facebook มาที่อีเมล [email protected] ระบุหัวข้อว่า ‘ส่งต้นฉบับสำหรับคอลัมน์ Travelogue’ ถ้าผลงานของคุณได้ตีพิมพ์ลงในเว็บไซต์ เราจะส่งสมุดลิมิเต็ดอิดิชัน จาก ZEQUENZ แบรนด์สมุดสัญชาติไทย ทำมือ 100 % เปิดได้ 360 องศา ให้เป็นที่ระลึกด้วยนะ

Writer & Photographer

Avatar

จิรณรงค์ วงษ์สุนทร

Art Director และนักวาดภาพประกอบ สนใจเรียนรู้เรื่องราวเบื้องหน้าเบื้องหลังของอาหารกับกาแฟ รวบรวมทั้งร้านที่คิดว่าอร่อย และความรู้เรื่องอาหารไว้ที่เพจถนัดหมี และรวมร้านกาแฟที่ชอบไปไว้ใน IG : jiranarong2

Travelogue

พื้นที่บรรจุประสบการณ์เดินทางทั่วมุมโลก

3 กุมภาพันธ์ 2566
296

คงต้องเกริ่นก่อนว่า ผมเป็นเด็กกรุงเทพฯ ที่ขึ้นมาใช้ชีวิตมหาวิทยาลัยอยู่ที่เชียงใหม่เป็นเวลากว่า 1,131 วัน ท่องเที่ยวไปมาหลายแห่ง บุกป่าฝ่าดง หอบข้าวของขึ้นไปกางเต็นท์ก็หลายจุด เพียงแต่ปลายทางในครั้งนี้เห็นจะเป็นสถานที่อีกแห่งที่ผมยังไม่เคยมีโอกาสได้ไป แต่เมื่อแบรนด์กาแฟอย่าง ‘อินทนิล’ ทำกาแฟดริปแบบ Single Origin ออกมาวางจำหน่ายเมื่อช่วงปีใหม่ ผมจึงอยากรู้ว่า 3 แหล่งที่อินทนิลเลือกมามีความพิเศษยังไง

Single Origin ของอินทนิลคราวนี้ประกอบด้วย กาแฟแม่แจ๋ม (Fruity Taste) จากจังหวัดลำปาง กาแฟป่าแป๋ (Nutty Taste) และกาแฟเทพเสด็จ (Special Taste) จากจังหวัดเชียงใหม่ ย้อนไปเมื่อหลายปีที่ผ่านมา อินทนิลเคยออกกาแฟออร์แกนิกดริปมาแล้ว เป็นเมล็ดออร์แกนิกอาราบิก้าแบบเดียวกับที่ใช้ในร้าน ซึ่งมาจาก 2 แหล่งเพาะปลูกหลัก คือ ป่าแป๋และแม่แจ๋ม สิ่งที่น่าสนใจก็คือ ทำไมอินทนิลถึงเลือก กาแฟเทพเสด็จ มาใช้กับ Single Origin ในครั้งนี้ และดูเหมือนว่าจะเป็นตัวไฮไลต์เสียด้วย

แม้ว่าการเดินทางไปยังดอยสะเก็ด เพื่อขึ้นไปดูไร่กาแฟ 2 แห่งที่ตั้งอยู่ในหมู่บ้านปางบงและหมู่บ้านแม่ตอนหลวง ตำบลเทพเสด็จ อําเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ จะไม่ได้อยู่ในแผนการชีวิตใกล้เรียนจบของผมแม้แต่น้อย แต่การเดินทางครั้งนี้ก็ทำให้ผมได้รู้จักกับหมู่บ้านกาแฟ รวมไปถึงเรื่องราวหลังบ้านของเกษตรกรเจ้าของไร่กาแฟที่น้อยคนจะรู้มาก่อน

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่
#01

หมู่บ้านปางบง

ความสูงอยู่ที่ประมาณ 1,000 – 1,200 เมตร

เอาเข้าจริงแล้ว การเยือนไร่กาแฟในครั้งนี้ไม่ค่อยยากลำบากอย่างที่เด็กกรุงเทพฯ ผู้ใช้ชีวิตรอบล้อมไปด้วยต้นไม้คอนกรีตหรือเสาไฟฟ้าอย่างผมคาดการณ์ไว้ 

