23 มกราคม 2564
2 PAGES
4 K

Korean Pork Belly Rhapsody (2020)

Original Network Netflix

ประเภท Social & Cultural Docs, Food & Travel TV, Lifestyle, Korean TV Shows, Docuseries

ประเทศ South Korea

นักแสดงนำ Baek Jong-won

ความยาว ออกอากาศถึงตอนที่ 2

ฉู่…

ฉ่า…

เสียงไขมันหมูหยดลงบนเตาย่างเหล็กร้อนๆ อวยควันพลันฟุ้งขึ้นพร้อมกลิ่นหอมเตะจมูกพอให้น้ำย่อยในกระเพาะอาหารทำงาน ผักแกล้มที่ล้างมาอย่างสะอาด สีสันสดใสชวนทาน เครื่องเคียงนับสิบถูกจัดวางอย่างระเกะระกะบนโต๊ะอาหารเคียงคู่กับขวดโซจู เครื่องดื่มประจำชาติ นัวกับบทสนทนาเข้มข้นออกรสและเสียงเฮฮาปาจิงโกะ

คงเป็นภาพคุ้นตาสำหรับคอซีรีส์เกาหลีอย่างเราและคุณผู้อ่านที่รักหลายๆ คน เคยสังเกตไหมว่าซีรีส์เกาหลีแทบทุกเรื่อง ไม่ว่าจะแนวรักใสๆ สืบสวน ครอบครัว หรือโรแมนติก ล้วนมีฉากรับประทานหมูย่างเป็นมื้อเย็น ประหนึ่งว่าเป็นขนบละครแดนกิมจิ 

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี
Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

นานาเพลินจิตคราวนี้มีคำตอบ

Korea Pork Belly Rhapsody คือสารคดีอาหารจาก Netflix ที่พาไปสำรวจวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของชาวเกาหลี มี แบคจงวอน (Baek Jong-Won) ผู้คร่ำหวอดในวงการอาหารรับหน้าที่กึ่งๆ พิธีกรดำเนินรายการ เขาพาเราไปสัมผัสหลากหลายมิติแห่งวิถีการบริโภคหมูสามชั้น ดำดิ่งถึงต้นตอรากเหง้า ตะลอนไปยังแต่ละภูมิภาค ทั้งหมดทั้งมวลทำให้เราเห็นว่าบ้านเขากินหมูกันจริงจังจริงๆ

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

เตือนก่อนว่าถ้าอ่านบทความนี้จบแล้วอยากตามไปรับชมบ้าง แนะนำว่าอย่าดูหลัง 3 ทุ่ม ไม่อย่างนั้นจะเป็นเหมือนเราที่ต้องเดือดร้อนไปกินปิ้งย่างเกาหลีตั้งแต่มื้อแรกในเช้าวันถัดมา

หมูสามชั้น : หลักฐานทางประวัติศาสตร์ของชาติเกาหลี

หมูคือวัตถุดิบขึ้นชื่อของเกาหลี ข้อนี้ทุกคนรู้

หมูเป็นอาหารประวัติศาสตร์เกาหลี ข้อนี้น้อยคนรู้

ย้อนกลับไปช่วงปลายทศวรรษที่ 70 ช่วงเวลาที่เศรษฐกิจของประเทศนี้เริ่มฟื้นตัวขึ้นมาอย่างมีนัยยะ เมื่อประชากรมีรายได้ต่อหัวและกำลังซื้อมากขึ้น ความต้องการและราคาของเนื้อวัวพุ่งสูงเกินกว่าคนรายได้น้อยถึงปานกลางจะเอื้อมมือซื้อหามาบริโภคได้ หมู วัตถุดิบปลายตาราคาถูก จึงกลับมาได้รับความสนใจอีกครั้ง จนถึงทศวรรษต่อมา ชาวเกาหลีเริ่มผนวกเอาการกินหมูย่างหลังเลิกงานมาเป็นหนึ่งในวิธีสานสัมพันธ์ฉบับหนุ่มสาวออฟฟิศ

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

แท้จริงแล้ววัฒนธรรมการกินหมูของชาวเกาหลีเก่าแก่กว่าแค่ช่วง 3 ทศวรรษที่ผ่านมานี้มาก ภาพวาดหรือแม้กระทั่งตำราอาหารโบราณ คือเครื่องยืนยันว่าหมูกับชาวเกาหลีคือเพื่อนซี้กัน นอกจากจะเลี้ยงอย่างแพร่หลายเสมือนเพื่อนรัก ยังเป็นเมนูอาหารสำคัญเติมเต็มเทศกาลและพิธีกรรมสำคัญของพวกเขาให้สมบูรณ์ ตั้งแต่เกิด วัยรุ่น แต่งงาน จนกระทั่งเสียชีวิต ถ้าจะให้เปรียบเทียบก็คงคล้ายการล้มวัวเพื่อนำมาปรุงอาหารอย่างไทยนั่นแหละ

ปัจจุบัน หลายชุมชนยังคงวิถีการบริโภคเนื้อสัตว์ชนิดนี้แบบโบราณดั้งเดิมอยู่ อย่างชาวเชจูที่สืบทอดวิธีทำไส้กรอกด้วยกรรมวิธีละเอียดซับซ้อนเอาไว้ บางหมู่บ้านยังใช้เทคนิคการขุดหลุมสุมไฟ ทำหมูอบไอน้ำ บางที่ปิ้งบนฟางข้าว บางแห่งทำหมูย่างเตาหิน เพียงได้เห็นฉากชวนหิวบนจอ จมูกก็พลันได้กลิ่น ลิ้นก็พลันรับรสไปเองในจินตนาการแล้ว

