19 Oct 2017
4 PAGES
1 K

เมื่อครั้งแวะไปทำคอลัมน์ Have a Nice Stay ที่ ‘หุบเขาคนโฉด’ ที่พักและร้านอาหารลึกลับกลางหุบเขาของเชียงใหม่ ซึ่งเจ้าของคือ กุ่ย-วรธ เจริญค้าวัฒนา และ ยศ-ธนยศ คชคง นักสะสมและพ่อค้าของแอนทีกชิ้นงาม ฉันสะดุดตากับพระบรมฉายาลักษณ์ขาวดำขนาดเล็กที่ตั้งอยู่ในห้องนอนของกุ่ย

นอกจากความงดงาม พระบรมฉายาลักษณ์นั้นยังแปลกตาไม่เคยเห็นที่ไหน

เมื่อกลับมากรุงเทพฯ จึงได้รู้ว่านอกจากพระบรมฉายาลักษณ์ที่เห็น นักสะสมทั้งคู่ยังมีพระบรมฉายาลักษณ์งดงามเก็บไว้อีกหลายภาพ ในวาระครบรอบการสวรรคต 1 ปีของในหลวงรัชกาลที่ 9 ฉันจึงกลับไปที่นั่นอีกครั้ง เพื่อพูดคุยและขอชมพระบรมฉายาลักษณ์หายากที่น่าประทับใจ

กุ่ยบรรจงหยิบพระบรมฉายาลักษณ์หลายภาพออกมาวาง เช็ดฝุ่นที่จับอยู่บนกรอบกระจก ขณะที่ยศเอ่ยเล่าถึงเหตุผลการเก็บ ‘ภาพถ่ายของพ่อ’ ให้เราฟัง

“สมัยเรียนประถม เหนือกระดานดำมีภาพชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ เวลาเรามองขึ้นไปที่พระบรมฉายาลักษณ์ในหลวงก็จะมีแรงบันดาลใจตลอด แต่เราเป็นคนธรรมดา ไม่มีทางได้ไปสัมผัสท่านใกล้ๆ การเก็บพระบรมฉายาลักษณ์จึงเป็นวิธีที่พระองค์ท่านได้อยู่ใกล้ตัวเรา”

ทั้งคู่สะสมพระบรมฉายาลักษณ์มานานตั้งแต่คนยังไม่นิยมสะสมกัน และไม่ใช่แค่พระบรมฉายาลักษณ์ แต่ยังมีสิ่งของเกี่ยวกับในหลวงรัชกาลที่ 9 อีกหลากหลายประเภท ตั้งแต่พระบรมสาทิสลักษณ์ เหรียญกษาปณ์ จนถึงพระบรมรูป จนเมื่อราว 12 ปีก่อน ตอนเริ่มทำธุรกิจขายของเก่า ได้มีคนติดต่อมานำเสนอพระบรมฉายาลักษณ์ในหลวงรัชกาลที่ 9 ตลอดทั้งปี ทั้งคู่ซื้อเก็บเท่าที่กำลังทรัพย์จะมี จนกลายเป็นการสะสมพระบรมฉายาลักษณ์ชุดใหญ่

ปกติแล้ว พระบรมฉายาลักษณ์เหล่านี้เป็นของที่คนมักเก็บเอาไว้เองไม่ค่อยนำออกขาย การได้พระบรมฉายาลักษณ์ชุดนี้มาจึงเป็นเรื่องพิเศษ แม้พระบรมฉายาลักษณ์หลายภาพอาจยากที่จะระบุความเป็นมา เพราะมาจากพ่อค้าคนกลาง แต่เรื่องราวภายในก็มีความสำคัญ ไม่ค่อยพบเห็นทั่วไป และหลายภาพก็สวยแปลกตา เช่น พระบรมฉายาลักษณ์ขาวดำบางภาพที่ลงสีจนสดสวย

พระบรมฉายาลักษณ์ทั้งหมดถูกเก็บรักษาไว้ในบ้านของทั้งคู่ หลายภาพถูกนำขึ้นประดับผนังด้านหนึ่งในห้องนอนของกุ่ย รวมกับผลงานแบบอื่นๆ จนกลายเป็นผนังเล่าเรื่องในหลวงรัชกาลที่ 9

และแม้สวมหมวกพ่อค้าและนักสะสมของเก่าซึ่งอาจนำบางชิ้นออกขายเมื่อถึงเวลาเหมาะ แต่กับพระบรมฉายาลักษณ์ของรัชกาลที่ 9 กุ่ยและยศยืนยันว่าเป็นการเก็บรักษาด้วยความเคารพรักอย่างแท้จริง  

