ดาดฟ้า’ คือพื้นที่โล่งแจ้งชั้นบนสุดของบ้านหรืออาคารประเภทต่างๆ ที่เราไม่ค่อยได้ใช้ประโยชน์มากนัก เพราะมันทั้งร้อนและแล้ง คอลัมน์นี้เราจะชวนมาเนรมิตดาดฟ้าแสนร้อนให้กลายเป็นพื้นที่เติมออกซิเจนให้ร่างกาย และเพิ่มร่มเงาให้กับบ้าน

วิธีจัดสวน ดาดฟ้า
วิธีจัดสวน ดาดฟ้า

1. เช็กโครงสร้างอาคารให้ดี

ก่อนจะลงมือจัดสวนดาดฟ้า เราต้องตรวจสอบโครงสร้างของอาคารให้แน่ใจก่อนว่า จะรองรับน้ำหนักต้นไม้และกระถางได้มากแค่ไหน ข้อแนะนำเพื่อเพิ่มความปลอดภัยควรวางกระถางต้นไม้ไว้ตามแนวคาน หรือใกล้ๆ เสา เพื่อน้ำหนักของกระถางและต้นไม้จะได้ถ่ายเทลงไปตามคาน

2. ระบบน้ำให้ชัวร์

ระบบน้ำก็ต้องตรวจสอบให้มั่นใจ ไม่ว่าจะเป็นการระบายน้ำบนดาดฟ้า ป้องกันน้ำรั่วน้ำซึมลงมาชั้นล่าง และต้องดูกระถางแต่ละต้นดีๆ ไม่ให้รูระบายน้ำก้นกระถางอุดตัน เพราะหากต้นไม้อุ้มน้ำไว้มากเกินไป จะส่งผลเสียทั้งรากเน่า กระถางหนัก และอาจจะทำให้น้ำรั่วซึมลงสู่ชั้นล่างได้

3. ปรับพื้นสักหน่อย

พื้นซีเมนต์บนดาดฟ้านั้นร้อนจนทำให้เราไม่อยากออกไปเดิน การลดความร้อนทำได้หลายวิธี เช่น ปูพื้นไม้เพื่อช่วยกรองแสง จะเป็นไม้จริงหรือไม้เทียมก็ได้ ถ้าเลือกปูกระเบื้องก็ช่วยลดปัญหาน้ำซึมลงพื้นได้ด้วย แต่สิ่งที่ต้องให้ความสำคัญในการปูพื้นก็คือต้องมีความลาดเอียงเพื่อช่วยระบายน้ำออก

8 วิธีจัด สวนดาดฟ้า เนรมิตพื้นที่แสนร้อนให้เป็นที่พักผ่อนแสนร่มเย็น

4. เลือกต้นไม้ให้ถูก

หลักข้อแรกในการเลือกต้นไม้ไปปลูกบนดาดฟ้า คือต้องรู้วัตถุประสงค์ของการทำสวนดาดฟ้าก่อน ว่าจะทำสวนเพื่ออะไร ถ้าจะเพิ่มร่มเงาเพื่อหาที่พักผ่อนยามเย็นก็ควรเลือกต้นไม้ที่มีทรงใบแผ่บังแสงแดดได้

8 วิธีจัด สวนดาดฟ้า เนรมิตพื้นที่แสนร้อนให้เป็นที่พักผ่อนแสนร่มเย็น
วิธีจัดสวน ดาดฟ้า

5. พืชอวบน้ำทางเลือกของคนไม่มีเวลาดูแล

หากไม่มีเวลาขึ้นไปดูแลสวนดาดฟ้ามากนักก็ควรเลือกต้นไม้ที่ทนแดด ทนแล้ง เช่น แคคตัส ยูโฟเบีย และกลุ่มไม้อวบน้ำทั้งหลาย ต้นไม้พวกนี้ชอบแดด ต้องการน้ำน้อย และไม่ต้องการการตัดแต่ง ยิ่งโตก็ยิ่งมีรูปทรงสวยงาม