การเดินทางไปหมู่บ้านปางบงไม่ถึงกับต้องขึ้นเขาลงห้วย (ถ้าไม่นับการนั่งรถขึ้นดอยนะ) หรือเดินทางไกลอะไรมากมาย แถมยังได้นั่งจิบกาแฟดริป ชิมบรรยากาศรับลมหนาว พักสายตาด้วยสายธารด้านล่าง และรับกลิ่นโชยของป่าเขา ณ ร้านดอยปางบง กาแฟ & ฟาร์มสเตย์ ของ คุณนนท์-อานนท์ พวงเสน เจ้าของไร่กาแฟในหมู่บ้าน ก็นับว่าเป็นอะไรที่สะดวกสบายและผ่อนกายคลายใจได้พอสมควร

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

ที่สำคัญ คุณนนท์เจ้าของไร่แห่งนี้มีดีกรีเป็นถึงผู้ชนะการประกวดสุดยอดกาแฟไทย (Thai Coffee Excellence) ด้วยกระบวนการ Wet Process ในปี 2021 และ Honey Process ในปี 2022 อีกด้วย

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่
ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

คุณนนท์อธิบายความหมายของ Honey Process ให้ผมผู้มีความรู้เรื่องนี้เป็นศูนย์เข้าใจอย่างง่ายว่า ในกระบวนการแปรรูปผลกาแฟสดจาก ‘กะลา’ ให้กลายเป็น ‘เมล็ดกาแฟ’ (สารกาแฟ) นั้น มี 3 กรรมวิธีที่คนนิยมกัน ได้แก่ 

1. Wet / Washed Process คือการนำผลกาแฟที่สุกจากต้นมากะเทาะเปลือก แล้วจึงนำตัวกะลาไปแช่น้ำกำจัดเมือกแล้วตากให้แห้ง ซึ่งหากเปรียบกับข้าว กะลาเหมือนเปลือกข้าวที่ยังไม่ได้สี จึงต้องผ่านกระบวนการทำให้พร้อมเป็นเมล็ดกาแฟสำหรับคั่ว

2. Dry Process คือการนำผลกาแฟไปตากให้แห้งทั้งเปลือก แล้วค่อยนำไปสีเอาเปลือกออก

3. Honey Process วิธีนี้ไม่ได้มีน้ำผึ้งเป็นส่วนประกอบแต่อย่างใดนะครับ แต่เป็นการนำกะลาไปตากทันทีหลังจากกะเทาะเปลือกแล้ว โดยข้ามขั้นตอนแช่น้ำขจัดเมือก กาแฟที่ผ่านกรรมวิธีนี้จะมีความเปรี้ยวต่ำ (Lower Acidity) และติดรสละมุนจากความหวานซึ่งจางอ่อนตามธรรมชาติมากกว่าเมล็ดทั่วไป

วกกลับมาที่การเดินทาง หลังจากเสพบรรยากาศจนอิ่มหนำสำราญ กินกาแฟคั่วกลางและอ่อนพอให้ได้สัมผัสรสชาติ จากนั้นผมก็กลับขึ้นรถเพื่อไปยังที่พัก แต่ระหว่างทางลงดอย เมื่อร่างกายกระทบกับเบาะนิ่ม ๆ ก็เหมือนระลึกได้และเลิกหลอกตัวเองในทันทีว่า มันก็เหนื่อยใช้ได้เลยเหมือนกัน

ไหนจะทางลาดชันอันขรุขระ ที่หากรองเท้าไม่พร้อม คงมีลำบากกันไปข้างสองข้าง หรือจะเป็นการต้องมุดดงพงไพรตามคุณนนท์เข้าไปในไร่ เดินไป คุยไป ทั้งกรรมวิธีการปลูก เก็บ และการต่ออายุต้นกาแฟ เรียกได้ว่าแกขยันเดินให้เราตามไปทุกหนแห่งที่พอจะไปได้จริง ๆ

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

“ที่นี่เดินง่ายกว่าสวนอื่นอีกนะ” คุณนนท์ว่า ส่วนผมนั้นได้แต่คิดว่า ไม่อยากจินตนาการถึงสวนอื่นเลยครับ

