ในฝรั่งเศสไม่มีใครไม่รู้จักดีแคทลอน (Decathlon) ส่วนตัวเรานั้นไม่รู้จักดีแคทลอนเลย

จนกระทั่งได้รับมอบหมายมาด้วยข้อความสั้นๆ ว่า “อุปกรณ์กีฬาที่ดีแคทลอนผลิตเองนั้นดีมากๆ” ก็ยังคงสงสัยต่อไปว่าในเมื่อดีมากๆ แล้วทำไมเราถึงไม่เคยรู้จัก

ของดีไม่จำเป็นต้องโฆษณามันก็ใช่ แต่ของดีที่ว่านั้นเป็นยังไง หลังจากแอบไปสำรวจร้านดีแคทลอนทั้งในกรุงเทพฯ และในโลกออนไลน์มาแล้ว เรามีโอกาสได้ชวน คุณวราภรณ์ ตั้งตัว Communication leader ดีแคทลอน ประเทศไทย มานั่งคุยถึงความเจ๋งของดีแคทลอน

คุยไป คุยมา เราก็ได้รู้ว่าจริงๆ แล้วการ ‘นั่งคุย’ ไม่ใช่วัฒนธรรมขององค์กรนี้สักเท่าไหร่

“ที่ดีแคทลอน ทุกคนเป็นนักกีฬากันหมดค่ะ เพราะเราเลือกรับพนักงานโดยการชวนมาเล่นกีฬาด้วยกัน ปกติแล้วพวกเราแทบไม่อยู่ในออฟฟิศกันเลยค่ะ เราจะอยู่ตามร้านกันมากกว่า ถือว่าเป็นการลงสนามเพื่อจะได้รู้จักกับลูกค้าจริงๆ” คุณวราภรณ์ ตั้งตัว Communication leader ดีแคทลอนประเทศไทย และนักว่ายน้ำ บอกเราแบบนี้

มันเป็นข้อมูลที่ทำเอาเราจับต้นชนปลายไม่ถูก ว่าร้านขายอุปกรณ์กีฬาที่จัดร้านแบบบ้านๆ ขายของราคาไม่แพง ไม่ได้มีแบรนดิ้งเก๋ๆ หรือการจัดร้านสวยๆ ทำไมถึงมีแนวคิดที่เท่ขนาดนี้

ว่าแล้วก็มาขยับแข้งขยับขาพร้อมๆ กับไปทำความรู้จักกับร้านดีแคทลอนกันเถอะ

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

1

ดีแคทลอนเป็นร้านขายอุปกรณ์กีฬาจากประเทศฝรั่งเศสที่เกิดมาเพื่อปฏิวัติวงการ

ดีแคทลอนก่อตั้งขึ้นมาเมื่อปี 1976 โดย Michel Leclercq นักธุรกิจชาวฝรั่งเศสที่มีไอเดียร่วมกับเพื่อนๆ ของเขาอีก 7 คน ที่ล้วนแล้วแต่เป็นนักกีฬาที่มีหัวทางธุรกิจ ว่าการขายอุปกรณ์กีฬานั้นสมควรได้รับการปฏิวัติ และสิ่งที่ Michel ทำมาเป็นเวลาสี่สิบกว่าปีนั้นก็เรียบง่ายมาก มันคือการ “ผลิตอุปกรณ์กีฬาที่ดีที่สุด ในราคาที่ดีที่สุด”

2

ดีแคทลอนเชื่อเรื่องการทำให้ทุกคนเข้าถึงความสุขและประโยชน์จากการเล่นกีฬา

ดีแคทลอนเกิดจากความเชื่อว่า กีฬานั้นมีประโยชน์ต่อผู้คนมากกว่าแค่ทำให้ร่างกายแข็งแรง แต่ยังสามารถสร้างสังคมที่แข็งแกร่งได้ด้วย พวกเขาจึงพยายามทำทุกทางเพื่อให้อุปกรณ์กีฬาราคาถูกลง หาซื้อได้ง่าย และใช้ได้อย่างทนทาน

3

ดีแคทลอนลงทุนเองทุกอย่างตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำเพื่อลดต้นทุนการผลิต

ดีแคทลอนลงทุนวิจัย ออกแบบ ผลิต ขนส่ง และมีหน้าร้านวางขายอุปกรณ์กีฬาด้วยตัวเองเพื่อให้ต้นทุนต่ำ และขายได้ราคาถูก แถมวราภรณ์ยังบอกเราอีกว่า “เมื่อโรงงานสามารถผลิตได้มากขึ้นและทำให้ราคาต่อชิ้นลดลงได้ เราก็จะเอามาลดราคาที่หน้าร้านด้วยเสมอ เพื่อให้คนยิ่งเข้าถึงการเล่นกีฬาได้มากขึ้นไปอีก”

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

4

ใช้เงินลงทุนกับการวิจัยและพัฒนา ขณะที่ลดต้นทุนสินค้าผ่านแพ็กเกจจิ้ง การตกแต่งร้าน และการโฆษณา