8 วิธีจัด สวนดาดฟ้า เนรมิตพื้นที่แสนร้อนให้เป็นที่พักผ่อนแสนร่มเย็น
8 วิธีจัด สวนดาดฟ้า เนรมิตพื้นที่แสนร้อนให้เป็นที่พักผ่อนแสนร่มเย็น

6. สวนกินได้

เราเปลี่ยนข้อเสียของสวนแดดฟ้าที่โดนแดดแรงตลอดทั้งวันให้เป็นข้อดีได้ ด้วยการเลือกปลูกพืชที่ต้องการแสงมาก นั่นก็คือพืชผักสวนครัวสมุนไพรทั้งหลาย ซึ่งเด็ดไปใช้ทำอาหารได้ด้วย สิ่งที่ควรระวังก็คือ พืชพวกนี้ชอบน้ำ แต่ไม่ชอบน้ำขัง ดังนั้นไม่ว่าจะปลูกในกระถางหรือปลูกในกระบะ ก็ต้องระบายน้ำได้ ส่วนพืชผักบางชนิดที่ไม่ชอบฝน ควรปลูกใต้ตาข่ายกรองแสง

7. เลือกภาชนะที่หนัก

ปัญหาที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ของการปลูกต้นไม้บนดาดฟ้า คือลม นอกจากการเลือกภาชนะปลูกให้เหมาะสมกับต้นไม้แล้ว ก็ต้องมีน้ำหนัก ไม่ควรใช้กระถางพลาสติกเพราะจะโดนลมพัดเคลื่อนที่หรือล้มได้ แต่ก็ต้องคำนึงถึงโครงสร้างอาคารด้วยว่ารับน้ำหนักได้มากแค่ไหน

วิธีจัดสวน ดาดฟ้า

8. วางเฟอร์นิเจอร์เพื่อหาเหตุผลในการขึ้นไปใช้งาน

ถ้าสวนดาดฟ้าที่มีแต่ต้นไม้เราอาจจะใช้เวลากับมันไม่มาก ลองหาเฟอร์นิเจอร์ไปวาง ไม่ว่าจะเป็นเก้าอี้ ม้านั่ง ชิงช้า หรือโต๊ะกาแฟเล็กๆ ไว้สำหรับนั่งพักผ่อนชมวิว ดูพระอาทิตย์ขึ้น พระอาทิตย์ตก ใช้เวลากับครอบครัว ปาร์ตี้ รวมไปถึงการรับแขก แค่นี้ดาดฟ้าร้อนๆ ที่ถูกทิ้งร้างก็กลายเป็นพื้นที่สีเขียวแสนอบอุ่นไว้ที่เหมาะกับการขึ้นไปนั่งพักผ่อนแล้ว

8 วิธีจัดสวนดาดฟ้า เนรมิตพื้นที่แสนร้อนให้เป็นที่พักผ่อนแสนร่มเย็น
วิธีจัดสวน ดาดฟ้า

Writer

ศิริวิทย์ ริ้วบำรุง

ปัจจุบันเป็นนักจัดสวน ในนาม little tree landscape เกิดและเติบโตมาในบ้านสวนริมน้ำท่าจีนมีพ่อเป็นนักสะสมต้นไม้ และมีแม่ชอบปลูกดอกไม้ ชีวิตจึงมีต้นทุนเรื่องต้นไม้มาแต่เด็ก สิบกว่าปีก่อนได้กลายเป็นนักจัดสวนโดยบังเอิญ และเป็นเรื่อยๆ มาจนถึงปัจจุบัน เพราะได้ค้นพบแล้วว่างานจัดสวนให้โอกาสเราได้อยู่กับสิ่งที่เรารัก และเป็นงานที่ทำแล้วมีความสุข