ระหว่างทางเป็นที่ร่มและโล่งแจ้งสลับกันไปตามความสูงใหญ่ของต้นไม้ในพื้นที่ คุณนนท์บอกว่า การปล่อยให้ต้นกาแฟสูงขึ้นเรื่อย ๆ มีแต่จะส่งผลเสีย เพราะสารอาหารจะน้อยลง และผลผลิตก็จะน้อยลงตาม ด้วยเหตุนี้ เหล่าคนทำไร่กาแฟจึงจำเป็นต้องทำสาวหรือตัดแต่งกิ่ง เพื่อให้ออกมาเป็นกิ่งใหม่และไม่สูงจนเกินไป แต่การทำอย่างนั้นก็ส่งผลให้ไม่สามารถเก็บผลผลิตในช่วง 1 – 2 ปีแรก ก่อนที่จะกลับมามีผลผลิตให้เก็บเกี่ยวอีกครั้งในปีที่ 3 – 4

“ข้อดีกับข้อเสียมันบาลานซ์กันครับ” คุณนนท์ว่า

พูดถึงที่ร่มกับที่โล่งแจ้ง ตรงส่วนนี้ก็มีผลกับกาแฟนะครับ คุณนนท์บอกว่าที่โล่งแจ้งมีโอกาสจะได้ผลผลิตมากกว่า เพราะผลกาแฟจะสุกไว ในทางกลับกัน ต้นไม้ก็มีโอกาสที่จะติดโรคตามธรรมชาติได้มากกว่า

ในขณะที่การปลูกในพื้นที่ร่ม คุณภาพของผลผลิตย่อมดีกว่า แต่ก็แลกมาด้วยปริมาณน้อยลงจากระยะเวลาที่แต่ละผลจะสุกช้าลงเช่นกัน 

ทว่าสิ่งที่น่ากลัวที่สุดนั้นไม่ใช่โรค แมลง หรือสภาพอากาศ หากแต่เป็นสิ่งที่ผมเองก็เพิ่งทราบ มันนับเป็นปัญหาที่หากเกิดแล้วจะแก้ไขได้ยาก และจะส่งผลกระทบต่อไร่กาแฟไม่มากก็น้อย 

สิ่งนั้นคือ ปัญหาแรงงาน

คุณนนท์ยืนยันว่า ‘เป็นปัญหาที่น่ากลัวที่สุด’ เนื่องจากถ้าในหมู่บ้านไม่มีแรงงาน เมื่อถึงช่วงฤดูเก็บเกี่ยวก็ต้องไปจ้างคนจากข้างล่างขึ้นมา แต่ปัญหาคืออย่างในปีนี้ แรงงานไม่ค่อยขึ้นมากันแล้ว เนื่องจากหากเก็บผลผลิตได้ไม่มากพอ พวกเขาว่าไม่คุ้มค่าแรง แถมการเก็บผลกาแฟจำเป็นต้องทำอย่างละเอียด เก็บกันทีละลูก ค่อย ๆ คัด ค่อย ๆ หาลูกที่สุกสมบูรณ์

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่
ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

ที่สำคัญ ฤดูเก็บเกี่ยวของกาแฟดันไม่เหมือนใครเพื่อนในวงการพืชผลทางการเกษตรอื่น ๆ และไม่ได้จบในการเก็บเกี่ยวเพียงครั้งเดียว

โดยแบ่งออกได้ 4 ช่วง

ช่วงที่ 1 : พฤศจิกายน เป็นช่วงที่ผลกาแฟเพิ่งสุกใหม่ และเป็นช่วงสำหรับคัดอันที่เป็นโรคทิ้ง

ช่วง 2 และ 3 : ธันวาคม-มกราคม เป็นช่วงที่ผลกาแฟสุกสมบูรณ์ที่สุด

ช่วงที่ 4 : กุมภาพันธ์ เรียกกันว่า ช่วงรูด นั่นคือการเก็บทั้งผลที่สุกและไม่สุกออกจากต้นให้หมด เพื่อไม่ให้ทับกับดอกของกาแฟที่กำลังจะบาน

“กาแฟเป็นพืชที่เอาใจยาก (หัวเราะ)” ผมเห็นด้วยกับคุณนนท์ทุกประการ บนเส้นทางที่เดินลำบากแล้ว พืชผลระหว่างทางกลับเอาใจและดูแลยากกว่าอีกครับ 

แต่ในความยากลำบากของกาแฟ คุณนนท์ก็พยายามตามใจพวกมันอย่างสุดความสามารถ ไม่อย่างนั้นแล้วเขาคงไม่คว้ารางวัลจากการประกวดสุดยอดกาแฟไทยมาได้ ซึ่งสำหรับผมที่ยังไม่ใช่คอกาแฟ (อนาคตก็ไม่แน่) ตอนที่ได้ลิ้มรสกาแฟดริปของคุณนนท์ นับว่าเป็นประสบการณ์ที่ชวนให้รู้สึกละมุนลิ้น รับรู้ได้ถึงรสเปรี้ยว และเมื่อกินน้ำเปล่าตามก็ยังมีความหวานค้างอยู่ในปาก