“เราไม่ได้สะสมเพื่อขาย แต่สะสมเพื่อเคารพ ให้พระบรมฉายาลักษณ์ของท่านอยู่เป็นมิ่งขวัญของเรา ทุกวันนี้ก่อนออกจากห้อง เราจะก้มกราบพระบรมฉายาลักษณ์รัชกาลที่ 9 เป็นกิจวัตรที่เราทำมาตั้งแต่พระองค์ท่านยังไม่สวรรคต ซึ่งทำให้เรามีความหวัง มีกำลังใจ” ยศกล่าว

 

5 พระบรมฉายาลักษณ์ที่ประทับใจที่สุด

 

01

พระบรมฉายาลักษณ์ในหลวงรัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ทรงห้อยมาลัยสาย

“นี่น่าจะเป็นพระบรมฉายาลักษณ์ที่ร้านถ่ายรูปในเชียงใหม่ถ่ายและอัดเก็บเอาไว้เอง น่าจะเป็นช่วงที่ในหลวงรัชกาลที่ 9 เพิ่งเสด็จขึ้นครองราชย์ใหม่ๆ ทั้งสองพระองค์เสด็จประพาสเชียงใหม่ เราชอบ เพราะทั้งมาลัยสายและฉลองพระองค์แขนกระบอกของสมเด็จพระนางเจ้าฯ มีความเป็นเชียงใหม่ และทั้งสองพระองค์ทรงผินพระพักตร์ได้จังหวะพอดี ดูงดงาม และดูผ่อนคลาย แม้อยู่ในงานพิธีการ”

 

02

พระบรมฉายาลักษณ์ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงมีพระราชปฏิสันถารกับพระสันตะปาปา

“นี่เป็นพระบรมฉายาลักษณ์ช่วงที่ท่านเสด็จประพาสยุโรปใน พ.ศ. 2503 – 2508 ที่จริงเราชอบพระบรมฉายาลักษณ์ในชุดนี้หมดเลย แต่ถ้าให้เลือก เราขอเลือกภาพนี้ เพราะเป็นรูปที่พิเศษสำหรับเรา เนื่องจากพระสันตะปาปาเป็นผู้นำทางศาสนาคนสำคัญ”

 

03

พระบรมฉายาลักษณ์ขาวดำขนาดเล็ก

“พระบรมฉายาลักษณ์ภาพนี้ได้มาจาก พี่เอี๋ยว-ภูวนาถ ชุ่มศรีขรินทร์ เจ้าของร้านดอกไม้และร้านกาแฟ Napasorn ซึ่งพี่เขาได้มาจากร้านขายของเก่าอีกที เราชอบ ใส่กรอบไว้เลย เป็นพระบรมฉายาลักษณ์ที่สมเด็จพระนางเจ้าฯ ทรงหันพระพักตร์ด้านข้าง มีในหลวงรัชกาลที่ 9 เป็นแบ็กกราวด์ แต่ชัด”

 

04

พระบรมฉายาลักษณ์เทคนิคภาพพิมพ์

“พระพักตร์ของในหลวงรัชกาลที่ 9 แบบในพระบรมฉายาลักษณ์นี้เป็นพระพักตร์ที่เราคุ้นเคย เห็นมานาน เพราะเป็นพระพักตร์แบบที่ติดอยู่บนธนบัตร และสิ่งที่เราประทับใจคือ พระบรมฉายาลักษณ์นี้มีการใช้เทคนิคภาพพิมพ์ ซึ่งสมัยก่อนการทำภาพถ่ายเป็นภาพพิมพ์ลงหินค่อนข้างหายากและพิเศษ”

 

05

พระบรมฉายาลักษณ์ขาวดำระบายสี

“เราชอบพระบรมฉายาลักษณ์ภาพนี้ เพราะมันเป็นภาพถ่ายจริงที่นำมาระบายสี เวลานำมาแขวน เรารู้สึกว่าเป็นพระบรมฉายาลักษณ์ที่มีความป๊อปและร่วมสมัย ดูแล้วทำให้เราไม่เศร้าหมองจนเกินไปกับการสวรรคตของพระองค์ท่าน”

 

ภาพ: ธีรพันธ์ ลีลาวรรณสุข

CONTRIBUTORS

ธารริน อดุลยานนท์

สาวอักษรฯ ผู้หลงรักการเขียนเสมอมา และฝันอยากสร้างสรรค์สิ่งดีๆ ด้วยสิ่งที่มี ณ จุดที่ยืนอยู่

ธีรพันธ์ ลีลาวรรณสุข

อดีตนักศึกษาสถาปัตย์ที่หันเหเปลี่ยนอาชีพมาเป็นช่างภาพ นักออกแบบกราฟิก และนักหัดเขียน โดยพึ่งมีหนังสือของตัวเองเล่มแรกชื่อ 'ราชาสถาน นิทานตื่นนอน'