“เจ้าชายน้อยเป็นนักเดินทาง เราก็พบ เจ้าชายน้อย เพราะการเดินทาง”

สุพจน์ โล่ห์คุณสมบัติ นักเขียนอิสระ ล่าม และนักจัดรายการวิทยุ หยิบวรรณกรรมขึ้นมาทีละเล่มจากกล่องไม้ใบใหญ่ เด็กชายตัวเล็กๆ คนหนึ่งยืนอยู่บนหน้าปกหนังสือเกือบทุกเล่ม ไม่ว่าจะเรียกเขาว่า Le Petit Prince, 小王子, Der Kleine Prinz, 星の王子さま หรืออีกกว่า 270 ภาษาทั่วโลก เราต่างรู้ดีว่าเขาคือตัวละครเดียวกันที่นักอ่านตกหลุมรัก

หลังลาออกจากงานสายการบินสวิสแอร์ที่ทำมาต่อเนื่องกว่า 14 ปี สุพจน์ตัดสินใจไปใช้ชีวิตอยู่ที่ปารีสและหลวงพระบางเมืองละ 1 เดือน เมืองแรกเป็นแรงบันดาลใจให้เขาเขียน PARIS, je t’aime พ็อกเก็ตบุ๊กของตัวเอง ส่วนเมืองที่ 2 นักเดินทางพบกับ ท้าวน้อย ในร้านหนังสือโดยบังเอิญ เด็กชายคนนี้เองที่เป็นจุดเริ่มต้นให้เขาสะสมวรรณกรรมฝรั่งเศสที่ได้รับการแปลมากที่สุดในโลก

นักสะสมหนังสือ 'เจ้าชายน้อย' จากทั่วโลก : สุพจน์ โล่ห์คุณสมบัติ

เจ้าชายน้อย

“อันที่จริงเรารู้จัก เจ้าชายน้อย มาตั้งแต่เรียนมหาวิทยาลัยแล้ว เพราะเป็นหนังสือที่เด็กเรียนวิชาเอกภาษาฝรั่งเศสถูกบังคับให้อ่าน ตอนนั้นไม่ได้อินอะไรมากมาย เข้าใจว่าเนื้อเรื่องน่ารัก แต่ก็ไม่ได้เข้าใจในหลักปรัชญาอะไร จนกระทั่งมาเจอ เจ้าชายน้อย ฉบับภาษาลาวที่หลวงพระบาง รู้สึกเลยว่าแต่ละภาษาก็มีเสน่ห์ของเขานะ ช่วงนั้นเป็นคอลัมนิสต์ หนังสือเดินทาง ได้เดินทางไปที่ใหม่ๆ แทบทุกเดือน เราก็เลยคิดว่า เอาล่ะ ต่อจากนี้ไปเมืองไหนก็จะซื้อหนังสือ เจ้าชายน้อย มาเก็บไว้ เป็นบันทึกการเดินทางอย่างหนึ่ง”

จากการเก็บหนังสือตามประเทศที่ไป นำไปสู่การเดินตลาดหนังสือเก่าทุกครั้งที่ท่องเที่ยว เพื่อนที่รู้จักเริ่มซื้อ เจ้าชายน้อย ภาษาแปลกๆ มาฝาก ลุกลามไปถึงการสั่งซื้อและแลกเปลี่ยน เจ้าชายน้อย ภาษาไทยกับชุมชนนักสะสมทั่วโลก จนปัจจุบันสุพจน์มี เจ้าชายน้อย ในครอบครองกว่า 90 เล่ม รวม 60 กว่าภาษา ตัวอักษรแปลกตาพาเขาไปรู้จักภาษาถิ่นและชนเผ่าต่างๆ นอกเหนือภาษาราชการเจ้าชายน้อย

“เราคิดอยู่เสมอว่า เจ้าชายน้อย ที่สะสมมันจะเป็นประโยชน์โภชผลมากกว่าแค่กองหนังสือสะสมที่เราเพียรหามา ฝันว่าสักวันหนังสือเหล่านี้มันจะคืนกลับไปรับใช้สังคมไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง จนกระทั่งเมื่อปีที่แล้ว เราได้เป็นตัวแทนสมาคมนักเรียนเก่าสวิสส์ไปงานฉลอง 70 ปีครองราชย์ของในหลวงรัชกาลที่ 9 ที่เมืองโลซานน์ ก่อนเดินทางเราเสิร์ชหาหนังสือ เจ้าชายน้อย ตามปกติ ปรากฏว่าไปเจอเพจของนักสะสม เจ้าชายน้อย คนหนึ่งชื่อ Jean-Marc (ฌ็อง-มาร์ก) คุยกันไปมา เขาบอกว่าเขาอยู่ที่เมืองโลซานน์พอดี

“ฌ็อง-มาร์กเลยชวนเราไปบ้าน พอไปถึงคุยกันถูกคอมาก เขาพาชมห้องสมุดที่สะสมหนังสือ เจ้าชายน้อย กว่า 4,000 เล่ม เต็มกำแพงเลย เขาน่าจะเป็นคนที่มีหนังสือ เจ้าชายน้อย ในครอบครองมากที่สุดในโลก ตอนหลังเราเลยได้รู้ว่าเขาก่อตั้งมูลนิธิฌ็อง-มาร์ก พร็อบสต์ เพื่อเจ้าชายน้อย (Fondation Jean-Marc Probst pour le Petit Prince) เพื่อสนับสนุนและเผยแพร่หนังสือ เจ้าชายน้อย ให้เป็นภาษาต่างๆ และทำให้คนได้เข้าถึงวรรณกรรมดีๆ เรื่องนี้ให้มากที่สุด พอเราเสนอว่าอยากจะแปลภาษาถิ่นของไทยบ้าง เขาก็ตอบตกลงทันที”