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่
#02

หมู่บ้านแม่ตอนหลวง

ความสูงอยู่ที่ประมาณ 1,300 – 1,500 เมตร

สำหรับวันที่ 2 ณ หมู่บ้านแม่ตอนหลวง ตำบลเทพเสด็จ และจังหวัดเชียงใหม่เช่นเคย มันคือความลำบากอย่างที่จินตนาการไว้แล้วครับ เรียกได้ว่าก้าวพลาดหนึ่งก้าว โน้มตัวผิดองศา ขาพันกันแม้เพียง 1 ม้วน ก็มีโอกาสกลิ้งหลายตลบม้วนลงทางลาด ไปนอนหยอดน้ำข้าวต้ม เขียนบทความนี้อยู่ในโรงพยาบาลแน่นอน

เพราะที่นี่คือไร่กาแฟของ ลุงเทียม-บุญเทียม ขันเป็ง ซึ่งมีขนาด 38 ไร่ ส่วนบน 28 กับส่วนล่างอีก 10 ไร่ ซึ่งแน่นอนว่าผมได้ขึ้นไปข้างบน

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

บันไดธรรมชาติสูงชันและน่ากลัว นั่นคือคำแรกที่โผล่เข้ามาในหัวหลังจากเห็นทางขึ้นไปยังไร่ส่วนบน เอาเข้าจริงไม่ใช่บันไดด้วยซ้ำ มันคือทางดินลาดชันที่สึกกร่อนตามธรรมชาติจนมีลักษณะคล้ายบันได ส่วนความสมประกอบคงไม่ต้องอธิบายให้มากความ เพราะสภาพเหมือนจงใจให้เราก้าวพลาดได้โดยไม่ยากเย็น

ทริปเรียนรู้เรื่องราวเข้มข้นของคนปลูกกาแฟจากตำบลเทพเสด็จ กว่าจะได้เป็น Single Origin กาแฟดริปซีรีส์ใหม่จากอินทนิล
ทริปเรียนรู้เรื่องราวเข้มข้นของคนปลูกกาแฟจากตำบลเทพเสด็จ กว่าจะได้เป็น Single Origin กาแฟดริปซีรีส์ใหม่จากอินทนิล

เมื่อขึ้นมาถึงข้างบน ผมได้พบกับไร่ขนาดใหญ่ของลุงเทียมที่ก็ลาดชันเหมือนเดิม เป็นไร่กาแฟขนาดใหญ่ที่หากดูไกล ๆ คงเหมือนเนินเขาสีเขียวทั่วไป แถมยังไม่มีทางเดินไว้รองรับรอยเท้าของมนุษย์แม้แต่น้อย สิ่งเดียวที่ต้องทำสำหรับผู้มาเยือนอย่างเรา คือทำใจและระมัดระวังทุกฝีก้าว เพราะถึงคุณลุงจะบอกว่าเดินขึ้นลงตรงไหนก็ได้ แต่พอพินิจพิเคราะห์ด้วยสายตาตัวเอง ผมว่ามันก็ลื่นไถลตรงไหนก็ได้เหมือนกัน

ระหว่างทางลุงเทียมให้ทั้งข้อมูลและความรู้เกี่ยวกับการทำไร่กาแฟ ซึ่งประเด็นต่างไปจากไร่ของคุณนนท์ตรงอายุของต้นกาแฟ เพราะต้นกาแฟของคุณลุงเทียมมีอายุน้อยกว่า ผลที่ได้รับจึงมีขนาดใหญ่กว่าแบบสังเกตเห็นได้

เวลาส่วนใหญ่ที่เราใช้ไปในวันนี้คือการปีนป่ายให้ทันตามคุณลุง ทั้งจับพื้น ตะกุยดิน คว้ารากต้นไม้ข้างทาง เพื่อเดินขึ้นไปเรื่อย ๆๆๆ ให้ทันลุงเทียมที่เดินขึ้นไปอย่างง่ายดายเหมือนขึ้นสะพานลอย

ทริปเรียนรู้เรื่องราวเข้มข้นของคนปลูกกาแฟจากตำบลเทพเสด็จ กว่าจะได้เป็น Single Origin กาแฟดริปซีรีส์ใหม่จากอินทนิล

