“ในวิกฤตย่อมมีโอกาสเสมอ เพียงเรามองลึกเข้าไปในความสามารถของตนเองว่า จะดึงเอาทักษะเหล่านั้นมาใช้ได้มากน้อยแค่ไหน” ต่าย-ภัทรา คุณวัฒน์ เอ่ยขึ้น 

ต่าย-ภัทรา คุณวัฒน์ นักออกแบบอุตสาหกรรมชาวไทย

เธอคือนักออกแบบอุตสาหกรรมชาวไทยผู้อยู่เบื้องหลังภารกิจออกแบบ Face Shield ประสิทธิภาพสูง ร่วมกับวิศวกรกระดาษอีก 2 สัญชาติคือสหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่น เพื่อเป็นเกราะให้เหล่านักรบเสื้อกาวน์ แนวหน้าในการต่อกรกับ การแพร่ระบาดครั้งใหญ่ที่สุดในรอบศตวรรษอย่าง COVID-19

Face Shield หรือหน้ากากปกป้องละลองฝอย คือหนึ่งในอุปกรณ์สำคัญที่ช่วยปกป้องใบหน้าของผู้สวมใส่จากสารคัดหลั่ง ซึ่งการสัมผัสสารคัดหลั่งนี่เองคือสาเหตุสำคัญของการติดเชื้อ COVID-19 มันจึงเป็นเครื่องมือชิ้นสำคัญ สำหรับทีมแพทย์ที่ต้องอยู่ใกล้ชิดผู้ติดเชื้อ

ต่าย-ภัทรา คุณวัฒน์ นักออกแบบอุตสาหกรรมชาวไทย

ต่ายทำงานออกแบบบรรจุภัณฑ์และสร้างสรรค์กระดาษมากว่าสิบปี ทำให้ในวันนี้ ความเชี่ยวชาญด้านการออกแบบ การพับ ความรู้ด้านวัสดุศาสตร์ และทักษะสร้างความเข้าใจผู้ใช้งานที่เธอสั่งสม นำมาพัฒนาเครื่องมือที่ช่วยปกป้องทีมแพทย์ได้ เธอบอกว่าหน้าที่ของบรรจุภัณฑ์คือการปกป้อง และนั่นคือวัสดุประสงค์เดียวกับ Face Shield

และนี่คือ ‘เราจะชนะ!’ โปรเจกต์สร้างนวัตกรรม Face Shield ของวิศกรกระดาษจาก 3 มุมโลก ด้วยการออกแบบอย่างถูกหลักการยศาสตร์ (Ergonomics) ทำให้รับกับสรีระของคนแต่ละชาติพันธุ์ นอกจากนี้ยังผลิตขึ้นจากวัสดุที่ผ่านการทดสอบแล้วว่าลดอาการบาดเจ็บได้เมื่อต้องใส่เป็นเวลานาน เพื่อเสริมประสิทธิภาพขณะปฏิบัติงานของทีมแพทย์ 

โดยตอนนี้ Face Shield ผลิตและแจกจ่ายไปตามโรงพยาบาลทั่วกรุงเทพฯ นครนิวยอร์ก เกาะคิวชู และกำลังขยายการจัดส่งไปทั่วประเทศ เพื่อขยายประสิทธิภาพการปกป้องออกไปให้กว้างไกลที่สุด

ภารกิจข้ามทวีป 

ต่ายเริ่มเล่าถึงจุดเริ่มต้นของโปรเจกต์นี้ว่า เธอได้พบกับ เชลบี อาร์โนลด์ (Shelby Arnold) อดีตวิศวกรกระดาษของ Robert Sabuda สตูดิโอออกแบบหนังสือ Pop-up กระดาษชื่อดังแห่งนครนิวยอร์ก ในเพจ Paper Engineers Unite! ที่ทั้งคู่เป็นสมาชิกอยู่ เชลบีเป็นหนึ่งในทีมวิจัย Face Shield ของ Columbia Technology Ventures มหาวิทยาลัยโคลัมเบีย ที่กำลังเร่งออกแบบและผลิต Face Shield เพื่อแจกจ่ายให้ทีมแพทย์ในสหรัฐอเมริกา

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

“การทำงานของวิศกรกระดาษ เมื่อออกแบบเสร็จ จะต้องทำโมเดลต้นแบบขึ้นมาเพื่อทดสอบประสิทธิภาพ เชลบีที่ตอนนั้นออกแบบ Face Shield ชุดแรกเสร็จจำนวนแปดชิ้น ก็ต้องทำโมเดลต้นแบบขึ้นมาเช่นกัน แต่เนื่องจากไม่มีเครื่องตัดที่มีประสิทธิภาพพอ เธอจึงโพส SOS ขอความช่วยเหลือไว้ในเพจ ให้ใครก็ได้ที่มีเครื่องตัดพร้อม จะตัดด้วยมือหรือเครื่องจักรชนิดไหนก็ได้ ช่วยนำไฟล์ผลงานการออกแบบ Face Shield ของเธอไปทดลองตัดและประกอบให้ที”

ต่ายอธิบายว่าที่เชลบีตัดโมเดลต้นแบบเองไม่ได้ เพราะเมื่อ 2 ปีก่อน เธอติดเชื้อไวรัสในเส้นประสาทจนต้องรับการผ่าตัดและสูญเสียความสามารถในการใช้แขน ทุกวันนี้เธอทำได้เพียงเขียนแบบในคอมพิวเตอร์เท่านั้น

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

“เราทำงานด้านนี้ มีโรงงานออกแบบและผลิตบรรจุภัณฑ์อย่าง Bangkok Pack อยู่แล้ว จึงมีเครื่องไม้เครื่องมือพร้อม เมื่อเห็นข้อความ SOS ของเชลบี เราจึงนำไฟล์เข้าเครื่องตัดและประกอบเป็นโมเดลต้นแบบขึ้นมา และส่งข้อความกลับไปหาเชลบี เธอประหลาดใจมากที่ได้รับความช่วยเหลือจากคนอีกซีกโลก อย่างไรก็ตามเมื่อตัดและประกอบเสร็จ Face Shield แปดชิ้นแรกของเชลบี ไม่มีชิ้นไหนใช้งานได้จริง เราจึงตกลงที่จะช่วยกันพัฒนาแบบ Face Shield ต่อ”