เมื่อกลับมาเมืองไทย สุพจน์ร่วมมือกับ จี๋-บุษกร พิชยาทิตย์ อดีตเจ้าของร้านหนังสือเล็กๆ ที่ถนนพระอาทิตย์เพื่อตามหานักแปล จนในที่สุดก็ได้ ผช.ศ. วิลักษณ์ ศรีป่าซาง ผู้เชี่ยวชาญทางด้านภาษาคำเมืองช่วยแปลสำนวนภาษาไทยของ เอ๋-อริยา ไพฑูรย์ เป็นภาษาล้านนาจนเสร็จเรียบร้อย และกำลังเข้าสู่ขั้นตอนวางกราฟิกและจัดรูปเล่ม เมื่อหนังสือเสร็จเรียบร้อย เจ้าชายน้อย ผู้อู้กำเมืองจะถูกแจกจ่ายไปทั่วห้องสมุดโรงเรียนและมหาวิทยาลัยทั่วภาคเหนือ

เจ้าชายน้อย

“หลายคนถามว่าแปลมาแล้วจะมีคนอ่านออกเหรอ จะมีประโยชน์อะไร หรือแค่ทำเอาความโก้เก๋ ซึ่งเราว่าเรามองข้ามจุดนั้นมาแล้ว ภาษาถิ่นหลายภาษากำลังจะเป็นภาษาตาย แทบไม่มีคนอ่านหรือเขียน ถ้า เจ้าชายน้อย ฉบับล้านนาเล่มนี้จะทำให้เด็กหันมาเรียนภาษาล้านนาเพิ่มขึ้นสักคนหนึ่ง เราว่าก็คุ้มแล้ว ขนาดประเทศที่อยู่ในภาวะสงครามกลางเมืองอย่างอัฟกานิสถาน หรือชนกลุ่มน้อยอย่างชาวเคิร์ด เขายังเห็นคุณค่าและแปลวรรณกรรมดีๆ อย่างนี้ให้เยาวชนของเขาอ่าน ยิ่งเป็นแรงบันดาลใจให้เราพยายามที่จะแปล เจ้าชายน้อย เป็นภาษาถิ่นต่างๆ ของไทยเราให้มากที่สุด ภาษาถิ่นต่อไปที่เราวางแผนไว้คือภาษายาวี เพื่อแจกสถานศึกษาทางภาคใต้ต่อไป”

‘What is essential is invisible to the eye — สิ่งสำคัญไม่อาจมองเห็นได้ด้วยตา’

สุนัขจิ้งจอกบอกเจ้าชายน้อยเมื่อทั้งคู่ได้ทำความรู้จักกัน Antoine de Saint-Exupéry (อองตวน เดอ แซงเตก-ซูเปรี) เขียนวรรณกรรมเรื่องนี้ในสมัยไฟสงครามโลกครั้งที่ 2 ลุกโชน เรื่องราวที่เศร้าและอ่อนโยนของ เจ้าชายน้อย มีความเป็นสากล ไม่มีเชื้อชาติ ศาสนา ปรัชญาชีวิตง่ายๆ ที่ซ่อนอยู่ในตัวอักษรทำให้ใครต่อใครร่วมเดินทางไปกับเด็กชายจากต่างดาวได้ทุกช่วงวัย และการเดินทางด้วยความรักของนักสะสม เจ้าชายน้อย ช่วยส่งต่อสิ่งสำคัญผ่านตัวอักษรให้นักอ่านท้องถิ่นสัมผัสด้วยใจ

นักสะสมหนังสือ 'เจ้าชายน้อย' จากทั่วโลก : สุพจน์ โล่ห์คุณสมบัติ

“โครงการแปล เจ้าชายน้อย เป็นภาษาถิ่นที่เรากำลังทำอยู่นี่ทำให้เราตระหนักว่า ความหอมหวนของการสะสมอะไรสักอย่างคือการที่เราได้มา แต่หากของสะสมของเราได้เป็นตัวต่อยอดเพื่อสร้างประโยชน์ไปยังผู้อื่นและสังคมโดยรวมด้วยแล้ว นี่เองที่เป็นความสุขของการสะสมอย่างแท้จริง เราเชื่อว่าของสะสมของทุกคนก็เป็นประโยชน์แก่ผู้อื่นได้ เพราะการได้มาและการให้ไปเป็นของคู่กันเสมอ”  

เจ้าชายน้อย 5 เล่มที่มีความหมายมากที่สุด

ທ້າວນ້ອຍ (ภาษาลาว) : จุดตั้งต้นให้เริ่มสะสม เจ้าชายน้อย คือเล่มนี้ เราเจอ ท้าวน้อย ที่ร้านหนังสือในหลวงพระบาง ดูน่ารักดี มารู้ทีหลังว่าเป็นฉบับพิมพ์ภาษาลาวครั้งแรก ตอนนี้กลายเป็นหนังสือที่มีมูลค่ามากไปแล้ว