และมีคำเตือนมาฝาก หากมีโอกาสได้ไปท่องเที่ยวในไร่กาแฟที่มีสภาพภูมิศาสตร์เช่นเดียวกับผม อย่าจับหรือคว้าต้นกาแฟเพื่อดึงตัวเองขึ้นไปโดยเด็ดขาด เพราะผลกาแฟนั้นร่วงจากต้นง่ายมาก ซึ่งลูกที่ร่วงจะถูกนับเป็นคนละเกรดกับลูกที่เก็บสด ๆ จากต้น ฉะนั้น ถ้าไม่อันตรายถึงชีวิตจริง ๆ อย่าไปทำพืชผลเขาเสียหายนะครับ

อีกสิ่งที่แตกต่างระหว่างไร่ของคุณนน์กับลุงเทียมคือเรื่องแรงงาน ลุงเทียมยังคงหาแรงงานขึ้นมาช่วยเก็บกาแฟได้ แต่เป็นค่าแรงในราคากิโลกรัมละ 12 บาท ซึ่งปรับขึ้นมาจากแต่ก่อนที่ราคากิโลกรัมละ 7 – 8 บาท

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

เมื่อค่าแรงเพิ่มขึ้น ราคาการรับซื้อกาแฟเองก็เพิ่มขึ้นเช่นกัน เราได้ข้อมูลจากสหกรณ์การเกษตรดอยสะเก็ดพัฒนามาว่า ผลกาแฟ 5 กิโลกรัม ได้กะลา 1 กิโลกรัม ตอนนี้ราคารับซื้อผลกาแฟขึ้นมาประมาณ 15% ส่วนราคากะลาขึ้นมาประมาณ 40% และยังคงมีวี่แววจะสูงขึ้นอีกเรื่อย ๆ

ในปีหน้าจะเป็นอย่างไรไม่รู้ แต่ราคาคงเพิ่มขึ้นอีกแน่นอน เพราะด้วยปัจจัยหลาย ๆ อย่าง โดยเฉพาะฝนหลงฤดูที่ทำให้ผลกาแฟหล่นลงพื้น จนปริมาณเก็บเกี่ยวลดลง อย่างที่บอกไปครับว่า กาแฟที่ดีต้องเด็ดสด ๆ จากต้น

หลังจากที่ลุงเทียมอธิบายและพาผมเดินไปยังทางลง ความสงสัยก็ผุดขึ้นมาแบบไม่มีปี่มีขลุ่ย จนเกิดเป็นคำถามที่ว่า “เคยมีคนไหลตกลงไปบ้างไหมครับ”

ลุงเทียมหัวเราะ และคำตอบของลุงก็ชวนให้ผมเพิ่มความระมัดระวังเป็นเท่าตัว

และแล้วก็มาถึงทางลงที่ดูจะปลอดภัยกับผู้มาเยือนมากขึ้น แล้วลุงเทียมก็พูดขึ้นว่า “จริง ๆ ขึ้นทางนี้ก็ได้ มันง่ายกว่า” พูดไม่ออก บอกไม่ถูก เอาเป็นว่าอย่างน้อยผมก็ได้มีเรื่องราวความลำบากมาเขียนแล้วกัน

ก่อนที่จะเดินทางกลับ ผมได้นั่งท้ายรถกระบะมาเยี่ยมเยียนบ้านคุณลุงในหมู่บ้านแม่ตอนหลวง ซึ่งเป็นสถานที่ที่ลุงเทียมทั้งโม่ (กะเทาะเปลือก) แช่ และตากกาแฟทั้งหมดจากไร่ของตัวเอง

ทริปเรียนรู้เรื่องราวเข้มข้นของคนปลูกกาแฟจากตำบลเทพเสด็จ กว่าจะได้เป็น Single Origin กาแฟดริปซีรีส์ใหม่จากอินทนิล
ทริปเรียนรู้เรื่องราวเข้มข้นของคนปลูกกาแฟจากตำบลเทพเสด็จ กว่าจะได้เป็น Single Origin กาแฟดริปซีรีส์ใหม่จากอินทนิล