อย่างเช่นการที่ดีแคทลอนลงทุนไม่อั้นสำหรับการวิจัยและพัฒนาสินค้า พวกเขาเลือกตั้งฐานสำหรับการวิจัยอุปกรณ์กีฬาประเภทต่างๆ ในแหล่งที่เป็นพื้นที่ของกีฬานั้นๆ มากกว่าการจะรวมศูนย์เพื่อลดต้นทุน อย่างกีฬาทางน้ำก็จะอยู่ใกล้ทะเล กีฬาพวกแคมปิ้ง เดินป่าก็จะอยู่ใกล้ภูเขา และพวกเขาก็เลือกที่จะตัดต้นทุนในเรื่องบรรจุภัณฑ์ การตกแต่งร้าน และการโฆษณาออกแทน เพื่อที่จะได้ไม่ต้องเพิ่มภาระเหล่านั้นไปให้กับลูกค้า

5

คัดสรรเฉพาะโรงงานผู้ผลิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม

โดยทั่วไปแล้ว เวลาคิดถึงสินค้าราคาถูกเรามักคิดถึงการหาแหล่งผลิตที่ค่าแรงต่ำที่สุด การใช้วัตถุดิบที่ราคาถูกที่สุด รวมทั้งการลดต้นทุนในเรื่องต่างๆ เพื่อให้บริษัทได้กำไรมากที่สุด แต่ดีแคทลอนมีความคิดที่ยั่งยืนกว่านั้น พวกเขาเลือกคู่ค้าที่ต้องผ่านมาตรฐานทั้งในแง่คุณภาพสินค้าที่ทนทาน ใช้ได้นาน เพื่อไม่ทำให้ของพังแล้วต้องมาซื้อใหม่บ่อยๆ และการดำเนินงานของโรงงานก็ต้องไม่ทำลายสิ่งแวดล้อมด้วย วราภรณ์ถึงกับบอกว่า การเสาะหาโรงงานที่ทำให้ได้ถึงมาตรฐานดีแคทลอนนั้นไม่ใช่เรื่องง่าย ดีแคทลอนจึงเน้นการพัฒนาขีดความสามารถของคู่ค้าเดิมมากกว่าที่จะหาเจ้าใหม่ๆ

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

6

ดีแคทลอนไม่เคยให้ถุงพลาสติกใส่ของแบบฟรีๆ กับลูกค้า

เป็นวิธีง่ายๆ ที่ช่วยลดขยะได้และยังเป็นการลดภาระต้นทุนที่จะถูกส่งต่อไปหาลูกค้าได้อีกด้วยเพียงแค่ต้องใจแข็งและขยันอธิบายกันสักหน่อย

7

ในเมื่อของไม่พังและลูกค้าไม่จำเป็นต้องกลับมาซื้อบ่อยๆ ร้านดีแคทลอนจึงมีสินค้าอุปกรณ์กีฬามากกว่า 50 ชนิดในทุกร้านทั่วโลก เพื่อจะเข้าถึงคนที่สนใจทุกประเภทกีฬา และทำให้ธุรกิจอยู่ได้

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

8

ร้านดีแคทลอนมีแบรนด์สินค้าทั้งหมด 20 แบรนด์ และแบรนด์ที่มีคนรู้จักมากที่สุดคือ Quechua

เป็นแบรนด์อุปกรณ์เดินป่า สินค้าที่ขายดีที่สุดของแบรนด์นี้และของดีแคทลอนประเทศไทย คือ เป้ราคา 100 บาทและรับประกัน 10 ปี !

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

9

สินค้าทุกแบรนด์ของดีแคทลอนสร้างโดยคนรู้จริง เพื่อให้คนที่ซื้อไปได้ใช้ของที่ดีจริงๆ

คุณสมบัติของพนักงานดีแคทลอนนั้นง่ายมาก คือคุณต้องเป็นคนที่หลงใหลในการเล่นกีฬาและการใช้ชีวิตกลางแจ้งจริงๆ เพราะดีแคทลอนเชื่อว่าคนที่หลงใหลกับอะไรมากๆ จะสามารถสร้างนวัตกรรมและพัฒนาสินค้าเพื่อก้าวข้ามข้อจำกัดต่างๆ ได้

ตัวอย่างนวัตกรรมเจ๋งๆ ของดีแคทลอน เช่น ลูกบาสที่เมื่อรั่วแล้วสามารถอุดรูเองได้ เต็นท์ที่สามารถกางได้ใน 2 วินาที และมีการบุผ้าสีดำข้างในเพื่อให้แสงอาทิตย์ไม่เข้ามาแยงตาตอนเช้า หน้ากากกันน้ำเพื่อแก้ปัญหาคนไม่ชอบใช้ท่อหายใจที่ต้องหายใจทางปาก ไฟฉายที่ไม่ต้องใช้ถ่านแค่ไขลาน 1 นาทีก็จะมีไฟสว่าง 5 นาที เป็นต้น

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

10

ร้านดีแคทลอนไม่มีพนักงานขาย

มีคำกล่าวว่า “คนขายคือคนที่รู้จริง” แต่ที่ดีแคทลอน “คนที่รู้จริงคือคนขาย” แทนที่ดีแคทลอนจะเอานักขายมาทำความรู้จักกับกีฬาชนิดต่างๆ จนสามารถขายของเกี่ยวกับกีฬานั้นๆ ได้