Photographer

มนูญ ทองนพรัตน์

ชอบไปบ้านคนอื่นแต่ชอบอยู่บ้านตัวเอง ตื่นเต้นกับความคิดของคนที่มีต่อที่อยู่อาศัย เพราะบ่อยครั้งที่เรื่องเล่าถึงเรื่องราวรอบๆ ตัวจะบอกถึงเรื่องจริงที่อยู่ข้างในตัวได้เสมอ

Plant Planet

ชวนเดินทางเข้าสู่โลกของต้นไม้เพื่อทำความรู้จักพืชในฐานะเพื่อน

11 สิงหาคม 2564
27 K

ช่วงนี้เราอยู่ติดบ้านกันมากขึ้น หลายคนเลยมีเพื่อนใหม่เป็นต้นไม้ เพราะให้ประโยชน์หลากหลาย ทั้งช่วยให้สบายใจสบายตา ไปจนถึงอิ่มท้อง แต่ต้นไม้ยังมีประโยชน์อีกอย่างที่หลายคนมองข้าม นั่นก็คือ การมอบกลิ่นหอมให้บ้าน ถ้ารู้จักเลือกพันธุ์ไม้สักนิด บ้านเราก็จะมีทั้งความสวยและหอมจากดอกไม้

สำหรับผู้ที่กำลังมองหาไม้หอมมาปลูกในบ้าน ต้องเริ่มจากการหาข้อมูลก่อนว่า ดอกไม้แต่ละชนิดหอมอย่างไร หอมเย็นๆ อ่อนๆ หรือหอมฟุ้งแบบไม้เมืองร้อน ส่งกลิ่นหอมในช่วงไหนของวัน และฤดูกาลไหนของปี ข้อมูลนี้สำคัญอย่างไร ก็เพราะทุกคนคงอยากได้กลิ่นหอมตอนที่เราอยูู่บ้าน ดังนั้นเราควรเลือกดอกไม้ที่ส่งกลิ่นหอมในช่วงเวลาที่เราอยู่บ้าน และปลูกในจุดที่เหมาะสม

การรู้ฤดูกาล หมายถึงรู้ทิศทางลม ฤดูหนาวลมจะพัดมาจากทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ถ้าเราปลูกต้นไม้ที่ออกดอกฤดูหนาว ก็ควรปลูกบริเวณทิศตะวันตกเฉียงเหนือของบ้าน เพื่อให้ลมพัดพากลิ่นหอมเข้าสู่ตัวบ้าน ส่วนฤดูร้อน ลมพัดมาจากทิศใต้ และฤดูฝน ลมพัดมาจากทิศตะวันตกเฉียงใต้ การปลููกดอกไม้ที่บานเฉพาะฤดูจึงต้องดูทิศประกอบด้วย

สุุดท้าย ดอกไม้ที่มีกลิ่นหอมส่วนใหญ่ต้องการแดดจัด ดังนั้นจึงต้องเลือกตำแหน่งปลููกให้ดี

ถ้าใครยังนึกไม่ออกว่าจะปลูกต้นอะไรให้หอมฟุ้งไปทั้งบ้าน เรามีไม้หอม 11 ชนิดที่คนอาจจะยังรู้จักกันไม่มาก หรืออาจจะเคยรู้จัก แต่หลงลืมกันไปแล้ว มาฝากกันให้เห็นเป็นแนวทางว่า ไม้หอมก็มีลูกเล่นให้ปลูกได้หลากแบบเหมือนกัน

01

จัสมินออสเตรเลีย

Pandorea jasminoides (Lindl.) K.Schum

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/tourinhabio
11 พรรณไม้หอมหลายทรงที่น่าปลูกไว้เพิ่มกลิ่นหอมให้บ้านตลอดทั้งปี
ภาพ : instagram.com/nomenclaturabotanica