เจ้าชายน้อย (ภาษาไทย พิมพ์ พ.ศ. 2522) : อาจารย์วิลักษณ์ ศรีป่าซาง มอบให้เราตอนที่แปลเรื่องนี้เป็นภาษาล้านนา แรคำ ประโดยคำ (สุพรรณ ทองคล้อย) ศิลปินแห่งชาติให้ท่านมา แล้วเซ็นว่า “แรคำ ให้อาจารย์วิลักษณ์” อาจารย์ก็เซ็นต่อว่า “วิลักษณ์ ให้คุณพจน์” เล่มนี้เป็นฉบับภาษาไทยที่มีค่าที่สุดสำหรับเรา

Malý Princ (ภาษาเช็ก) : เล่มนี้เป็นเล่มต้องจดจำ เพราะระหว่างที่วิ่งไปตามหา เจ้าชายน้อย ในร้านหนังสือในเมือง Prague แม่เราที่นั่งรออยู่โดนล้วงกระเป๋าโดยไม่รู้ตัว เงินสดเรือนแสนที่เพิ่งแลกมาก็ไปหมดเลย จึงถือว่าเล่มนี้แพงที่สุดเท่าที่สุดเท่าที่เคยซื้อมา

Le Petit Prince (ภาษาฝรั่งเศส) : เราโชคดีได้เล่มนี้จากร้านหนังสือเก่าทางใต้ของฝรั่งเศส พิมพ์หลังจากตีพิมพ์ครั้งแรกไม่กี่ปี เขาขายแค่ 7 ยูโรเท่านั้น ตอนได้มานี่มือเย็นเลยเพราะในอินเทอร์เน็ตขายแพงมาก

Les Œuvres complètes d’Antoine de Saint-Exupéry (ภาษาฝรั่งเศส) : เราเข้าร้านหนังสือ La Librairie Ancienne ที่ย่านเมืองเก่าของเจนีวา ไปถามหา เจ้าชายน้อย เขาก็หยิบเล่มนี้มาให้ ปรากฏว่าเป็นหนังสือเก่าเล่มใหญ่ สวยมาก รวมงานเขียนทั้งหมดของแซงเตก-ซูเปรี พร้อมภาพสีน้ำจากตัวแซงเตก-ซูเปรีเอาไว้ ซึ่งแน่นอนว่ารวมเรื่อง เจ้าชายน้อย อยู่ด้วย

เจ้าชายน้อย ที่กำลังตามหา

ตอนนี้เรากำลังสั่ง เจ้าชายน้อย ภาษา T5 ที่เป็นรหัสโค้ด คนขายเป็นนักสะสม เจ้าชายน้อย ชาวบัวโนสไอเรส แต่เล่มที่อยากได้จริงๆ คือ เจ้าชายน้อย ฉบับพิมพ์ครั้งแรก เป็นภาษาอังกฤษ พิมพ์ที่อเมริกา เมื่ออองตวน แซงเตก-ซูเปรี ไปเป็นทหารประจำการสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 และมีลายเซ็นอองตวน แซงเตก-ซูเปรี กำกับอยู่ด้วย

Writer

ภัทรียา พัวพงศกร

บรรณาธิการและนักจัดทริปแห่ง The Cloud ที่สนใจตึกเก่า งานคราฟต์ กลิ่น และละครเวทีพอๆ กับการเดินทาง

Photographer

ธีรพันธ์ ลีลาวรรณสุข

ช่างภาพ นักออกแบบกราฟิก นัก(หัด)เขียน โปรดิวเซอร์และผู้ดำเนินรายการพอดแคสต์ และอื่นๆอีกมากมายแล้วแต่ว่าไปเจออะไรน่าทำ IG : cteerapan

The Collector

คอลเลกชันความหลงใหลของนักสะสมนานาประเภท

ตามคติของศาสนาพราหมณ์-ฮินดู ซึ่งมีเทวะเทวีมากมายสุดจะประมาณได้ แต่ละสายงานย่อมต้องมีเทพเจ้าอย่างน้อยหนึ่งองค์ที่อุปถัมภ์ค้ำชูผู้ประกอบอาชีพนั้น ๆ

คนประกอบอาชีพครูอาจารย์ควรนับถือ ‘พระแม่สุรัสวดี’ ซึ่งเป็นเทวีแห่งศิลปะและการเรียนรู้ ส่วนผู้ที่ทำงานด้านการค้าและการเงินก็นิยมบูชา ‘พระแม่ลักษมี’ เทวีแห่งโชคลาภ หรือถ้าหากเป็นผู้บริหาร มีบริวารต้องปกครอง ก็ต้องเลื่อมใสในเทพผู้ประทานความกล้าหาญชาญชัยเยี่ยง ‘พระขันทกุมาร’

แต่หากเป็น ‘คน 4 อาชีพ’ อย่าง โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต แล้วไซร้ คงมีเทพไม่กี่องค์ที่จะประทานพรครอบคลุมทุกอาชีพของเขาได้เหมือนกับ ‘พระพิฆเนศ’ ผู้ทรงความสำเร็จทั้งปวง

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

คนส่วนใหญ่น่าจะได้รู้จักโน้ตในบทบาทนักร้องหนุ่มเสียงดีจากนครสวรรค์ ผู้ชนะเลิศรางวัลเคพีเอ็น จูเนียร์ อวอร์ด พ.ศ. 2534 ต่อด้วยรางวัลนักร้องดีเด่นแห่งประเทศไทยในอีก 10 ปีถัดมา