ดีแคทลอนคิดมุมกลับ โดยการนำนักกีฬาที่เล่นและหลงใหลในกีฬานั้นๆ มาเป็นคนขายเสียเลย บรรยากาศในการเลือกซื้ออุปกรณ์ต่างๆ ในร้านดีแคทลอนจึงเต็มไปด้วยก๊วนแก๊งที่มาแลกเปลี่ยนเคล็ดลับ ประสบการณ์และคำแนะนำต่างๆ ซึ่งกันและกัน พอวราภรณ์เล่าถึงเรื่องนี้ เราก็ได้เงยหน้าขึ้นมามองรอบๆ ตัวแล้วพบว่าพนักงานขายทุกคนมีบุคคลิคที่โดดเด่นมากสมกับเป็นสาวกกีฬานั้นๆ จริงๆ ด้วย

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

11

กลยุทธ์การป้ายยาที่ทำให้คนตกหลุมรักในการเล่นกีฬา

นอกจากพนักงานที่ร้านดีแคทลอนจะสามารถบรรยายความเจ๋งของอุปกรณ์แต่ละอย่างและความสนุกสนานของกีฬาแต่ละชนิดได้อย่างเป็นคนคุ้นเคยแล้ว พนักงานที่ดีแคทลอนยังสามารถเป็นโค้ชสอนวิ่ง มีมุมให้ลองเล่นโยคะ แล้วก็อวดรูปจากการไปแคมปิ้งรอบล่าสุดของพวกเขาให้ลูกค้าดูได้อีกด้วย

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

12

การอัพเซลส์ของดีแคทลอน คือ การเปลี่ยนลูกค้าเป็นเพื่อน ชวนกันเล่นกีฬา

บนชั้นวางสินค้าประเภทต่างๆ จะมีป้ายแนะนำตัวพนักงานขาย พร้อมประวัติความ ‘บ้า’ ในกีฬานั้นๆ ของแต่ละคน ที่สนุกที่สุดคือ ร้านดีแคทลอนอนุญาตให้พนักงานสร้าง Line Group หรือ Facebook Group เอาไว้เพื่อคุยกับลูกค้าที่มาซื้อของ เผื่อลูกค้ามีข้อสงสัยหรืออยากได้คำแนะนำเพิ่มเติม แถมยังมีการจัดทริป นัดกันไปเล่นกีฬาด้วยกันอีกต่างหาก นอกจากจะได้อุปกรณ์แล้ว ยังได้เพื่อนเล่นด้วย ที่ดีแคทลอนนี่ขายอุปกรณ์กีฬาแบบครบวงจรจริงๆ

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

13

ดีแคทลอนใช้วิธีบริหารองค์กรแบบเดียวกับที่บริหารทีมกีฬา

ที่ดีแคทลอนไม่เรียกหัวหน้าทีมว่าผู้จัดการ แต่เรียกว่าลีดเดอร์ พวกเขาเรียกตำแหน่งที่คอยกำหนดทิศทางของการให้บริการต่างๆ ว่าโค้ช และมีโครงสร้างองค์กรที่ไม่มีลำดับขั้นมากนัก อย่างที่วราภรณ์เล่าให้เราฟังในตอนต้น การคัดเลือกพนักงานของดีแคทลอน ไม่ได้มีแค่การกรอกใบสมัครและนั่งสัมภาษณ์กันแบบเกร็งๆ ในห้องประชุม แต่ดีแคทลอนยังเลือกบุคลากรโดยการให้มาเล่นกีฬาด้วยกัน ซึ่งก็ทำให้เห็นสปิริต การทำงานเป็นทีม และความรับผิดชอบตัวเองของบุคคลนั้นๆ ทำให้เห็นว่าบุคคลนั้นๆ เหมาะกับการทำงานที่ดีแคทลอนไหม เราว่ามันเป็นการคัดเลือกพนักงานที่น่าสนใจมากๆ

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

14

CEO ไม่มีโต๊ะทำงาน แถมยังต้องมาจัดชั้นขายของด้วยตัวเอง

คุณ Frederic Bichet Country Leader ของดีแคทลอน ประเทศไทย และนักเทนนิส ก็มีความสุขกับการทำงานไม่ต่างจากนักกีฬาคนอื่นๆ นอกจากเขาจะเป็น CEO ที่ไม่มีโต๊ะประจำตำแหน่งแล้ว เขายังมีหน้าที่ดูแลชั้นวางสินค้ากีฬาเทนนิสที่ร้านดีแคทลอนสาขาพระรามสี่ด้วยตัวเองอีกด้วย

15

พนักงานทุกคน (รวมทั้งคุณ Frederic, Country Leader) สามารถออกแบบการจัดวางชั้นสินค้าในส่วนของตัวเองได้

แม้จะมีร้านดีแคทลอนอยู่ทั่วโลก แต่ดีแคทลอนไม่มีข้อกำหนดที่ตายตัวในการจัดวางสินค้าแต่อย่างใด ในฐานะผู้เชี่ยวชาญในกีฬานั้นๆ พนักงานสามารถวางแผนได้เองว่า อะไรควรวางใกล้อะไร ด้วยความที่มองออกว่าคนหยิบอันนี้แล้วจะมองหาอะไรต่อ อะไรที่ใช้ด้วยกัน อะไรที่ใช้แทนกันได้ และทุกคนก็มีส่วนร่วมในการเลือกของเข้ามาขายเองอีกด้วยนะ น้อยมากที่องค์กรระดับโลกจะให้อิสระกับแต่ละร้านค้าขนาดนี้