ต่ายเล่าต่อว่า จริงๆ แล้วช่วงนั้น เธอและทีมนักออกแบบของ Bangkok Pack ก็กำลังหาข้อมูลและขึ้นโมเดลต้นแบบของ Face Shield กันอยู่เช่นกัน เพราะได้ไปเห็นวิดีโอที่การทำ Face Shield แบบ DIY ของพยาบาล โดยใช้ฟองน้ำและแผ่นใสที่หาได้ทั่วไปในท้องตลาด ใช้เทปสองหน้าติดฟองน้ำไว้ที่บริเวณหน้าผาก และนำชิ้นส่วนต่างๆ มายึดติดกันด้วยตัวเย็บ

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

“พอเห็นขั้นตอนในวิดีโอ ก็เกิดคำถามขึ้นในใจมากมาย ขั้นตอนต่างๆ ดูซับซ้อนยุ่งยาก ทำให้คุณพยาบาลต้องมาเสียเวลามากพอควรในการทำ Face Shield สักชิ้น มันน่าจะมีวิธีที่ง่ายกว่านี้ ใช้เวลาน้อยกว่านี้ในการประกอบ ผลิตในระบบอุตสาหกรรมที่ไม่สร้างขยะส่วนเกิน และใช้วัสดุอะไรบางอย่างแทนฟองน้ำ ที่รู้กันอยู่ว่าเป็นอมเชื้อโรค ทำความสะอาดไม่ได้

ต่าย-ภัทรา คุณวัฒน์ นักออกแบบอุตสาหกรรมชาวไทย

“เราเป็นนักออกแบบบรรจุภัณฑ์ มีความเชี่ยวชาญเรื่องวัสดุและการออกแบบ เราน่าจะช่วยอะไรทีมแพทย์ได้บ้างจากความสามารถของเรา ตอนนั้นจึงระดมทีมกันทำรีเสิร์ช และก็ได้พบกับเชลบีพอดี จึงกลายเป็นโปรเจกต์พัฒนาแบบ Face Shield ร่วมกัน โดยมีเป้าหมายเดียวกัน คือปกป้องทีมแพทย์ระหว่างปฏิบัติงานให้ได้มากที่สุด”

การปกป้องที่สมบูรณ์แบบ

ต่ายเกิดในครอบครัวหมอชนบท คุณพ่อเป็นแพทย์ คุณแม่เป็นพยาบาล ทำให้ในวัยเด็กเธอใช้ชีวิตคลุกคลีในโรงพยาบาล 

“เพราะอาศัยในบ้านพักโรงพยาบาล ทำให้เราวิ่งเล่นในโรงพยาบาลตั้งแต่เล็กๆ คุณพ่อจึงปลูกฝังวิธีป้องกันตัวเองจากเชื้อโรคอยู่เสมอ โดยเฉพาะวิธีล้างมือที่เน้นย้ำเป็นพิเศษจนจำขึ้นใจ” 

ต่าย-ภัทรา คุณวัฒน์ นักออกแบบอุตสาหกรรมชาวไทย

“เราเห็นภาพทีมแพทย์ของเมืองอู่ฮั่น ประเทศจีน ใส่หน้ากากอนามัยและ Face Shield จนเป็นแผลเต็มหน้า จึงไปสอบถามคุณหมอว่าจำเป็นต้องใส่หน้ากากนานขนาดนั้นเลยหรอ คุณหมอบอกว่าการผ่าตัดไม่ใช่แค่ยี่สิบถึงสามสิบนาที บางทีเป็นชั่วโมงๆ แถมถ้าขนาดไม่พอดี ป้องกันไม่ดี ต้องเอาเทปปิดแผลมาปิด เพื่อป้องกันไม่ให้ตัวเองได้รับเชื้อ ทำให้เกิดการเสียดสีและกดทับผิวหนังกลายเป็นแผล โดยเฉพาะเนื้อเยื่อใต้ดวงตา

“ข้อมูลจากผู้ใช้งานจริงในทีนี้คือคุณหมอบอกเราว่า Face Shield ทุกแบบที่หาได้ จะป้องกันเฉพาะด้านหน้า เปิดช่องว่างบริเวณใบหูไว้ การป้องกันอย่างสมบูรณ์ควรจะปกปิดจากหูข้างหนึ่งไปถึงหูอีกข้าง 

“เราเลยไปหาข้อมูลเพิ่มด้านการยศาสตร์ ซึ่งเป็นวิชาที่ว่าด้วยวัดสัดส่วนของคนทั่วโลก ว่าคนที่ตัวเล็กที่สุดกับตัวใหญ่ที่สุด ระยะเส้นรอบศีรษะ ระยะจากหน้าผากถึงคาง ระยะจากใบหูถึงใบหู มีขนาดเท่าไหร่ เราต้องรู้สัดส่วนที่แตกต่างกันของคนตะวันออกและตะวันตก เพื่อออกแบบ Face Shield ที่ฟิตกับใบหน้าของทุกคนได้ ซึ่งไม่ใช่เรื่องง่าย”

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled
เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

ต่ายอธิบายต่อว่า อีกปัญหาใหญ่ที่คุณหมอทุกคนเจอ คือ Face Shield เป็นฝ้า ลองนึกถึงความทรงจำวัยเด็ก เมื่อเราเอาจมูกไปแตะกระจกในวันฝนตกแล้วหายใจ กระจกจะกลายเป็นฝ้า เช่นเดียวกับ Face Shield ที่เมื่อกลายเป็นฝ้า มันบดบังทัศนวิสัย แถมยังกำจัดออกไม่ได้ง่ายๆ นี่จึงเป็นปัญหาที่เหมือนก้อนกรวดในรองเท้า วิธีแก้อยู่ที่การคำนวณระยะห่างระหว่างพลาสติกกับจมูกผู้สวมใส่ให้เหมาะสม ไม่ชิดหรือห่างเกินไป ซึ่งต้องมีการทดสอบอยู่หลายต่อหลายรอบจึงจะได้ระยะที่ดีที่สุด