ทุกวันนี้ ‘โน้ต KPN’ ยังคงร้องเพลง พากย์เสียง และแสดงละครเวทีด้วยใจรัก แม้จะต้องห่างหน้าจากบรรดาแฟนเพลงบ่อยหน่อย เนื่องด้วยงานประจำที่ธนาคารกรุงศรีอยุธยาค่อนข้างรัดตัว แถมยังทำอาชีพเสริมเป็นคอลัมนิสต์กับอาจารย์พิเศษของมหาวิทยาลัยหลายสถาบันอีก

นอกจากงานทั้ง 4 ที่สาธยายมาข้างต้น โน้ตยังมีอีกหนึ่งบทบาทที่เสริมเติมมาในรอบ 5 ปีหลัง คือการเป็นนักสะสมองค์พระพิฆเนศนานารูปแบบ ซึ่งมีเยอะเสียจนเจ้าตัวกะจำนวนไม่หวาดไม่ไหว

โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน แล้วตามโน้ตไปเจาะลึกบทบาทที่ 5 ของเขาพร้อม ๆ กัน

รู้จัก

ทั้งที่เป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ของพราหมณ์-ฮินดู ทว่าเราชาวไทยที่ในบัตรประชาชนระบุว่านับถือศาสนาพุทธร้อยทั้งร้อยก็ย่อมได้รู้จัก ได้เห็น ตลอดจนได้ขอพรต่อเทวดาผู้มีเศียรเป็นช้างมาแต่เล็กแต่น้อย เหตุเพราะวัฒนธรรมไทยได้ซึมซับความเชื่อทั้งพุทธและพราหมณ์มานานนม วงการศิลปะไทยที่รับเอาขนบประเพณีฝ่ายพราหมณ์มาใช้อย่างเต็มเปี่ยมก็บูชาพระพิฆเนศเป็นเทพประจำวงการ

“ผมเป็นคนสายดนตรี ก็ได้ยินชื่อเสียงของท่านมานานแล้วล่ะ เพราะร้องเพลงมาตั้งแต่ 8 ขวบ 9 ขวบ ก็เห็นผู้ใหญ่บางคนเขาบูชา ตอนนั้นผมยังเด็กมาก ๆ ก็งงว่าทำไมบูชาท่าน สิ่งที่รู้สึกว่าแปลกใจคือท่านมีรูปลักษณ์ที่พิเศษ คือเศียรเป็นช้าง แต่องค์เป็นคน บางองค์ก็มี 4 กร มีหลายกร”

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

เจ้าของศิลปะพระพิฆเนศนับร้อยองค์ระลึกถึงวันที่เขาเพิ่งได้รู้จักโอรสแห่งพระศิวะและพระแม่อุมาเทวีใหม่ ๆ พร้อมทั้งย้ำว่าเขาคงไม่ได้บูชาพระองค์ หากมิได้ก้าวเท้ามาอยู่ในวงการเสียงเพลง

“ในวงการนี้เขานับถือ ‘พระพิฆเนศ’ เพราะถือว่าท่านเป็นเทพแห่งความสำเร็จ เทพแห่งศิลปะ แต่ก็แล้วแต่ความเชื่อกันไป เพราะแต่ละองค์ แต่ละคนจะเชื่อในทิศทางที่ไม่เหมือนกัน ส่วนมากแล้วใจความสำคัญเป็นเรื่องศิลปะกับความสำเร็จเป็นหลัก ก็จะขอพรในเรื่องเหล่านี้เป็นหลัก

“ตั้งแต่เด็กมาผมก็ไม่ได้คิดอะไร ไม่ได้มาบูชาหรือนับถือ แต่การที่เราเป็นนักร้องก็มีคนมาให้ ‘พระพิฆเนศ’ มีคนให้มาตลอดแหละครับ ตอนนั้นก็ไม่เก็ต จนเมื่อไม่นานมานี้ สัก 5 – 6 ปีหลัง ก็มีคนมาทักอีกว่า ไหน ๆ เราก็ทำงานด้านนี้อยู่แล้ว ทำไมไม่ลองไหว้ท่านดู”

บูชา

“ตอนนั้นผมก็ไม่เข้าใจ เพราะผมก็เป็นคนศาสนาพุทธ รู้สึกว่ามันจะขัดแย้งกันไหม ก็ลองมาคิดดู แล้วก็คิดได้ว่าไม่น่าจะเสียหายอะไร เพราะพุทธเราก็ไม่ได้ปิดกั้น ห้ามนู่นห้ามนี่ ก็เลยลองไหว้”

คิดสะระตะเสร็จพลัน โน้ตจึงบ่ายหน้าไปยังวัดพระศรีมหาอุมาเทวี (วัดแขกสีลม) แล้วตัดสินใจเช่าพระพิฆเนศองค์แรกมาบูชาด้วยตัวเอง เป็นพระพิฆเนศสัมฤทธิ์สีดำ ปางลีลา ซึ่งในเวลานั้นเขายังไม่เข้าใจกระทั่งความหมายของชื่อปาง รวมทั้งคำทายทักของคนรู้จักที่ว่า “ถ้าได้องค์แรกมาปุ๊บ เดี๋ยวองค์ที่เหลือตามมาเพียบ”