จัสมินออสเตรเลียเป็นไม้เลื้อยเนื้อแข็งขนาดเล็ก ดอกเป็นทรงกรวย มีทั้งสีขาวและสีชมพู ออกดอกตลอดทั้งปีโดยเฉพาะช่วงหน้าหนาว กลิ่นคล้ายมะลิ แต่หอมแรงกว่า เหมาะกับการปลูกกลางแจ้ง ยิ่งได้แดดมากยิ่งงาม แล้วก็มีชนิดใบด่างด้วย

02

แมกโนเลีย 

Magnolia

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/lybaoloan

แมกโนเลียเป็นไม้ยืนต้น ลักษณะคล้ายจำปี มีหลายสายพันธุ์ เลี้ยงง่ายและออกดอกตลอดทั้งปี คนส่วนมากนิยมขยายพันธุ์ด้วยการตัดตอจำปีจำปาแล้วเสียบยอดด้วยแมกโนเลีย วิธีการดูแลจึงคล้ายกัน หลักๆ คือไม่ชอบน้ำขัง ดินชื้นแฉะ เพราะรากเน่าได้ง่าย

03

หมากหอม หรือ หมากนางลิง

Areca triandra

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา

หมากหอมเป็นพืชในวงศ์ปาล์ม เป็นไม้หายาก คนส่วนใหญ่จะปลูกเพื่อประดับ เพราะมีใบประกอบแบบขนนกสีเขียวที่สวยงาม คล้ายหมากเขียว แต่ความพิเศษคือ ช่อดอก เป็นจั่นสีเหลืองนวล มีกลิ่นคล้ายส้ม หอมฟุ้งไปไกล 

04

บุนนาค 

Mesua ferrea L.

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
11 พรรณไม้หอมหลายทรงที่น่าปลูกไว้เพิ่มกลิ่นหอมให้บ้านตลอดทั้งปี
ภาพ : instagram.com/kentuary

บุนนาคเป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ มีทรงพุ่มทึมและแคบ ยอดใบอ่อนมีสีแดง ออกดอกระหว่างฤดูร้อนถึงฤดูฝน ส่วนใหญ่จะมีดอกสีขาว แต่ก็มีพันธุ์ดอกสีชมพูด้วย ซึ่งหายากกว่า ดอกมีขนาดค่อนข้างใหญ่ อยู่คงทน ดอกไม่ซ่อนใต้ใบ เวลาออกดอกจึงเห็นสะพรั่งเต็มต้น ดอกมีกลิ่นหอมเย็น ส่งกลิ่นไปได้ไกล 

05

พุดการ์ดีเนีย 

Gardenia taitensis

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/gardeninphils

พุดการ์ดีเนีย บางคนก็เรียก พุดกุหลาบ เป็นไม้พุ่มเหมือนพุด ออกดอกตลอดทั้งปี ดอกสีขาวเป็นกลีบซ้อน คล้ายพุดซ้อน มีกลิ่นหอมอ่อนโยนละมุนละไม

06

ราชาวดี 

Buddleja paniculata

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา

ราชาวดีเป็นไม้หอมยืนต้นขนาดเล็กทรงพุ่มโปร่ง ลักษณะกึ่งไม้เลื้อยกิ่งแข็ง ชอบแดดจัด ออกดอกเป็นช่อคล้ายหางกระรอก มีทั้งสีขาวและสีม่วง ส่งกลิ่นหอมแรงตลอดทั้งวัน ออกดอกทั้งปีโดยเฉพาะในช่วงหน้าฝน

07

ชมนาด 

Vallaris glabra

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/elsiexie

ชมนาดเป็นไม้เลื้อยเนื้อแข็ง ชอบแดดจัด ออกดอกเป็นช่อตามซอกใบและปลายกิ่ง ลักษณะดอกเป็นสีขาวคล้ายรูประฆังคว่ำ มีกลิ่นหอมคล้ายข้าวใหม่ผสมใบเตย หอมช่วงกลางคืน นิยมนำไปทำน้ำอบ ออกดอกช่วงเดือนมกราคมถึงมิถุนายน ออกดอกดกในเดือนเมษายน 