วัสดุที่ใช้ก็สำคัญไม่แพ้กัน ต่ายเชี่ยวชาญเรื่องวัสดุ เพราะอยู่ในแวดวงออกแบบบรรจุภัณฑ์มานาน “Face Shield แบบ DIY มักใช้อะซิเตท (Acetate) ซึ่งเป็นแผ่นพลาสติกใสที่มีปัญหาใหญ่คือมันไม่ใสจริง เพราะมีความเป็นคลื่นอยู่ในเนื้อวัสดุ ทำให้ทัศนวิสัยที่เกิดขึ้นกับผู้สวมใส่เหมือนการสวมแว่นเลนส์ไม่ดี เป็นอีกสาเหตุว่าทำไมเมื่อใส่ไปนานๆ คุณหมอถึงมีอาการเวียนหัว เพราะภาพที่เห็นมันบิดเบี้ยวนั่นเอง ดังนั้นการต้องเพ่งมองผ่านวัสดุใส โดยเฉพาะระหว่างปฏิบัติการการแพทย์ วัสดุต้องใสจริงและไม่ทำให้ภาพผิดเพี้ยน”

ทีมแพทย์ที่สาขาวิชาโรคติดเชื้อและอายุรศาสตร์เขตร้อน โรงพยาบาลศิริราช ที่ดูแลผู้ติดเชื้อ COVID-19

หลังจากพัฒนาแบบข้ามไทม์โซนกันมาพักใหญ่ ในที่สุดต่ายและเชลบีก็สร้างโมเดลต้นแบบ Face Shield ที่แก้โจทย์ปัญหาเรื่องการใช้งานทั้งหมดสำเร็จ ต่ายจึงส่งตัวอย่าง Face Shield จำนวนหนึ่งไปให้ทีมแพทย์ที่สาขาวิชาโรคติดเชื้อและอายุรศาสตร์เขตร้อน โรงพยาบาลศิริราช ที่ดูแลผู้ติดเชื้อ COVID-19 โดยตรง และศูนย์ส่องกล้องระบบทางเดินอาหาร โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย

“คุณหมอบอกว่าปกป้องดีจัง ออกแบบมาดีมาก สวมใส่สบายมากเลย” ต่ายเล่าพร้อมรอยยิ้ม

เราจะชนะ!

จากความร่วมมือ 2 ประเทศ เพิ่มมาเป็น 3 เมื่อต่ายชักชวนเพื่อนชาวญี่ปุ่น ซึ่งเป็นนักออกแบบมีดตัดสำหรับงานบรรจุภัณฑ์มาร่วมทีมด้วย 

“มองย้อนกลับไปยังโจทย์ตั้งต้น นอกจากประสิทธิภาพแล้ว เราอยากแก้ปัญหาเรื่องความซับซ้อนยุ่งยากในการประกอบ Face Shield เพราะไม่อยากให้ทีมแพทย์ต้องเสียเวลามาก ตัวเกี่ยวหรือตะขอที่ยึด Face Shield ไว้ด้วยกันคือกุญแจสำคัญ เพื่อนชาวญี่ปุ่นคนนี้จึงมาช่วยเคลียร์ในจุดนี้ ให้ทางเราเองก็ผลิตได้ง่ายขึ้น และทางทีมแพทย์ที่ได้รับ Face Shield ไปก็ประกอบได้ง่ายขึ้นเช่นกัน” จึงกลายเป็นการทำงานร่วมกัน 3 ประเทศ

ทีมแพทย์ที่สาขาวิชาโรคติดเชื้อและอายุรศาสตร์เขตร้อน โรงพยาบาลศิริราช ที่ดูแลผู้ติดเชื้อ COVID-19
ทีมแพทย์ที่สาขาวิชาโรคติดเชื้อและอายุรศาสตร์เขตร้อน โรงพยาบาลศิริราช ที่ดูแลผู้ติดเชื้อ COVID-19

ต่ายเล่าว่าเนื่องจากทีมวิจัย Face Shield ของ Columbia Technology Ventures รับทุนจากมหาวิทยาลัยโคลัมเบีย เมื่อการออกแบบใกล้จะเสร็จสมบูรณ์ทางมหาวิทยาลัยจึงแจ้งว่า ต้องการจดสิทธิบัตร Face Shield ที่ออกแบบร่วมกันในโปรเจกต์นี้ แต่ทั้งต่ายและเชลบีไม่เห็นด้วยนัก 

“เราอยากส่งแบบไปให้คนในหลายๆ ประเทศ หลายๆ พื้นที่ผลิตและใช้กันได้ทั่วไป การจดสิทธิบัตรเท่ากับเราจะส่งแบบไปให้ที่อื่นไม่ได้”

ดังนั้น นักออกแบบทั้ง 3 ประเทศจึงตัดสินใจแยกย้ายกันไปปิดแบบ Face Shield ของตัวเอง ต่างคนต่างมีลิขสิทธิ์งานออกแบบเป็นของตัวเอง ไม่ผูกขาดกับทางมหาวิทยาลัยโคลัมเบีย โดยมีหลักการปกป้องจรดหน้าผากและหูเหมือนกัน แต่ในรายละเอียดการออกแบบนั้นแตกต่างกัน

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

Face Shield เราจะชนะ! ประกอบไปด้วยชิ้นส่วน 3 ชิ้น ชิ้นแรกคือส่วนใสด้านหน้า ทำจากวัสดุ PET ที่ความหนามากกว่าอะซิเตทมากกว่า 2 เท่า ไม่เกิดรอยยับขณะใช้งาน และมีคุณสมบัติโปร่งใสมาก จนคุณหมอนำไปใช้อัลตราซาวด์หรือผ่าตัดส่องกล้องขนาดเล็กได้

ชิ้นต่อมาแผ่นปะหน้าบริเวณหน้าผาก ทำจากพลาสติกอ่อนสีขาวด้าน ที่เลือกใช้วัสดุชนิดนี้เพราะคุณหมอหลายคนบอกต่ายว่า ถ้าคาดพลาสติกเนื้อใสนานๆ จะทำให้เจ็บและปวดศีรษะ เธอจึงเปลี่ยนมาใช้วัสดุเนื้อด้านที่นิ่มและมีความยืดหยุ่น