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

“ผมนึกไม่ออกเลยว่าจะตามมายังไง เพราะองค์หนึ่งก็ไม่ได้ถูก มีราคา ยิ่งถ้าเป็นวัสดุอย่างสัมฤทธิ์ก็แพงใช่มั้ย เราก็ไหว้แค่องค์เดียวนี่แหละ ไหว้ไปตามศรัทธาก็ตัวเรามี ตอนนั้นไม่รู้ว่ามีศรัทธาหรือยัง เพราะมีคนบอกเราก็ลองทำ”

เขากล่าวด้วยสีหน้างุนงงประกอบวาจา

“แล้วคนก็เริ่มพูดว่าเดี๋ยวจะได้เจออภินิหารของท่าน ท่านจะมาให้รู้ว่าท่านมีจริง แต่ผ่านมา 3 – 4 เดือนแล้วก็ยังไม่เห็นเจอเลย…” สีหน้าโน้ตยังไม่คลายความตื่นเต้นเมื่อเล่าถึง ‘อภินิหาร’ ที่พบมากับตัว

คลังสะสมพระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ ที่มีทั้งองค์เศียร เหรียญจิ๋ว จนถึงหุ่นแนวการ์ตูน

นั่นคือช่วงที่เขาพักอยู่ที่คอนโดมิเนียมห้องหัวมุมเพียงลำพัง คืนหนึ่งขณะที่โน้ตหลับใหลอยู่ในห้วงนิทรา มีเสียงผู้ชายร่างใหญ่ตะโกนเรียกชื่อ “โน้ต” ดังเสียจนตัวเขาสะดุ้งตื่น ครั้นตั้งสติหลับตาลงนอนอีกครั้ง นิมิตแรกที่เห็นในภวังค์คือพระพิฆเนศองค์มหึมา มีสรรพางค์กายสีชมพู อยู่ห่างจากใบหน้าของเขาแค่คืบ ฉวีวรรณระยิบพริบพรายล้วนชมพูพริ้ง ประทับยืนตระมื่นอยู่เบื้องหน้า

“นี่ขนลุกนะ เล่าแล้วยังขนลุกอยู่เลย” หนุ่ม 4 อาชีพเอ่ยพลางลูบแขนตัวเองไปพลาง “มันกึ่งฝันกึ่งจริง ไม่รู้ว่าเป็นความจริงหรือความฝัน ผมเหลือบขึ้นไปมอง เห็นเป็นเศียรช้างเลย แล้วงวงท่านก็สะบัด ผมจะลืมตาขึ้นมาพิสูจน์ก็ลืมได้ แต่พอหลับตาใหม่ท่านก็ยังอยู่อย่างนั้น แต่ไม่ได้ใส่ใจผม ไม่ได้พูดกับผมเลยสักคำเดียว เหมือนแค่มาปรากฏให้เห็นว่าท่านมีอยู่จริง”

ศรัทธา

ประสบการณ์ลี้ลับในคอนโดมิเนียมเมื่อหลายปีก่อน ช่วยยกระดับความผูกพันที่โน้ตมีต่อองค์คณปติ จากเคยรับมาบูชาในฐานะเทพประจำวงการ มาบัดนี้เขารู้แล้วว่าพระพิฆเนศทรงอยู่กับเขา โน้ตเลยขยับสถานะทางความเชื่อของตนเองจากผู้บูชาเป็นผู้ศรัทธาองค์พระพิฆเนศในที่สุด

“หลังจากนั้นก็เริ่มมีคนมาให้บ้าง เช่าเองบ้าง ทั้งให้ทั้งเช่า จนกระทั่งมีอยู่ครั้งหนึ่งที่ไปประกวดร้องเพลงที่สหรัฐอเมริการายการ World Championship of Performing Arts 2017 ที่ เก่ง-ธชย ประทุมวรรณ กับ แนน-สาธิดา พรหมพิริยะ ไปประกวดแล้วได้รับรางวัลกลับมา”

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

ก่อนออกเดินทาง โน้ตไหว้ขอกำลังใจจากพระพิฆเนศที่บ้าน โดยวอนขอให้ท่านติดตามไปด้วย แล้วเรื่องน่าเหลือเชื่อก็เกิดขึ้นเป็นลำดับ เริ่มด้วยเสียงตะโกนเรียกชื่อกลางดึกระหว่างค้างแรมที่บ้านเพื่อน พอรุ่งสาง เพื่อนคนหนึ่งผู้มีวิชาการพยากรณ์ไพ่ได้อาสาดูดวงชะตาให้เขา โน้ตสุ่มไพ่ได้ไพ่ลายพระพิฆเนศ ซึ่งเพื่อนเกลอตีความหมายของไพ่ใบนั้นได้ว่า

“พระพิฆเนศอยู่กับแก”

เหตุการณ์ที่ไม่สามารถอธิบายด้วยตรรกะทางวิทยาศาสตร์เกิดขึ้นกับตัวบ่อยเข้า ยิ่งเสริมความมั่นใจแก่โน้ตว่า พระพิฆเนศทรงปกป้องคุ้มครองเขามาตลอด แม้มองไม่เห็นด้วยตา แต่ส่งมาด้วยใจ

สะสม

“นี่แค่บางส่วนนะครับ ยังมีที่บ้านนครสวรรค์กับที่ทำงานอีกเยอะ ขนมาไม่ไหว”