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

16

ดีแคทลอนประเทศไทยก็มีการแลกเปลี่ยนตัวนักกีฬาระหว่างสาขาและมีการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างประเทศ

ด้วยความที่บางประเภทกีฬาไม่สามารถหาผู้ที่ ‘บ้า’ กีฬานั้นๆ มาได้มากพอสำหรับทุกสาขา นักกีฬาของดีแคทลอนจึงต้องมีการสลับสับเปลี่ยนกันไปตามสาขาต่างๆ เหมือนเป็นทีมเหย้าทีมเยือน และเทคนิค ลีลาในการขายหรือการสร้างชุมชนคนรักกีฬาที่แต่ละประเทศคิดค้นกันขึ้นมาแล้วมันเป็นประโยชน์ก็จะถูกแบ่งปันและเลือกเอาไปปรับใช้ในสาขาอื่นๆ ในโลกอีกด้วย

17

ใครอ่านมาถึงข้อนี้แล้วตกหลุมรักดีแคทลอนและตั้งใจว่าจะไปซื้อในช่วงลดราคา เราเสียใจด้วย เพราะดีแคทลอนไม่มีช่วงลดราคา

วราภรณ์บอกว่า ร้านดีแคทลอนในประเทศไทยตั้งใจตั้งราคาแบบจริงใจ ชัดเจน พวกเขาไม่ชอบการตั้งราคาแบบที่เขาเรียกว่าเป็นราคาการตลาดที่มักลงด้วยเลข 9 เพื่อให้คนรู้สึกว่ามันไม่แพง และดีแคทลอนก็จะไม่มีช่วงลดราคา เพราะราคาที่ขายนั้นก็เป็นราคาที่ต่ำที่สุดอยู่แล้ว

18

ดีแคทลอนไม่ชอบให้คนซื้อของไปทั้งๆ ที่ไม่รู้ว่าตัวเองจะชอบกีฬาหรือกิจกรรมนั้นๆ จริงหรือไม่ เพราะเดี๋ยวเลิกเห่อก็จะวางทิ้งเอาไว้เป็นที่ตากผ้าเสียเปล่าๆ จึงมีบริการให้ยืมของไปลองใช้ได้

ในฐานะคนรักกีฬา ดีแคทลอนจึงส่งเสริมให้ลูกค้าสามารถยืมของออกไปลองใช้ลองเล่นได้จริงๆ ก่อนจะตัดสินใจซื้อ โดยลูกค้าสามารถยืมอุปกรณ์ในร้านดีแคทลอนออกไปใช้จริงได้ 2 วัน คือถ้าอยากลองเต็นท์ก็สามารถยืมออกไปลองกางที่กลางแจ้งได้จริงๆ เพียงแค่สมัครเป็นสมาชิกเท่านั้น

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

19

และถึงแม้จะซื้อไปแล้ว ดีแคทลอนก็รับเปลี่ยนและคืนของได้แบบมีเงื่อนไขน้อยมาก ไม่มีกำหนดเวลา และรับประกันความโคตรพึงพอใจ

วราภรณ์เล่าว่า ดีแคทลอนมั่นใจว่าของทุกชิ้นผลิตมาดีและเป็นประโยชน์ ถ้าลูกค้าไม่พอใจหรือเห็นข้อบกพร่อง ที่นี่ก็พร้อมจะให้เปลี่ยนหรือคืนได้เสมอ

20

ถ้าทั้งหมดทั้งมวลนี้ยังไม่ได้ทำให้คุณอยากหันมาเล่นกีฬา ดีแคทลอนยังมีบริการให้แรงบันดาลใจด้วยนะ

ที่ดีแคทลอนประเทศไทยมีพนักงานที่เป็นผู้มองเห็นเลือนรางที่เป็นนักวิ่งมาราธอนเป็นพนักงานขายสินค้าเกี่ยวกับการวิ่งด้วย การมองเห็นได้จำกัดของเขายังไม่เป็นอุปสรรคต่อการออกกำลังกายเลย แล้วคนที่พร้อมทุกอย่างยังจะรออะไรล่ะ

Decathlon, อุปกรณ์กีฬา

Writer

พิชญา อุทัยเจริญพงษ์

คนกรุงเทพฯ ที่มีความสนใจหลากหลายตั้งแต่เรื่องมนุษย์ไปจนถึงเรื่องนอกโลก ทำงานโฆษณาเป็นอาชีพ แต่ก็ยังอยากทำอะไรอีกหลายอย่าง ชอบบทสนทนาดีๆ ที่มากับกาแฟอุ่นๆ เป็นที่สุด

Photographer

ณัฎฐาจิตรา ชินารมย์รัตน์

ช่างภาพที่ชอบการแต่งตัว อยู่กับเสียงเพลงและหลงรักในความทรงจำ

Big Brand

เรื่องราวน่ารู้เบื้องหลังแบรนด์ดังที่รัก

ยาอมแก้ไอสมุนไพรลูกกลม เม็ดเล็ก รสชาติแรกลองเฝื่อนหน่อย ๆ อมไปแล้วหวานนิด ๆ ชื่อนี้ไม่มีใครไม่รู้จักเมื่อเห็นตะขาบเลื้อยอยู่บนซอง