และชิ้นสุดท้ายคือยางยืดขนาดใหญ่คล้องด้านหลังศีรษะ ลักษณะคล้ายยางคาดของหน้ากาก N95 แต่กว้างและหนากว่าเพื่อลดอาการบาดเจ็บเมื่อต้องคาดเป็นเวลานาน เมื่อใช้เสร็จ ทั้ง 3 ชิ้นส่วนถอดล้างทำความสะอาดได้ด้วยสบู่และแอลกอฮอล์ ตากให้แห้งได้ทุกชิ้นส่วน ช่วยลดปริมาณขยะติดเชื้อที่จะเกิดขึ้นได้

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled
เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

ต่ายเล่าอย่างภาคภูมิใจต่อว่า ตัวอักษร ‘เราจะชนะ!’ ที่พิมพ์อยู่บน Face Shield ออกแบบโดย อาจารย์ไพโรจน์ ธีระประภา นักออกแบบตัวอักษรผู้คร่ำหวอดในวงการกราฟิกไทยและออกแบบฟอนต์ไทยมาแล้วมากมาย อาจารย์ไพโรจน์คือปรมาจารย์ศิลปินผู้ต้องการให้ศิลปะแบบไทยๆ จับต้องและเข้าถึงได้ง่าย

จากตัวเองสู่สังคม

ตอนนี้หน้ากาก Face Shield เราจะชนะ! ผลิตและแจกจ่ายไปยังทีมแพทย์ทั่วประเทศแล้วนับหมื่นชิ้น จากวันแรกๆ เขาใช้งบประมาณส่วนตัวอย่างเดียว ทุกวันนี้มีเพื่อนๆ พี่น้อง และอีกหลายคนมาช่วยบริจาคเงินสมทบทุนผลิต เพื่อส่ง Face Shield ไปให้ทีมแพทย์ตามพื้นที่ห่างไกล โดยเฉพาะโรงพยาบาลแถวตะเข็บชายแดน เพราะนอกจากแพทย์ด่านหน้าที่ต้องรับมือกับโรค COVID-19 แล้ว บุคลากรการแพทย์ในแขนงอื่นๆ อย่างทันตแพทย์ที่ต้องรับน้ำลายและเลือดของคนไข้ตลอดเวลาก็ล้วนมีความเสี่ยงเช่นกัน

“เราทำงานให้สมาคมการบรรจุภัณฑ์ไทย ทำให้รู้จักหน่วยงามสมาคมบรรจุภัณฑ์ประเทศอื่นๆ ในทวีปเอเชียหลายประเทศ เราก็ส่งข้อความไปหาว่าต้องการผลิต Face Shield เรายินดีส่งมอบแบบที่พัฒนาแล้วไปให้ เพื่อเขาจะได้นำไปผลิตในประเทศได้ ในสถานการณ์แบบนี้แค่หาวัสดุให้พอหรือทำการผลิตให้ราบรื่น ก็ยากกว่าสถานการณ์ปกติแล้ว”

ข่าวคราวล่าสุดจากเชลบีและเพื่อนชาวญี่ปุ่น ตอนนี้ที่สหรัฐอเมริกาและญี่ปุ่นก็กำลังเร่งผลิต Face Shield เพื่อจัดส่งให้ทีมแพทย์กันอย่างขะมักเขม้น อาจมีความยุ่งยากกว่าที่เมืองไทยนิดหน่อย เพราะต้องหาวัสดุและผู้ผลิตมารับหน้าที่เดียวกับ Bangkok Pack แต่ทุกอย่างก็กำลังดำเนินไปได้อย่างดี เช่นเดียวกับสถานการณ์การแพร่ระบาดที่กำลังดีขึ้นทุกขณะ

ต่ายกล่าวทิ้งท้ายว่า “ในสถานการณ์แบบนี้ ไม่จำเป็นต้องเป็นแค่หน้าที่ของแพทย์หรือของใคร แต่มันเป็นหน้าที่ของทุกคนที่จะใช้ศักยภาพของตัวเองนี่แหละ ดูว่าเราทำอะไรได้ คนทำอาหารได้ก็ทำอาหารไปแจกคนด้อยโอกาส ช่วยกันคนละไม้คนละมือ เอาทักษะความสามารถมาช่วยเหลือกัน เพื่อให้ทุกส่วนที่มีปัญหารอดพ้นวิกฤตกันไปได้”

เราจะชนะ! ความร่วมมือของวิศวกรกระดาษจาก 3 มุมโลกเพื่อสร้างมาตรฐานใหม่ให้ Face Shiled

ผู้สนใจสั่งซื้อหรือต้องการบริจาคเงินสมทบทุน เพื่อผลิต Face Shield เราจะชนะ! แจกจ่ายทีมแพทย์ทั่วประเทศ สามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ www.bangkokpack.com

Facebook : Patra Khunawat
Facebook : Bangkokpack

Line ID : momomamy
Tel: 08 1403 6156

Writer

มิ่งขวัญ รัตนคช

อดีต Urban Designer ผู้รักการเดินทางสำรวจโลกกว้าง สนใจงานออกแบบเชิงพฤติกรรมมนุษย์ และยุทธศาสตร์การพัฒนาประเทศ เชื่อว่าทุกการเปลี่ยนแปลงเริ่มต้นจากน้ำหยดเล็กที่ไหลมารวมกัน

Photographer

มณีนุช บุญเรือง

ช่างภาพสาวประจำ The Cloud เป็นคนเชียงใหม่ ชอบแดดยามเช้า การเดินทาง และอเมริกาโน่ร้อนไม่น้ำตาล

Little Big People

เรื่องราวของเหล่าคนตัวเล็กผู้มุ่งมั่นเปลี่ยนแปลงโลกใบนี้ให้ดีขึ้น

ผมเจอ อาจารย์สมบัติ ไตรศรีศิลป์ ครั้งแรกในงานประชุมเสวนาเพื่อขับเคลื่อนเชียงใหม่สู่เมืองสุขภาพ วันนั้นอาจารย์คลุมสูททางการดำสนิท เรียบง่าย สุภาพ ทว่าทุกครั้งที่มีจังหวะเปิดฟลอร์ให้แลกเปลี่ยนความเห็น อาจารย์จะยกมือขอไมค์ แล้วคลี่ไอเดียการชูภูมิปัญญาแพทย์แผนไทยเป็นจุดขาย สร้างจุดแข็ง เพื่อคว้าโอกาสจากตลาดคนรักสุขภาพอย่างหนักแน่นและร้อนแรง เช่นเดียวกับสีสันฉูดฉาดของเสื้อเชิ้ตตัวใน