โน้ตออกตัวขณะเปิดบ้านหลังงามในหมู่บ้านจัดสรร อันแลลานตาด้วยงานศิลปะพระพิฆเนศทั้งที่มีไว้สำหรับบูชาและตกแต่งห้อง เรียกได้ว่าปราดตาไปทางใดก็พบเศียรช้างที่มีงาหักข้างหนึ่งได้ทั้งสิ้น

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

“มาด้วยหลากหลายสาเหตุ ทั้งคนให้ เช่าเอง สมมติไปแสดง คนเขาก็จะให้มา บางคนให้มาเพราะรู้ว่าเราชอบ บางคนก็ไม่รู้หรอกว่าเราชอบแต่ก็ให้ ส่วนใหญ่ก็จะมาจากการให้มากกว่า ซึ่งก็เป็นไปตามคนที่เคยพูดแหละว่า พอองค์แรกมา องค์ที่เหลือมาแน่ แล้วมาเยอะด้วย ลองสังเกตดูแล้วกัน (หัวเราะ)”

แล้วถ้าต้องเลือกเอง ผู้สะสมพระพิฆเนศมีวิธีการเลือกอย่างไร ประเด็นนี้โน้ตมีคำตอบ

“อย่างแรกคือถูกชะตาก่อน เห็นแล้วรู้สึกว่าใช่ก็จะเลือก ต้องบอกว่าไม่ใช่ทุกองค์ที่เราเห็นแล้วจะรู้สึกว่าใช่เลยนะ ต่อให้บางองค์คนนิยมกัน แต่เราไม่ถูกชะตาก็ไม่อิงตามกระแส

“อย่างที่สองคือเลือกด้วยปาง แต่ละปางมีความหมายอย่างไร บางปางเขาก็บูชาเฉพาะในบางเหตุการณ์ เช่น ปางออกศึกก็ต้องบูชาในเหตุการณ์ต่อสู้แข่งขัน คือเราก็คงไม่ได้พึ่งบารมีท่านทุกปาง บูชาทุกเวลาก็คงไม่ใช่

“แล้วสังเกตว่าถ้าผมเป็นคนเลือก จะเลือกองค์ที่ไม่ซ้ำกัน ไม่มีแบบแผนว่าต้องเลือกองค์ที่ดูไทยจ๋าอะไรแบบนี้ ผมรู้สึกว่าพวกนี้เป็นงานศิลปะ เรามองแล้วเราสบายใจด้วย เราชื่นชมศิลปะชิ้นนี้ด้วย เราก็มีความสุข แต่ขณะเดียวกันเราก็มีศรัทธา สามารถผูกใจไว้กับท่านได้ด้วย มันเลยมี 2 มิติที่ต้องสมดุลกัน ระหว่างความเชื่อและศิลปะ มองแล้วมีความสุข เป็นงานศิลป์ที่สวยอย่างนี้ครับ”

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

ในโอกาสที่พระพิฆเนศหลายสิบองค์ของโน้ตได้รับการอัญเชิญมาไว้ในห้องรับแขกเป็นกรณีพิเศษ อดีตผู้ชนะรางวัลนักร้องดีเด่นแห่งประเทศไทยขอหยิบยกพระพิฆเนศ 8 องค์ที่เขาประทับใจที่สุดมาเล่าขานชีวิต 5 ปีหลังบนเส้นทางของผู้ศรัทธา ซึ่งโน้ตยังไม่วายแบ่งรับแบ่งสู้อีกว่า

“จริง ๆ ทุกองค์ดีหมดเลยนะ เพราะว่าตอนจะเช่า เราเลือกอย่างมาก”

1. สัมฤทธิ์สีดำ วัดพระศรีมหาอุมาเทวี

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปาง สัมฤทธิ์สีดำ วัดพระศรีมหาอุมาเทวี

“แน่นอน องค์แรกก็ต้องเป็นองค์นี้ คือองค์ปฐมฤกษ์ของผม ได้มาจากวัดแขกสีลม คนเขาบอกว่าควรจะบูชาและควรจะเป็นปางลีลา เพราะว่าด้วยอาชีพของผมก็เป็นนักร้องและแสดงละครเวทีด้วย ดังนั้นปางนี้เลยค่อนข้างตรงกับจริตอาชีพ พอไปถึงวัดแขกก็เลือก เป็นองค์ที่แทบจะเป็นองค์สุดท้ายแล้วมั้ง ก็เช่ามาเลย แล้วให้ทางพราหมณ์ทำพิธี”

2. องค์จำลองจากอุทยานพระพิฆเนศ จังหวัดฉะเชิงเทรา

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปาง องค์จำลองจากอุทยานพระ

“องค์นี้เป็นองค์ที่จำลองมาจากองค์ยืนที่ใหญ่ที่สุดในโลก อยู่ที่ฉะเชิงเทรา เหมือนเป๊ะทุกอย่าง มีตัวเลขที่ฐาน องค์นี้ต้องบอกว่าราคาสูงไปสำหรับงบประมาณที่ผมวาง แต่เหมือนธรรมะจัดสรร อยู่ ๆ ก็เจอคนที่ปล่อยเช่าให้เรา ก็ได้นัดเจอกับคนขาย เขาก็บอกว่าตั้งใจปล่อย เลือกคนปล่อยให้ เพราะเขามีแบบนี้หลายองค์แล้ว จะปล่อยหนึ่งองค์ ผมก็เลยได้คุยแล้วถูกคอกัน เขาก็ปล่อยเช่า”