ตราตะขาบ 5 ตัวอยู่คู่คนไทยมาตั้งแต่ก่อนสงครามโลกครั้งที่ 2 ทุกวันนี้มียอดขายหลายร้อยล้านบาท ส่งออกไปยังอาเซียนและหลากหลายประเทศ โดยยังคงโลโก้ตะขาบขนาบข้างในซองดังเดิม มีสรรพคุณแก้ไอได้ชะงักงัน เป็นดั่งฮีโร่ยาสมุนไพรไทยคู่บ้านที่สืบทอดรุ่นต่อรุ่นมาตลอด ความท้าทายใหม่ของแบรนด์ในยุคนี้ คือทำอย่างไรให้คนรุ่นใหม่สนใจแบรนด์สินค้าจากสมุนไพรไทย ไม่มองว่าเชย ตกยุค แต่เก๋าจนอยากรู้จัก จำสรรพคุณของตะขาบ 5 ตัวได้แบบไม่กลัวความขม

ถ้าเคยตัดสินยาอมแก้ไอจากรูปลักษณ์ วันนี้ขอชวนมาทำความรู้จักตะขาบ 5 ตัวให้ลึกลงอีกสักหน่อย จากวันแรกที่ผู้ก่อตั้งรุ่นหนึ่งแบกกระเป๋าเดินขายยาอมแก้ไอซิมเทียนฮ้อ จนถึงวันนี้ที่คลิปหนังโฆษณาเกิดไวรัล คนดูหลายล้านวิว ฮีโร่คนเดิมคนนี้เข้าไปนั่งในใจคนรุ่นใหม่ได้อย่างไร

The Cloud ชวนมาพูดคุยกับ คุณอรมณส์ แก่นศักดิ์ศิริ ผู้อำนวยการฝ่ายการตลาด และ คุณไพบูลย์ สิมะวรา ผู้อำนวยการฝ่ายต่างประเทศ ของบริษัท ห้าตะขาบ (ซิมเทียนฮ้อ) จำกัด เผยให้เห็นเรื่องราวกว่าจะมาเป็นผลิตภัณฑ์ยาแก้ไอตราตะขาบ 5 ตัวในทุกวันนี้

1. ชายลึกลับบนซองตะขาบ 5 ตัว คือ จุ้ยไซ แซ่ซิ้ม ผู้ปรุงยาสมุนไพรเป็นงานพาร์ตไทม์จนได้ดี

ย้อนกลับไปในยุคก่อนสงครามโลกครั้งที่ 2 นายจุ้ยไซ แซ่ซิ้ม ผู้เคยเป็นเด็กช่วยปรุงยาในร้านหมอจีน ได้ย้ายถิ่นฐานจากเมืองจีนมาตั้งรกรากที่อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา ทำสวน เลี้ยงเป็ดไก่ไปเพื่อยังชีพ พอเริ่มมีเงินทุนจึงนำไปเปิดร้านขายของชำในตลาด

ราว พ.ศ. 2478 จึงย้ายมาอยู่ที่กรุงเทพฯ ย่านตลาดเก่า เยาวราช เขายังคงรับจ้างแบกหามในตอนกลางวันและปรุงยาตอนกลางคืน แต่ด้วยความรู้ติดตัวด้านยาสมุนไพร เป็นอย่างดี พอมีเวลาว่างจากงานจึงริเริ่มคิดสูตรยาสมุนไพรและทดลองปรุงยาอื่น ๆ อีกหลากหลายชนิดตามแบบฉบับของตนเอง เพื่อใช้กันเองในหมู่ญาติและคนใกล้ชิด ยาแก้ไอเป็นยาที่คนละแวกนั้นเริ่มชอบมากสุด จึงเริ่มนำไปฝากขายตามร้านยาภายใต้ชื่อ ‘ยาอมแก้ไอซิมเทียนฮ้อ’

หากเป็นสมัยนี้คงเรียกงานปรุงยาของนายจุ้ยไซว่างานพาร์ตไทม์ ใช้วิธีทำเป็นงานเสริมปั้นแบรนด์ไปเรื่อย ๆ สลับกับงานประจำเพื่อหาเลี้ยงชีพ

2. หิ้วกระเป๋าขายยาตามร้านกว่า 20 ปี จนเกิด Word of Mouth ชื่อแบรนด์ตะขาบ 5 ตัวติดหูลูกค้า

ช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 นายจุ้ยไซพาครอบครัวอพยพหนีสงครามไปอยู่ที่อำเภอพระประแดงชั่วคราว ครั้งนั้นเจอน้ำท่วมใหญ่ สังเกตเห็นตะขาบหนีน้ำมาเกาะตามฝาบ้าน เห็นสัตว์มีพิษแล้วนึกถึงความเชื่อของศาสตร์การรักษาอาการป่วยแบบจีนสมัยโบราณที่เชื่อว่าพิษล้างพิษ ตะขาบถือเป็นสัญลักษณ์ของสัตว์มีพิษจึงมีสรรพคุณช่วยล้างพิษได้