ท่ามกลางเวทีที่ชวนมองนวัตกรรมและเทคโนโลยีการแพทย์สมัยใหม่ ทัศนะอันเป็นเหตุเป็นผลผสมหลักการทางวิทยาศาสตร์ของท่าน ทำให้ทุกคนต้องพินิจฟังอย่างตั้งอกตั้งใจ ขณะที่ผมเองก็นึกชื่นชมพลางสงสัยในความรอบรู้ ซึ่งดูตรงกันข้ามกับบุคลิกคุณลุงหมอพื้นบ้านทั่วไป จนกระทั่งถึงบางอ้อ เมื่อพบว่าชายท่านนี้มีชีวิต ความคิด และภารกิจที่น่าสนใจ

ประการแรก ตำแหน่ง ‘อาจารย์’ ที่หลายคนเรียกขาน มาจากภูมิหลังครั้งท่านเคยเป็นอาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ สอนอยู่ร่วม 10 ปี

ประการที่สอง ท่านถูกเชิญมาร่วมงานนี้ในฐานะประธานสมาพันธ์การแพทย์แผนไทยล้านนา มีเป้าหมายรวบรวมองค์ความรู้ภูมิปัญญาของหมอพื้นบ้าน และสืบสานการแพทย์แผนไทยใน 8 จังหวัดภาคเหนือตอนบน

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

ประการสุดท้าย ท่านเป็นผู้ก่อตั้ง ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ ให้บริการนวดแผนไทยเพื่อรักษา ผสานการใช้ตำรับยาสมุนไพรพื้นบ้านและทักษะแพทย์แผนไทยประยุกต์ รวมถึงก่อตั้ง ‘โรงเรียนพัฒนาปัญญาไท’ สอนหลักสูตรแพทย์แผนไทยสาขาเวชกรรม เภสัชกรรม ผดุงครรภ์ นวดแผนไทย ผู้ช่วยแพทย์แผนไทย พร้อมถ่ายทอดความรู้ในการดูแลรักษาสุขภาพด้วยตนเอง โดยใช้ภูมิปัญญาและทรัพยากรท้องถิ่นบนปณิธานที่อยากสร้างความเชื่อมั่น เพราะเชื่อว่าทุกอย่างตามหลักแพทย์แผนไทยตอบคำถามในเชิงวิทยาศาสตร์ได้ 

ท่านไม่เพียงผลักดันแพทย์แผนไทยด้วยวิธีการต่าง ๆ ข้างต้น แต่ยังผุดไอเดียคัดสรรตำรับยาสมุนไพรพื้นบ้าน ‘ยาห้าราก’ เข้าสู่กระบวนการวิจัยพัฒนาและนวัตกรรมการผลิตรูปแบบสารสกัดสเปรย์ดราย (Spray Dry) รายแรกในไทย ซึ่งได้รับการรับรองผลิตภัณฑ์สมุนไพรตามมาตรฐานของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา อันเป็นประตูสู่การพลิกฟื้นคุณค่า เพิ่มมูลค่า ตลอดจนยกระดับศาสตร์แพทย์แผนไทยให้เป็นที่ยอมรับในระดับสากล

นวดบันดาลใจ

ธรรมดาของคนเป็นลูกที่เติบโตมาในครอบครัวไม่ได้มั่งมี แต่ไม่ถึงกับจนกรอบ การศึกษาเป็นความหวังที่ช่วยเปลี่ยนชีวิตความเป็นอยู่ ครั้งสมัยเป็นเด็กหนุ่ม อาจารย์สมบัติก็คิดเช่นนี้ และด้วยความเพียรพยายาม นักเรียนหัวกะทิจากลำพูนจึงได้รับทุนศึกษาต่อในภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ คว้าปริญญาใบที่ 2 ด้วยทุนปริญญาโท ภาควิชาชีวสถิติ คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ก่อนสบโอกาสกลับเชียงใหม่ เข้าบรรจุตำแหน่งอาจารย์มหาวิทยาลัยสอนอยู่ในคณะเดิม

อย่างไรก็ตาม ความมั่นคงยังไม่ใช่คำตอบ เนื่องจากรายได้ไม่เพียงพอดูแลครอบครัว เมื่อสอนครบ 10 ปี จึงตัดสินใจลาออกจากราชการ สรรหาทำสารพัดอาชีพ และไปได้ดีในงานตัวแทนขายประกัน กระทั่งวันหนึ่งใน พ.ศ. 2542 จู่ ๆ อาจารย์สมบัติก็มีอาการแขนขวาชาจนขยับไม่ได้ หมอวินิจฉัยว่าหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท มีทางเดียวคือต้องผ่าตัด ทว่าทางนั้นก็ไม่ใช่ทางที่ถูกเลือก

หลังปรึกษาแพทย์รุ่นน้อง อาจารย์ได้เข้ารับการรักษาด้วยวิธีกายภาพบำบัด เมื่ออาการเริ่มฟื้นจึงนึกบางอย่างได้และออกจากโรงพยาบาล เพื่อเดินทางกลับบ้านมาพบกับจุดเปลี่ยนสำคัญของชีวิต

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

“ตอนนั้นคุณแม่ของผมอายุ 78 ปี แต่ร่างกายแข็งแรงมาก ตรวจสุขภาพประจำปีก็ปกติดีทุกอย่าง ผมเลยลองเอาเรื่องโรคนี้ไปปรึกษา ท่านก็เรียกหมอนวดในชุมชนมานวดรักษาให้ นวดวันละ 2 ชั่วโมง ผ่านไปเกือบสัปดาห์ ปรากฏว่าอาการดีขึ้นตามลำดับ นับตั้งแต่นั้น ผมจึงตัดสินใจว่าจะรักษาด้วยการนวดแผนไทย” อาจารย์หัวเราะก่อนเล่าต่อว่า ณ วันนั้น หากมีใครบอกว่ารู้จักหมอนวดฝีมือดีที่ไหนก็ตามไปรักษา กระทั่งในระยะเวลา 3 ปีโดยประมาณ ท่านผ่านมือหมอนวดมาร่วมกว่า 300 ชีวิต นวดจนอาการหายปลิดทิ้ง และมีสิ่งที่เพิ่มเติมเข้ามา นั่นคือแรงบันดาลใจ