08

จันทน์กะพ้อเครือ 

Vallaris solanacea (Roth) Kuntze

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/vasundhara.eco.nursery

จันทน์กะพ้อเครือเป็นไม้เลื้อยขนาดเล็กที่คนไม่ค่อยรู้จัก ทรงพุ่มและดอกมีลักษณะคล้ายชมนาด ออกดอกกระจายตามปลายกิ่ง ดอกทรงกลมขนาดเล็ก กลิ่นหอมฉุนคล้ายข้าวสุกใหม่ ส่งกลิ่นหอมตลอดวัน แต่บานวันเดียวแล้วโรย ออกดอกช่วงเดือนมกราคมถึงเมษายน ทนแล้งได้ดี

09

ปริศนา 

Chionanthus ramiflorus Roxb.

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : www.technologychaoban.com

ปริศนาเป็นชื่อการค้าที่พ่อค้าแม่ค้าตั้งกันภายหลัง ชื่อเดิมของต้นนี้คือ ‘อวบดำ’ เป็นไม้ยืนต้น ดอกมีลักษณะเล็กออกเป็นช่อ สีขาวครีม ส่งกลิ่นหอมหวานละมุนละไมคล้ายขนม ออกดอกตลอดทั้งปี

10

นางแย้ม 

Clerodendrum chinense (Osbeck) Mabb

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/kentuary

นางแย้มเป็นไม้พุ่มเนื้ออ่อนลำต้นเตี้ย แตกหน่อเร็ว ชอบน้ำมากและทนแดดทนฝนได้ดี เหมาะกับการปลูกกลางแจ้ง นางแย้มออกดอกเป็นช่อขนาดใหญ่ ลักษณะคล้ายมะลิซ้อนหลายๆ ดอกซ้อนเรียงกัน กลีบดอกมีสีขาวอมม่วง ออกดอกตลอดทั้งปี มีกลิ่นหอมเย็นทั้งกลางวันและกลางคืน

11

พวงวิวาห์ 

Clematis terniflora

รวมพรรณไม้หอมตั้งแต่ไม้เลื้อย ไม้พุ่ม จนถึงสูงท่วมหลังคา ที่รวมพลกันส่งกลิ่นหอมให้บ้านเรา
ภาพ : instagram.com/sougarden9280

พวงวิวาห์เป็นไม้เลื้อย ค่อนข้างเลี้ยงยาก ไม่ชอบอากาศร้อน ไม่ชอบแดดจัดหรือร่มเกินไป ออกดอกดก ลักษณะเป็นช่อสีขาว ส่งกลิ่นหอมอ่อนๆ ออกดอกช่วงเดือนพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์ เมื่อดอกโรยต้นจะโทรมมาก จำเป็นต้องดูแลเป็นพิเศษในช่วงหมดดอกเพื่อให้กลับมาเขียวอีกครั้ง

Writer

ศิริวิทย์ ริ้วบำรุง

ปัจจุบันเป็นนักจัดสวน ในนาม little tree landscape เกิดและเติบโตมาในบ้านสวนริมน้ำท่าจีนมีพ่อเป็นนักสะสมต้นไม้ และมีแม่ชอบปลูกดอกไม้ ชีวิตจึงมีต้นทุนเรื่องต้นไม้มาแต่เด็ก สิบกว่าปีก่อนได้กลายเป็นนักจัดสวนโดยบังเอิญ และเป็นเรื่อยๆ มาจนถึงปัจจุบัน เพราะได้ค้นพบแล้วว่างานจัดสวนให้โอกาสเราได้อยู่กับสิ่งที่เรารัก และเป็นงานที่ทำแล้วมีความสุข

Photographer

เธียรสิน สุวรรณรังสิกุล

ผู้ที่หาความสุขจากสิ่งรอบๆ ตัว

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load