3. พระศรีคเณศวิเศษศิลป์ วัดแค เมืองสุพรรณบุรี

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปาง พระศรีคเณศวิเศษศิลป์ วัดแค เมืองสุพรรณบุรี

“อีกองค์ที่ไม่เหมือนใคร ไม่ซ้ำคือองค์นี้ เราจะไม่เห็นองค์ที่ถือดอกบัวแบบนี้ทั่ว ๆ ไป จัดสร้างโดยวัดที่สุพรรณบุรีในวาระพิเศษเพื่อเรี่ยไรเงินบุญเข้าวัด ผมเห็นว่าปางที่ถือดอกบัวแบบนี้ไม่เหมือนใครดี และด้วยรูปทรง สีสัน การตกแต่งรายละเอียดสวยมาก ก็เลยคอนเฟิร์มทันที ตอนนี้ราคาองค์นี้ไปเท่าไหร่แล้วผมก็ไม่รู้ อย่างน้อยน่าจะคูณ 3 แต่เราเช่าได้ในราคาเริ่มต้น เพราะเป็นล็อตแรก ๆ ที่จองกับเขาเลยครับ”

4. องค์เศียร

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปาง องค์เศียร

“ผู้ใหญ่ที่เคารพรักกันมอบให้จากงานคอนเสิร์ตที่เพิ่งผ่านมา ผมอยากบูชาองค์เศียรอยู่แล้ว ดังนั้นก็คิดว่าจังหวะ อาจารย์ท่านนี้มอบให้มาพอดี”

5. ปางขัดสมาธิที่ได้มาจากการฝัน

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปางขัดสมาธิที่ได้มาจากการฝัน

“เมื่อก่อน ตอนยังไม่มีโควิด ผมชอบไปเดินเจเจมอลล์ แล้วปรากฏว่าคราวนั้นเห็นจากไกล ๆ เราไม่รู้ว่าคือพระพิฆเนศหรืออะไร รู้แต่ว่าดูสวยจัง เพราะท่านฝังอยู่บนหิน หมายถึงเกิดจากการแกะหิน

“คืนหนึ่งก็ฝัน อันนี้รู้เลยว่าอยู่ในฝัน เห็นพระพิฆเนศรูปร่างหน้าตาสวยงามแบบนี้เป๊ะ ร่างท่านเป็นสีแดงหมดเลย ผมไม่เคยมีสีแดงแบบนี้ พอลืมตาตื่นมาก็ไถเฟซบุ๊กตามสไตล์เรา แล้วก็ไปเจอแบบนี้เป๊ะเลย เป็นองค์หายาก กำลังจะผลิตเพิ่ม ถอดแบบมาจากความฝันทุกอย่าง เป็นปางนั่งขัดสมาธิ”

6. ปางออกศึก ดุแต่น่ารัก

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปางออกศึก ดุแต่น่ารัก

“มีช่วงหนึ่งที่ต้องสู้กับชีวิต ก็นึกถึงปางออกศึก แต่เวลาเราไปหาเช่าปางออกศึกก็มักจะเจอแต่ปางที่ดุ แล้วก็จะมีลีลาของการรบจริง ๆ ซึ่งก็เข้าใจว่าวัตถุประสงค์ของปางนี้คือเพื่อการสู้ แต่เผอิญว่าไปเจออาจารย์ที่อยู่ ๆ คุยกันถูกคอ 

“ก็ได้มาเป็นปางออกศึกกึ่ง ๆ Comic คือถามว่าสู้ไหม สู้ อาวุธครบมือ แต่จริง ๆ อารมณ์ดี ที่ตีความเองก็คือเลือกที่จะเป็นใคร ตัวตนของเราเป็นคนน่ารักได้ แต่เมื่อถึงเวลาเราต้องสู้ก็สู้นะ”

7. ตุ๊กตาเซรามิกที่ช่วยให้เปิดใจ

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปางตุ๊กตาเซรามิกที่ช่วยให้เปิดใจ

“ศิลปินคนที่ทำชิ้นนี้เป็นเพื่อนในเฟซบุ๊กด้วย ตอนเขาทำงานแนวนี้ออกมาทีแรก ผมยังรู้สึกขัดแย้งในใจนิดหนึ่ง พระพิฆเนศท่านเป็นเทพนะ มาทำเล่นในมุมแบบดู ๆ เป็นของเหมือนการ์ตูนได้เหรอ ช่วงนั้นเรานับถือมาก ก็รู้สึกว่าไม่ใช่ แต่พอเห็นเขาผลิตงานออกไปอย่างต่อเนื่อง ก็ลองไปคลุกคลีดู

“เขาบอกว่าเขาไม่ได้ไม่เคารพ แต่มันคือการแสดงออกทางศิลปะของเขา แล้วเขาไม่ได้ทำให้รูปแบบท่านน่าเกลียด ก็เลยรู้สึกว่านั่นทำให้เราเปิดใจมากขึ้นว่าก็น่ารักดี ไม่ได้ไปลดทอนคุณค่าความเป็นเทพของท่านซะที่ไหน ถ้าใจเราบูชา ท่านก็คือท่านนั่นแหละ ไม่ว่าอยู่ในรูปไหนก็ตามแต่”