นายจุ้ยไซจึงเกิดไอเดียนำตะขาบมาทำเป็นเครื่องหมายการค้า ส่วนเลข 5 คือเลขมงคลของชาวจีน หากสังเกตชื่อแบรนด์สินค้าที่คุ้นหูในอดีต จะพบว่าหลายแบรนด์นิยมนำเลข 5 มาตั้งชื่อ ไม่ว่าจะเป็น 5 เจดีย์ หรือ 5 มังกร รวมทั้งครอบครัวของนายจุ้ยไซยังมีลูกถึง 10 คน แบ่งเป็นผู้ชาย 5 คน ผู้หญิง 5 คน เลข 5 จึงเป็นเลขที่ทั้งมีความมงคลและผูกพัน เกิดเป็นชื่อแบรนด์ตะขาบ 5 ตัว พร้อมซองยาที่มีสัญลักษณ์เป็นรูปตะขาบขนาบทั้งสองข้างและรูปนายจุ้ยไซอยู่ตรงกลาง

ด้วยความมุ่งมั่นไม่ย่อท้อและเชื่อมั่นในสรรพคุณยาของตนเอง เขายังคงหิ้วกระเป๋าเดินทางไปฝากขายตามร้านขายยาต่าง ๆ เป็นเวลา 20 กว่าปีจนสินค้าเริ่มติดหู ลูกค้าจดจำได้ ลูกค้าบอกปากต่อปากจนสามารถขยายกิจการ เช่าตึกแถวเปิดร้านขายยาซิมเทียนฮ้อที่ศาลเจ้าแซ่ซิ้ม ตากสิน ซ.8 ฝั่งธนบุรี ใน พ.ศ. 2496 ทั้งขายยาสำเร็จรูป จัดยาสมุนไพร และตรวจผู้ป่วย

3. ตะขาบ 5 ตัวไม่ได้ขายแค่ยาแก้ไอ แต่นำเข้าสินค้าจากต่างประเทศด้วยเพื่อความหลากหลาย

จากร้านขายยาเติบโตเป็นบริษัทผลิตยาอย่างเดียวแบบเต็มตัว ในยุคของทายาทรุ่นสองภายใต้ชื่อ บริษัท ห้าตะขาบ (ซิมเทียนฮ้อ) จำกัด ในเวลาต่อมา โดยสร้างโรงงานใหม่ที่เขตบางขุนเทียนนี้ สามารถพัฒนากระบวนการผลิตยาให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยมีการนำเครื่องจักรที่ทันสมัยมาใช้ร่วมกับแรงงานคน และเพิ่มบุคลากรที่มีความสามารถเฉพาะทาง เพื่อร่วมทำการวิจัยกระบวนการผลิตให้ได้มาตรฐานและทันสมัยเรื่อยมา

น้อยคนจะรู้ว่านอกจากยาอมแก้ไอตราตะขาบ 5 ตัวแล้ว บริษัท ห้าตะขาบ (ซิมเทียนฮ้อ) จำกัด ยังมีบริษัทในเครือคือ บริษัท ห้าตะขาบ เทรดดิ้ง (ประเทศไทย) จำกัด นำเข้าสินค้ายาจากต่างประเทศหลากหลายชนิด อย่างแผ่นแปะพริก ปอราส แคพซิคัม พลาสเตอร์ แผ่นแปะบรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อ ยาน้ำมันสมุนไพร ยู่ยี่ออยล์ที่มีประวัติกว่า 150 ปีในมาเลเซียและสิงคโปร์ โดยคัดเลือกยาที่เป็นที่ยอมรับในท้องถิ่น มีประวัติขึ้นชื่ออย่างยาวนานในประเทศนั้น ๆ เหมือนยาแก้ไอตะขาบ 5 ตัว เพื่อขยายกลุ่มลูกค้าและเพิ่มความหลากหลายของสินค้า รวบรวมของดีให้คนไทยได้ใช้ โดยไม่ทอดทิ้งเอกลักษณ์ดั้งเดิมของตราตะขาบ ปัจจุบันอยู่ในช่วงข้อต่อเพื่อที่จะมารับช่วงของทายาทรุ่นสองและรุ่นสามของตระกูลที่ทำงานร่วมกันเพื่อขยับขยายกิจการ

7 เรื่อง ‘ตราตะขาบ 5 ตัว’ ยาแก้ไอสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 สู่แบรนด์คนรุ่นใหม่ระดับโลก
7 เรื่อง ‘ตราตะขาบ 5 ตัว’ ยาแก้ไอสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 สู่แบรนด์คนรุ่นใหม่ระดับโลก

4. ยาสมุนไพรไทยลุคบ้าน ๆ ที่พร้อมคิดค้นสูตรใหม่ให้อมง่าย และปรับแพ็กเกจให้เข้ากับยุคสมัย

คนรุ่นพ่อรุ่นแม่จดจำตะขาบ 5 ตัวเป็นยาอมแก้ไอสมุนไพรที่แก้เจ็บคอได้อย่างชะงักงัน ด้านรสชาตินั้นว่ากันว่า แรก ๆ มันขม แต่อมไปมันจะหวาน โดยความหวานมาจากสมุนไพรล้วน ไม่ใส่น้ำตาล เด็ดขาดแต่ละมุนละม่อม ทำให้ชุ่มคอ เมื่อดื่มน้ำหรือชาร้อนตาม ความชุ่มคอนั้นจะยิ่งทวีคูณ