“พอได้พิสูจน์กับตัวเองว่านวดแล้วดี เราก็เริ่มสนใจ ประกอบกับความสงสัยถึงความแตกต่างในการนวด เลยหาตำรามาศึกษาหลายเล่ม จนได้เจอกับตำราของ ศ.นพ.อวย เกตุสิงห์ แพทย์แผนปัจจุบันที่หันมาศึกษาด้านแพทย์แผนไทยหลังเกษียณ และเป็นผู้ก่อตั้ง ‘อายุรเวทวิทยาลัย (ชีวกโกมารภัจจ์)’ โรงเรียนสอนหลักสูตรแพทย์แผนไทยประยุกต์แห่งแรกของประเทศไทย ซึ่งองค์ความรู้จากท่านนี่แหละ จุดประกายให้เราอยากเรียนแพทย์แผนไทย”

อาจารย์สมบัติสมัครเรียนแพทย์แผนไทยกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ ในสาขาเวชกรรมและเภสัชกรรม เมื่อได้รับใบประกอบวิชาชีพ จึงริเริ่มเปิดคลินิกการแพทย์แผนไทย ในยุคสมัยที่คนยังเรียกติดปากกันว่าแพทย์แผนโบราณ และไม่ค่อยมีใครคิดทำเป็นเรื่องเป็นราว

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

หมอเก่งสุดคือตัวเรา

เดิมชื่อ ‘ช่างหล่อคลินิกการแพทย์แผนไทย’ ตั้งตามทำเลบนถนนช่างหล่อ ริมคูเมืองฝั่งนอก ไม่ไกลจากตลาดประตูเชียงใหม่ ก่อนเปลี่ยนมาใช้ ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ ชื่อใหม่ไฉไลกว่า แถมสะท้อนภาพลักษณ์ทั้ง ‘ปัญญา’ อันหมายถึงความเชื่อมั่นในภูมิปัญญาไทย และ ‘ไท’ อิสระในวิธีการดูแลรักษา เพื่ออิสรภาพของผู้คนที่จะได้พบความสุขสบาย หายเจ็บป่วย

แม้เน้นย้ำด้านการรักษาด้วยศาสตร์แพทย์แผนไทยคล้ายคลินิกประเภทเดียวกันทั่วไป แต่จุดเด่นของปัญญาไทคลินิก คือการนำทักษะแพทย์แผนไทยประยุกต์เข้ามาผสมผสาน โดยอาจารย์สมบัติขยายความว่า เพราะผู้ป่วยส่วนใหญ่มักเคยผ่านกระบวนการรักษาด้วยแพทย์แผนปัจจุบันมาก่อน ดังนั้น ที่นี่จึงมีทีมแพทย์แผนไทยประยุกต์ที่วิฉัยโรคจากผลแล็บต่าง ๆ ได้ อำนวยให้การรักษาแบบแพทย์แผนไทยมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

ทั้งนี้กระบวนการรักษาด้วยแพทย์แผนไทยของที่นี่ไม่ได้มีเพียงการนวด ประคบ หรืออบสมุนไพร ทว่ายังรวมถึงการให้ความรู้ควบคู่ใช้ยาสมุนไพรพื้นบ้าน

“ณ วันนี้นะครับ คนส่วนมากที่มาหาเราเป็นผู้มีปัญหาปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ เส้นเอ็น ข้อต่อ และกระดูกเป็นหลัก เพราะคนมักสรุปเอาว่าแพทย์แผนไทยคือการนวด แผนกแพทย์แผนไทยในโรงพยาบาลชุมชนแทบทุกแห่งก็มีแค่นวดอย่างเดียว คนเลยมองคลินิกแพทย์แผนไทยไปในแนวทางนั้น และไม่ค่อยรู้จักยาสมุนไพร

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย
‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

“แต่เราได้ความรู้ว่า คนที่มีปัญหาปวดเมื่อยกล้ามเนื้อหรือเส้นเอ็นมักมีโรคอื่นร่วม เช่น นอนไม่หลับ ขับถ่ายยาก ทำให้หลายคนนวดเสร็จแล้วกลับไปใช้ชีวิตปกติ 2 – 3 เดือนก็ปวดอีก เพราะการขับถ่ายของเสียไม่ดี ฉะนั้น เราจึงนำตำรับยาแพทย์แผนไทยเข้ามารักษาแบบผสมผสาน นวดแล้วให้ยาไปกินเพื่อดีท็อกซ์ พร้อมสอนเรื่องการกิน การดื่มน้ำ และการนอนหลับพักผ่อนอย่างเหมาะสม บางโรคไม่จำเป็นต้องนวดก็หาย เราจะให้ความรู้ในการใช้สมุนไพรพื้นบ้านดูแลรักษาอาการง่าย ๆ ด้วยตัวเอง”

กล่าวโดยสรุป อาจารย์บอกว่าโรคที่รักษาด้วยการนวดมีเพียง 30 เปอร์เซ็นต์ รักษาด้วยยามี 30 เปอร์เซ็นต์ แต่กว่า 70 เปอร์เซ็นต์ของโรคต้องรักษาควบคู่ทั้งการนวดและกินยา

“เพราะการนวดทำให้ระบบเลือดไหลเวียนไปฟื้นฟูอวัยวะ หากเรากินแค่ยาแล้วไม่ได้นวด ก็คงเหมือนปลูกต้นไม้ใส่ปุ๋ย รดน้ำ แต่ขาดการพรวนดิน”

อย่างไรก็ดี อาจารย์ยืนยันว่าการนวดและกินยาเป็นเพียงพระรอง ส่วนพระเอกคือ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการกิน นอน และขับถ่าย อันเป็นการดูแลรักษาและแก้ปัญหาสุขภาพอย่างตรงจุด ตามความเชื่อว่า ‘หมอที่เก่งที่สุดในโลกคือตัวเราเอง’ กระนั้นยาสมุนไพรพื้นบ้านของที่นี่ก็เป็นอีกเรื่องที่น่าสนใจไม่น้อย คงต้องขอพูดถึงเสียหน่อย