8. องค์สีฟ้า งาเต็ม

พระพิฆเนศของ โน้ต ศรัณย์ - ปางองค์สีฟ้า งาเต็ม

“วิธีการทำของศิลปินองค์นี้พิเศษมาก เพราะด้วยสี เห็นไหม ไม่เหมือนใครเลย ทั้งหมดทั้งมวลนี้เขาทำสีพิเศษ แล้วสังเกตสิครับว่าปกติพระพิฆเนศจะต้องมีงาหักหนึ่งข้าง (เพราะถูกขวานของปรศุรามตัด – ผู้เขียน) แต่องค์นี้งาท่านเต็ม ศิลปินเขาว่าเป็นช่วงที่ท่านยังมีงาอยู่ครบ แล้วอยู่ในปางสมาธิ คือพระพิฆเนศไม่ได้ออกแผลงฤทธิ์อย่างเดียว ท่านก็อยู่ในสมาธิได้ด้วยเหมือนกัน”

พึ่งพิงใจ

ถึงจะได้ครอบครองศิลปกรรมพระพิฆเนศจำนวนเหลือคณานับ แล้วยังสัมผัสประสบการณ์เหนือธรรมชาติมาหลายหน หากโน้ตยืนกรานหนักแน่นว่าเขาไม่ใช่สายมูผู้งมงาย

“อะไรที่ไม่เป็นเหตุเป็นผลเราก็ไม่เชื่อ ยังไงเราก็ยังต้องใช้หลักของเหตุผลและวิทยาศาสตร์ในการดำรงชีวิตอยู่ดีแหละครับ” เพราะอย่างนี้ พระพิฆเนศสำหรับโน้ตจึงทรงเป็นสรณะทางใจ มิใช่ทุกสิ่งทุกอย่างของชีวิตที่ต้องทุ่มสุดตัวทั้งกำลังกายและกำลังทรัพย์เพียงเพื่อสังเวยบวงสรวง

พาชมคลัง 'พระพิฆเนศ' ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

ยามใดที่โน้ตต้องการขวัญกำลังใจเป็นพิเศษ เขาก็จะนึกถึงท่าน สวดมนต์บทบูชาสั้น ๆ ประจำองค์ท่านว่า “โอม ศรี คเณศายะ นะมะหะ” 3 จบ หรือ 5 จบตามแต่โอกาส

และบูชาองค์ท่านด้วยวิธีการและเครื่องสักการะไม่เหมือนใคร

“ผมรู้สึกว่าท่านคอยช่วยผมในการทำงานอยู่เสมอ เลยจะตอบแทนท่านด้วยผลของการทำงาน” โน้ตว่าพลางขยายความทันทีที่เห็นคุณผู้อ่านมีเครื่องหมายคำถามผุดบนใบหน้า

“อย่างเช่นเวลาเราไปขึ้นแสดง ออกคอนเสิร์ต ก็จะมีคนเอาดอกไม้มาให้ใช่ไหมครับ ทุกครั้งที่ได้มา ผมก็จะแบ่งดอกไม้บางส่วนไปถวายท่านเพื่อขอบคุณที่ให้ผลของงานนี้ ไม่รู้มีใครบูชาแบบนี้อีกหรือเปล่านะ แต่นี่เป็นวิธีของผม”

พาชมคลัง พระพิฆเนศ ในบ้าน โน้ต-ศรัณย์ คุ้งบรรพต ผู้ชายหลายอาชีพซึ่งมีองค์เทพแห่งความสำเร็จเป็นกำลังใจในชีวิต

นับจากวันแรกที่เช่าพระพิฆเนศสัมฤทธิ์จากวัดแขกสีลมเมื่อหลายปีก่อน ชื่อเสียงความเป็นนักสะสมองค์พระพิฆเนศของโน้ตค่อย ๆ ขจรขจายในหมู่เพื่อนฝูงไปเรื่อย ๆ กระทั่งเป็นผู้คอยให้คำปรึกษาและแนะนำคนใกล้ตัวที่อยากเริ่มต้นบูชาเทพผู้ขจัดอุปสรรคปัญหา แต่ยังไม่รู้ว่าจะเริ่มต้นอย่างไร

บทบาทที่ 5 ของโน้ตอาจไม่ก่อเกิดรายได้เหมือนอย่างการบริหารองค์กร ขับร้อง สอนหนังสือ หรือแม้แต่เขียนบทความตามสื่อต่าง ๆ 

แต่ก็ดูราวกับว่าบทบาทนี้มีส่วนช่วยให้บทบาทอื่น ๆ ของเขาดำเนินไปได้ด้วยความราบรื่นสุขสันต์ ด้วยพลังใจล้นเหลือ ซึ่งมีชื่อเรียกว่า ‘ศรัทธา’ นี่เอง

Writer

พัทธดนย์ กิจชัยนุกูล

ชอบอ่านเขียนตั้งแต่จำความได้ สนใจวิชาสังคมศึกษาตั้งแต่จบอนุบาล ใฝ่รู้ประวัติศาสตร์ตั้งแต่อยู่ประถม หัดแต่งนวนิยายตั้งแต่เรียนมัธยม เขียนงานสารพัดด้วยนามปากกา “แพทริก เหล่า” ตั้งแต่เข้ามหา’ลัย

Photographer

รัชต์ภาคย์ แสงมีสินสกุล

ช่างภาพที่มีร้านล้างฟิล์มเป็นของตัวเอง แต่นานๆจะถ่ายฟิล์มที เพราะช่วงนี้ฟิล์มมันแพง

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load