สิ่งที่ตะขาบ 5 ตัวอยากบอกคือ อย่าตัดสินกันที่รูปลักษณ์ภายนอก เพราะแม้จะเป็นแบรนด์เก่าแก่ เป็นยาสมุนไพรไทย แต่อมแล้วหายได้จริง พิสูจน์แล้วทั้งจากการบอกต่อกันปากต่อปากมาเป็นเวลากว่า 80 ปี และผลวิจัยทางวิทยาศาสตร์จาก สวทช. พบว่าสามารถยับยั้งเชื้อแบคทีเรียได้มากกว่า 99.99 เปอร์เซ็นต์ภายใน 5 นาที ข้อดีของสมุนไพรไทย คือ ไม่ดื้อยา อมได้บ่อยตามต้องการ ต่างจากยาสมัยใหม่ที่อาจมีผลข้างเคียงต่อร่างกาย

นอกจากรสสมุนไพรแบบดั้งเดิมแล้ว แบรนด์ยังพัฒนาสูตรยาอมให้หลากหลาย เคลือบรสมิ้นท์ บ๊วย ตะไคร้ เพื่อตอบโจทย์คนที่กลัวความขม และยังพัฒนาจากบรรจุภัณฑ์แบบซองดั้งเดิม เพิ่มแบบตลับและสเปรย์แก้ไอเข้ามาเพื่อแก้ปัญหาของลูกค้า สำหรับคนที่ชอบภาพลักษณ์ทันสมัย การพกตลับยาอมแก้ไอจะสะดวกกว่า ส่วนคนที่ไม่อยากอมยานาน ไม่อยากอมสมุนไพรแล้วลิ้นดำ แบบสเปรย์ก็เข้ามาตอบโจทย์เป็นทางเลือกใหม่ที่ละลายเสมหะ ทำให้ชุ่มคอได้เหมือนกัน

เรื่องราวของยาแก้ไอตราตะขาบ 5 ตัว แบรนด์คู่คนไทยกว่าศตวรรษ ที่พร้อมปรับตัวให้เก๋า โดนใจคนรุ่นใหม่

5. บทสนทนาระหว่าง 2 เจเนอเรชันที่อยากให้คนรุ่นใหม่เปิดใจให้ตะขาบในหนังโฆษณาฝีมือ ต่อ ธนญชัย

ด้วยเป็นยาอมสมุนไพรแผนโบราณที่โด่งดังมานานร่วมศตวรรษ ความท้าทายของตราตะขาบ 5 ตัว คือ ทำอย่างไรให้คนรุ่นใหม่อยากเปิดใจลอง เพราะแบรนด์มั่นใจว่าถ้ารู้จักแล้วจะรัก ลองแล้วชอบในประสิทธิภาพแน่นอน

ความตั้งใจของแบรนด์ คือสื่อสารภาพลักษณ์ให้มีความคลาสสิกแต่เท่ เป็นแบรนด์จากภูมิปัญญาไทยที่ถูกใจคนรุ่นใหม่แต่ก็ไม่ทิ้งลูกค้าเก่า หนังโฆษณาล่าสุดของตะขาบโดย ต่อ-ธนญชัย ศรศรีวิชัย แห่งฟีโนมีนา เล่าเรื่องการคุยกันของพ่อกับลูก เปรียบสมุนไพรไทยเป็นญาติผู้ใหญ่ที่อบอุ่น เป็นมิตร แก้ปัญหาเก่ง สอดแทรกมุกโดนใจวัยรุ่น ให้ปรับภาพลักษณ์สมุนไพรไทยที่ดูล้าสมัยให้เป็นสิ่งที่เข้าถึงง่าย เล่าเรื่องความแตกต่างระหว่างเจเนอเรชันผ่านการสอดแทรกภูมิปัญญาของคนรุ่นเก่าและการตั้งคำถามของคนรุ่นใหม่ที่แม้แตกต่างกัน แต่ด้วยความรักก็ทำให้เข้าใจกันได้

หากแบรนด์ตะขาบ 5 ตัวที่อายุกว่า 80 ปีเป็นคน คงเป็นแด๊ดดี้สายวินเทจที่ไม่เคยเชยตามกาลเวลา ยังแต่งตัวด้วยชุดเดิมแต่พร้อมเล่นโซเชียลมีเดียอย่าง Facebook และ TikTok เป็นตะขาบที่พร้อมปรับตัวตามโลกที่เปลี่ยนไปเร็ว ใช้ทั้งสื่อออนไลน์และออฟไลน์ ปรับตามไลฟ์สไตล์ลูกค้าเสมอ พร้อมก้าวเข้าหาคนรุ่นใหม่ โดยยังคงความเป็นตัวเองไปด้วย

เรื่องราวของยาแก้ไอตราตะขาบ 5 ตัว แบรนด์คู่คนไทยกว่าศตวรรษ ที่พร้อมปรับตัวให้เก๋า โดนใจคนรุ่นใหม่

6. ตะขาบไม่ทิ้งลาย Takabb x Greyhound x SAPPE เพิ่มสินค้าที่เข้าไปอยู่ในไลฟ์สไตล์คนรุ่นใหม่ 