น่าเสียดายที่ลุงเทียมส่งกาแฟทั้งหมดไปขายแล้ว เราจึงไม่มีโอกาสได้ชิม แต่จากการปลูก ณ จุดสูงสุดของตำบลเทพเสด็จที่ผนวกรวมเข้ากับธรรมชาติรอบข้าง ไม่ได้โล่งแจ้งจนชวนให้กังวลว่าผลผลิตจะติดโรค และไม่ได้ร่มรื่นจนยากที่จะสุกทันฤดูเก็บเกี่ยว เรียกได้ว่าไร่ของลุงเทียมเพียบพร้อมไปด้วยปัจจัยมากมายที่จะทำให้ผลกาแฟนั้นออกมาดีมากถึงมากที่สุด  

ใครจะไปคิดครับว่า แม้ราคารับซื้อผลกาแฟจะมากขึ้น แต่ชาวไร่กาแฟกลับต้องประสบทั้งปัญหาขาดแคลนแรงงาน จำนวนผลผลิตที่ลดลงจากฝนหลงฤดูในช่วงปลายปีก่อน และอีกหลายปัญหาที่อาจส่งผลต่อทั้งวงการในระยะยาว

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

อย่างไรก็ตาม คุณภาพกาแฟของทั้ง 2 หมู่บ้านเป็นข้อพิสูจน์แล้วว่า ‘ยิ่งสูงยิ่งดี’ หมายถึงยิ่งปลูกกาแฟในที่สูง คุณภาพก็จะออกมาดีตามได้ ซึ่งในฐานะที่ผมได้ไปเห็นกระบวนการและปัญหาตั้งแต่ต้นเปลือกยันปลายกะลา การันตีได้เลยครับว่า คุณภาพและธรรมชาติที่อยู่อย่างเป็นมิตรกับผู้ดื่ม ทำให้กาแฟจากทั้ง 2 หมู่บ้านมีคุณค่าและทุกคนควรได้ลิ้มลองสักครั้งจริง ๆ สำหรับใครที่สนใจกาแฟของคุณนนท์และคุณลุงเทียม รวมถึงผลผลิตจากหมู่บ้านต่าง ๆ ของตำบลเทพเสด็จ โดยกลุ่มสมาชิกสหกรณ์การเกษตรดอยสะเก็ดพัฒนา ที่ได้รับการสนับสนุนและพัฒนาผลผลิตกาแฟ จากองค์การความร่วมมือระหว่างประเทศแห่งญี่ปุ่น (JICA) ไปลิ้มรสชาติ Single Origin Drip Coffee Special Series กาแฟดริปใหม่ล่าสุดจากอินทนิลกันได้แล้ววันนี้ และไม่ว่าในอนาคต เราอาจได้ชิมกาแฟจากเทพเสด็จที่ร้านอินทนิลในรูปแบบเมล็ดกาแฟชงสด ๆ ก็เป็นได้

ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่
ขึ้นดอยสะเก็ด เดินลุยไร่กาแฟ พักหมู่บ้านต้นกำเนิดกาแฟดริปเทพเสด็จ จ.เชียงใหม่

ทำความรู้จักกับรสชาติของ Single Originดริปคอฟฟี่ซีรีส์ใหม่จากอินทนิล

  • Mae Jaem กาแฟออร์แกนิกดริป แม่แจ๋ม จากหมู่บ้านแม่แจ๋ม ต.แจ้ซ้อน อ.แม่ปาน จ.ลำปาง
  • Pa Pae กาแฟออร์แกนิกดริป ป่าแป๋ จาก ต.ป่าแป๋ อ.แม่แตง จ.เชียงใหม่
  • Thep Sadet กาแฟดริปเทพเสด็จ จากเขตโครงการหลวงป่าเมี่ยง ต.เทพเสด็จ อ.ดอยสะเก็ด จ.เชียงใหม่ โดยสหกรณ์การเกษตรดอยสะเก็ดพัฒนา

พบกับ Single Origin ทั้ง 3 แหล่งได้แล้ว ตั้งแต่ 1 มกราคม 2566 เป็นต้นไปที่ร้านอินทนิล

Writer

Avatar

พัทธนันท์ สวนมะลิ

เด็กกรุงเทพฯ ผู้เป็น Sneakerhead และ Cinephile ที่หอบเสื่อผืนหมอนใบมาเรียนเชียงใหม่ แล้วสุดท้ายก็กลับไปตายรังที่กรุงเทพฯ

Photographer

Avatar

ศรีภูมิ สาส่งเสริม

ช่างภาพเชียงใหม่ ชอบอยู่ในป่า มีเพื่อนเป็นช้าง และชาวเขาชาวดอย

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load