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

ตำรับยาพื้นบ้าน

“แล้วยาสมุนไพรของปัญญาไทคืออะไรเหรอครับ” ที่ต้องถามเช่นนี้เพราะหลงเข้าใจไปว่าคงหมายถึงยาผง ยาเม็ด จำพวกฟ้าทะลายโจร รางจืด ขมิ้นชัน กระชาย ทั้งหลายแหล่ ซึ่งอาจารย์ค้านว่า “ไม่ใช่” 

“ยาสมุนไพรในความหมายของปัญญาไท คือยาตำรับสมุนไพรจากภูมิปัญญาของหมอพื้นบ้านล้านนา และต้องไม่ใช่ยาสมุนไพรเดี่ยว” อาจารย์สมบัติตอบ “ยาฟ้าทะลายโจร กระชาย หรือขมิ้นชัน เป็นยาเดี่ยวทั้งนั้นเลย ซึ่งในตำราบอกว่า ไม่ควรกินสมุนไพรเดี่ยวเป็นยา แต่ควรใส่เป็นส่วนประกอบในอาหารกินดีกว่า เนื่องจากมีผลข้างเคียงต่อสุขภาพ ตรงกันข้ามหากเป็นยาในลักษณะของตำรับ มันมีตัวยาหลัก ตัวยารอง ตัวยาช่วยลดพิษหรือช่วยเสริมฤทธิ์ ซึ่งปลอดภัยและดีต่อร่างกายมากกว่า”

ปัจจุบันปัญญาไทคลินิกมีตำรับยาสมุนไพรพื้นบ้านกว่า 50 ตำรับ คัดสรรมาจากชุมชนต่าง ๆ ในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนเป็นหลัก โดยทั้งหมดผ่านการตรวจสอบการปนเปื้อนของโลหะหนัก จุลินทรีย์เกินขนาด และสารสเตียรอยด์ จากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ก่อนนำมาให้บริการ ยกตัวอย่างเช่น ‘ยาถ่ายกระษัย’ จากสมอไทย ยาดำสำหรับผู้มีอาการขับถ่ายยากและปวดเมื่อยตามร่างกาย ‘ยาหอมแดงนพเก้า’ จากดอกมะลิ ดอกพิกุล ดอกบุนนาค เกสรบัวหลวง สำหรับผู้มีปัญหาปวดเมื่อยนอนไม่หลับ หรือ ‘ยาห้าราก’ ตำรับยาสมุนไพรตัวชูโรงของปัญญาไท

‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย
‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ คลินิกพื้นบ้านล้านนาที่ผลักดันการรักษาสุขภาพก่อนป่วย

“ยาห้าราก หรือ เบญจโลกวิเชียร เป็นตำรับยาที่ได้มาจากการค้นคว้าคัมภีร์ตักศิลา ซึ่งเราพยายามปรุงแล้วนำมาใช้ตั้งแต่ช่วงโรคไข้หวัดนกระบาด พอสำเร็จก็แนะนำชาวบ้านให้ลองทำเอง ต้มเอง แจกจ่ายกัน ปรากฏว่าไม่มีใครเป็นไข้หวัดนกเลย”

ต่อมายุคโรคซาร์ส อาจารย์สังเกตว่าบางคนไม่มีเวลาทำยาต้ม เลยลองนำมาบดผงบรรจุแคปซูล ก็ช่วยป้องกันได้ดี จนเรื่องนี้รู้ถึง แพทย์หญิงวิลาวัณย์ จึงประเสริฐ อธิบดีกรมพัฒนาการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือกในขณะนั้น พอท่านมาเชียงใหม่จึงมอบให้ท่าน แล้วตอนหลังท่านก็ส่งคนกลับมาอุดหนุนอีก

แม้ยาห้ารากจะเป็นตำรับยาสร้างชื่อให้คนรู้จักปัญญาไทคลินิกมากขึ้น แต่แพทย์แผนไทยยังคงเป็นศาสตร์การรักษาที่มีอุปสรรคในการเข้าถึง ด้วยสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติไม่รองรับ และคนไม่มีความเชื่อมั่นในแพทย์แผนไทย อาจารย์สมบัติจึงเลือกเนรมิตชั้นบนของคลินิก เปิดเป็นโรงเรียนพัฒนาปัญญาไท

“อาจารย์มองว่าการขาดความรู้ก็เป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้คนไม่กล้าใช้บริการแพทย์แผนไทย ทั้งที่บ้านเรามียาดีมากมายไม่แพ้ต่างชาติ เลยตัดสินใจเปิดโรงเรียนเพื่อให้ความรู้ควบคู่ไปด้วย ทำไปสักพักเราสังเกตว่าคนที่มาเรียนส่วนมากมีโรคประจำตัว เขามาเรียนเพื่อรักษาตัวเองและนำความรู้ไปดูแลครอบครัว ก็เลยทำคอร์สอบรมฟื้นฟูสุขภาพด้วย”

สอดคล้องกับเป้าหมายแต่แรกเริ่ม อาจารย์ตั้งใจเปิดคลินิกแห่งนี้ให้เป็นพื้นที่ของการรักษาเยียวยา พร้อมบ่มเพาะความเข้าใจในศาสตร์การแพทย์แผนไทย เพื่อส่งเสริมให้ทุกคนหันมาดูแลสุขภาพ ป้องกันโรคก่อนเจ็บป่วย และเป็นแพทย์แผนไทยเพื่อการพึ่งพาตนเอง ดังแนวคิดการทำงานที่ยึดถือ ‘หมอเก่งรักษาโรคมีมาก แต่ที่หายากคือหมอรักษาคนไม่ให้ป่วย’

สมบัติ ไตรศรีศิลป์ ผู้ก่อตั้ง ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ การยกระดับยาห้าราก และฝันอยากเห็นกระทรวงการแพทย์แผนไทย
สมบัติ ไตรศรีศิลป์ ผู้ก่อตั้ง ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ การยกระดับยาห้าราก และฝันอยากเห็นกระทรวงการแพทย์แผนไทย