ความเป็นผู้ใหญ่ที่ทันยุคสมัยของตะขาบ 5 ตัว คือการพร้อมสร้างสรรค์สิ่งใหม่กับแบรนด์รุ่นใหม่อยู่เสมอโดยไม่ละทิ้งความเป็นตัวเอง ตราตะขาบเคยคิดอยากทำแบรนด์ให้โมเดิร์นขึ้น มินิมอลขึ้นตามกระแส แต่พบว่าหากขาดภาพตะขาบและอากงไป ก็จะขาดตัวตนของแบรนด์ที่เป็นภาพจำของยาสมุนไพรคู่คนไทยไป จึงยังคงโลโก้เดิม แล้วหาทางทำให้ภาพลักษณ์ของตะขาบเป็นแบรนด์ที่วัยรุ่นอยากรู้จักและอยู่ในไลฟ์สไตล์ให้ได้

เพราะเป็นแด๊ดดี้ก็เก๋าได้ ‘ตะขาบ’ ร่วมกับแบรนด์แฟชั่นสัญชาติไทยอายุ 40 ปีอย่าง Greyhound ที่มีประสบการณ์ในการทำสินค้าไลฟ์สไตล์มากมาย และมีจุดเด่นในการคิดนอกกรอบและทดลองสิ่งใหม่ ๆ สร้างสรรค์ลายวินเทจอย่างตะขาบ 5 ตัวให้เป็นลายคลาสสิกสุดเท่บนสินค้าของที่ระลึกอย่างเสื้อผ้าและกระเป๋า สร้างความผูกพันและติดตากับลายตะขาบในชีวิตประจำวัน

กลางปีที่ผ่านมา Takabb ยังร่วมกับ SAPPE แบรนด์เครื่องดื่มทางเลือกสุขภาพของคนรุ่นใหม่ เช่น บิวตี้ดริงก์ที่เน้นฟังก์ชันสุขภาพหลากหลาย ปรับตามเทรนด์ไลฟ์สไตลรักสุขภาพของคนรุ่นใหม่ ออกสินค้าเครื่องดื่มสมุนไพรไทย Functional Herbal Drink แบบช็อต สำหรับเสริมความมั่นใจในการใช้เสียง ดึงจุดเด่นของสมุนไพรไทยให้เด่นขึ้น เพิ่มทางเลือกให้คนเจเนอเรชั่น Y และ Z ที่พร้อมอยากลองของใหม่

เรื่องราวของยาแก้ไอตราตะขาบ 5 ตัว แบรนด์คู่คนไทยกว่าศตวรรษ ที่พร้อมปรับตัวให้เก๋า โดนใจคนรุ่นใหม่

7. แบรนด์ตะขาบไทยอยากเติบโตไปไกลทั่วโลก มีวิสัยทัศน์กว้างไกลและไม่หยุดพัฒนา

ความตั้งใจของตะขาบ 5 ตัว ไปอยากเติบโตเป็นแบรนด์ระดับโลก อยากนำตราตะขาบสินค้าภูมิปัญญาไทยให้คนต่างชาติได้รู้จัก

ตราตะขาบเริ่มส่งออกไปยังหลากหลายประเทศ เริ่มจากฮ่องกงเป็นที่แรกใน พ.ศ. 2548 ตั้งแต่สมัยที่ไม่มียาแผนโบราณออกจำหน่ายมากนัก เมื่อเริ่มขยายไปยังประเทศที่มีอิทธิพลอย่างสิงคโปร์ได้แล้ว ก็ขยายต่อไปยังอินโดนีเซีย มาเลเซีย จนขยายครอบคลุมในแถบอาเซียน ทั้งบรูไน กัมพูชา ลาว พม่า พร้อมมีแผนขยายไปยังประเทศอื่น ๆ ทั้งรัสเซียและแถบอินเดียอีกในอนาคต

สมัยก่อนภาพลักษณ์ยาสมุนไพรไทยที่ Made in Thailand ยังคล้ายสินค้าจากจีนอยู่ เมื่อสะสมการสร้างชื่อมาอย่างยาวนาน พิสูจน์สรรพคุณได้จริงทำให้เป็นที่ยอมรับมากขึ้นในต่างประเทศ โดยทุกครั้งที่แบรนด์ตีตลาดใหม่ จะต้องศึกษาวัฒนธรรมของประเทศนั้น ๆ เช่น คนรัสเซียไม่ชอบความหวาน ประเทศมุสลิมมีข้อกำหนดด้านฮาลาล เป็นต้น

ความท้าทายของการเติบโตอย่างยั่งยืน จึงเป็นการไม่หยุดพัฒนาสินค้าและระบบการทำงาน คงตำราสมุนไพรดั้งเดิมแต่ก็ไม่ Out พร้อมสร้างความแปลกใหม่ให้เข้าถึงง่ายอยู่เสมอ

Writer

รตา มนตรีวัต

อดีตสาวอักษรผู้โตมาในร้านขายหวายอายุ 100 กว่าปีย่านเมืองเก่า เป็นคนสดใสเหมือนดอกทานตะวัน สะสมแรงบันดาลใจไว้ในบล็อคชื่อ My Sunflower Thought ขับรถสีแดงชื่อ Cherry Tomato ระหว่างวันทำงานในโลกธุรกิจ เวลาว่างซาบซึ้งในศิลปะ

Photographer

เธียรสิน สุวรรณรังสิกุล

ปัจจุบันกำลังหัดนอนก่อนเที่ยงคืน

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load