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี
Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

สายสัมพันธ์ระหว่างคนกับวัตถุดิบขึ้นชื่อนี้ คือเครื่องยืนยันประวัติศาสตร์การบริโภคอันยาวนานและลึกซึ้งของชาวเกาหลี

เรื่องของหมู ที่ไม่หมู

คนเกาหลีกินหมูกันจริงจังมาก

จริงจังขนาดที่ว่า ค.ศ. 2016 สถิติการผลิตหมูได้เอาชนะข้าว อาหารหลักประจำชาติและแชมป์สินค้าทางการเกษตรที่ประเทศนี้ผลิตได้มาตลอดพันปี

นั่นแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของเมนูหมูซึ่งหากดูผิวเผินช่างเป็นอะไรที่ง่ายดาย แค่เอาสามชั้นมาปิ้งบนเตาไฟ แต่ใครเลยจะรู้ว่านั่นทำให้วัฒนธรรมการบริโภคเช่นนี้เติบโตมากพอจะขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี
Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

ชาวเกาหลีใส่ใจตั้งแต่เริ่มคัดเลือกสายพันธุ์ ผสมสายพันธุ์ ให้อาหารซูเปอร์ฟู้ดอย่างคีนัวเพื่อให้ได้เนื้อคุณภาพ ไปจนถึงวิธีการชำแหละที่มีเอกลักษณ์ ทำให้หมูแต่ละตัวถูกนำไปบริโภคอย่างคุ้มค่า สร้างสรรค์เป็นเมนูได้หลากหลายตั้งแต่หัวยันหาง ถึงขนาดที่ว่ามีร้านอาหารที่อยู่ได้ด้วยการขายเนื้อจากหัวหมูเพียงอย่างเดียวมากว่า 32 ปี คำกล่าวว่า “คุณกินทุกอย่างจากหมูได้ ยกเว้นเสียงร้องของมัน” จึงไม่ใช่คำคุยโม้โอ้อวดเกินจริง

แต่ศาสตร์การกินหมูสามชั้นของชาวเกาหลีไม่ได้มีแค่นั้น

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี
Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

สารคดีพาเราสำรวจปัจจัยต่างๆ ซึ่งล้วนมีผลต่อรสชาติความอร่อย ตั้งแต่ขนาดความหนาจำเพาะเจาะจง อุณหภูมิของเตาซึ่งจะรักษารสชาติและความฉ่ำน้ำในเนื้อเอาไว้ได้ ไปถึงชนิดของเตาปิ้งย่างที่เห็นแล้วต้องซูฮกให้ เพราะช่างเหล็กทุ่มเทออกแบบทดลองเพื่อให้ได้เตาคุณภาพ จนปัจจุบันมีตะแกรงย่างกว่า 2,000 – 3,000 แบบ ไหนจะต้องเลือกประเภทไม้ที่นำมาทำถ่าน ไหนจะวิธีหมักบ่มที่แต่ละเจ้าต้องแข่งขันพัฒนาสูตรเฉพาะของตัวอีก พูดได้เลยว่าแต่ละเจ้าไม่ได้มาเล่นๆ 

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

เรื่องหมูๆ ไม่หมูอีกต่อไป เพราะอุตสาหกรรมการผลิตแก๊สกระป๋องของเกาหลีเติบโตขึ้นอย่างรวดเร็วพร้อมกับความนิยมการกินหมูย่าง และกว่า 90 เปอร์เซ็นต์ของสินค้าชนิดนี้ที่ส่งออกไปทั่วโลกล้วน Made in Korea ทั้งสิ้น ส่วนฟาร์มที่มณฑลฮองซองของสองศรีพี่น้องผู้คิดค้นเมนูหมูหมักยีสต์ผสมเกลือ และนำแฮมไปรมควันย่างไฟเพื่อให้ได้เมนูที่โดดเด่นพอจะแข่งขันกับเจ้าอื่นได้ ก็เป็นเครื่องยืนยันว่าวงการหมูประเทศนี้ ไม่เจ๋งจริง อยู่ไม่ได้

Korean Pork Belly Rhapsody สารคดียั่วน้ำลายที่พาไปชมวัฒนธรรมการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลี

หลังจากดูไป 2 ตอนแรก เราเข้าใจทันทีเลยว่าการกินหมูสามชั้นของคนเกาหลีไม่ได้เพียงเพื่อให้อยู่รอด เพราะบรรดาสรรพสิ่งที่สารคดีชุดนี้นำเสนอ ทั้งวัฒนธรรม นวัตกรรม และความทุ่มเท ซึ่งสอดแทรกอยู่ระหว่างแต่ละชั้นของหมู ทำให้การบริโภคกลับกลายเป็นการดื่มด่ำอย่างลึกซึ้งมากกว่าแค่มื้ออาหาร

ใครรับชมจบแล้วเสิร์ชหาร้านปิ้งย่างเกาหลีใกล้ตัว พร้อมทักไปชวนเพื่อนเรียบร้อยแล้วมารวมกันตรงนี้เลย

Writer

นิรภัฎ ช้างแดง

หนึ่งในสองนิสิตเอกบาลีสันสกฤตของรุ่น แอบรักโบราณคดีและประวัติศาสตร์ศิลปะ เป็นลูกแกะพาร์ตไทม์