สู่การวิจัยเพื่อพัฒนา

อาจารย์สมบัติมุ่งสร้างความเชื่อมั่นให้กับแพทย์แผนไทย ด้วยการหยิบงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์เข้ามาสนับสนุนควบคู่กับการปลูกความรู้ 

“ทุกครั้งที่ไปนำเสนอเรื่องยาแพทย์แผนไทย จะมีคนถามว่ามีงานวิจัยรองรับรึเปล่า ฉะนั้น จุดอ่อนของยาไทยคือขาดการวิจัย”

อาจารย์สมบัติเผยที่มาของไอเดียการนำยาแพทย์แผนไทยเข้าสู่กระบวนการวิจัย ประจวบเหมาะกับในช่วงที่ผ่านมา มหาวิทยาลัยแม่โจ้สนใจการวิจัยเกี่ยวกับยารักษาโรคโควิด-19 ท่านจึงยินดีร่วมมือ พลันเสนอตำรับยาห้ารากเป็นตัวเลือก

“ในคัมภีร์ตักศิลาเขียนไว้ว่า ยาห้ารากนั้นแก้ไข้พิษไข้กาฬ โดยลักษณะอาการจะคล้ายไข้หวัดนกและโรคซาร์ส ซึ่งล้วนเกิดจากไวรัส เช่นเดียวกับโรคโควิด-19 พอทางมหาวิทยาลัยแม่โจ้นำยาไปเข้าห้องแล็บทดลองในระดับเซลล์ ปรากฏว่าผลออกมาดีมาก จึงนำไปวิจัยในมนุษย์ต่อกับทางคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อบ่งชี้รายละเอียดสรรพคุณ การตอบสนองต่อการรักษาโรค และประเมินผลข้างเคียงที่ชัดเจน”

เมื่อการวิจัยเสร็จสรรพ ผลออกมาน่าประทับใจ อาจารย์ก็เดินหน้าต่อยอดพัฒนายาห้ารากจากยาต้ม ยาผง แปลงโฉมสู่สารสกัดสเปรย์ดราย (Spray Dry) รายแรกในไทย ที่ใช้นวัตกรรมการผลิตที่มีประสิทธิภาพด้านการควบคุมปริมาณสารสำคัญ คงคุณภาพความเข้มข้น และช่วยยืดอายุการเก็บรักษายาวนานถึง 5 ปี ต่างจากการบดผงบรรจุแคปซูลที่มีอายุสูงสุดประมาณ 1 ปี อาจารย์มองว่าข้อดีต่าง ๆ เหล่านี้ รวมถึงการได้รับการรับรองผลิตภัณฑ์สมุนไพรตามมาตรฐานจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา จะช่วยสร้างการยอมรับแพทย์แผนไทยในประเทศ และขยายโอกาสในการพายาไทยออกไปให้ทั่วโลกรับรู้

นอกเหนือจากผลักดันการวิจัยตำรับยาแพทย์แผนไทย อาจารย์สมบัติยังจับมือทำบันทึกข้อตกลงความร่วมมือกับคณะเทคนิคการแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อวิจัยเรื่องการทำกายภาพบำบัดด้วยศาสตร์ภูมิปัญญาไทย

สมบัติ ไตรศรีศิลป์ ผู้ก่อตั้ง ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ การยกระดับยาห้าราก และฝันอยากเห็นกระทรวงการแพทย์แผนไทย

“ทุกวันนี้การทำกายภาพบำบัดโดยคณะเทคนิคการแพทย์เป็นการรับเอาแบบแผนมาจากแพทย์แผนปัจจุบัน ซึ่งเครื่องมือแต่ละอย่างราคาค่อนข้างสูง ทำให้ชาวบ้านเข้าถึงการรักษายาก แถมบางอย่างใช้เองไม่ได้ ต้องพึ่งหมอเป็นหลัก เกิดปัญหาคนไข้ล้นโรงพยาบาล เราจึงออกแบบวิธีทำกายภาพบำบัดโดยใช้กระบอง ผ้าขาวม้า และไม้ยืนยืดเส้น ซึ่งช่วยป้องกันโรคกระดูกเสื่อม โรคอัลไซเมอร์ รวมทั้งโรคหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท”

อาจารย์สมบัติเปรยความตั้งใจของงานวิจัยที่อยู่ระหว่างกระบวนการศึกษาประสิทธิผล ก่อนเผยว่าท่านกำลังขับเคลื่อนโปรเจกต์สำคัญ คือนำเสนอสำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร เรื่องแนวคิดการก่อตั้ง ‘กระทรวงการแพทย์แผนไทย’ บนภาพฝันว่าอยากเห็นศาสตร์การแพทย์แผนไทยเติบโต ประชาชนคนไทยไม่เจ็บป่วยด้วยการพึ่งพาภูมิปัญญา พร้อมส่งเสริมการวิจัยพัฒนาตำรับยาสมุนไพรไทยให้ได้คุณภาพมาตรฐานระดับสากล เพื่อต่อยอดสู่อุตสาหกรรมส่งออกที่จะช่วยดึงเม็ดเงินเข้าประเทศและกระจายรายได้สู่เกษตรกรท้องถิ่น

สมบัติ ไตรศรีศิลป์ ผู้ก่อตั้ง ‘ปัญญาไทคลินิกการแพทย์แผนไทย’ การยกระดับยาห้าราก และฝันอยากเห็นกระทรวงการแพทย์แผนไทย

Writer

คุณากร

เป็นคนอ่านช้าที่อาศัยครูพักลักจำ จับพลัดจับผลูจนกลายมาเป็นคนเขียนช้า ที่อยากแบ่งปันเรื่องราวบันดาลใจให้อ่านกันช้าๆ เวลาว่างชอบวิ่งแต่ไม่ชอบแข่งขัน มีเจ้านายเป็นแมวโกญจาที่ชอบคลุกทราย นอนหงาย และกินได้ทั้งวัน

Photographer

ศรีภูมิ สาส่งเสริม

ช่างภาพเชียงใหม่ ชอบอยู่ในป่า มีเพื่อนเป็นช้าง และชาวเขาชาวดอย

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load