ในช่วงกักตัวอยู่บ้านที่ผ่านมา หลายต่อหลายคนเพิ่งมีโอกาสได้ลงมือปลูกต้นไม้ในบ้านเป็นครั้งแรก และเมื่อเวลาผ่านไปสักเดือนสองเดือน ก็พบกับปัญหาหลายอย่างที่เกิดขึ้นกับต้นไม้ เราก็เลยรวมปัญหายอดฮิตที่เกิดขึ้นกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ซึ่งเกิดขึ้นในช่วง 2 เดือนที่ผ่านมา มาแนะนำว่าควรจะแก้ไขอย่างไร

1. ใบอ่อนช้ำ

7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้
7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้

ปัญหายอดอ่อนที่ยังเป็นใบซึ่งม้วนอยู่ช้ำเป็นรอยสีน้ำตาลนั้น เกิดได้จาก 2 สาเหตุหลักๆ สาเหตุแรกคือ การวางต้นไม้ในห้องแอร์ ซึ่งช่วงกลางวันเราอาจจะไม่ได้อยู่บ้าน อากาศในห้องจึงร้อนอบอ้าวและไม่ถ่ายเท พอเรากลับบ้านมาแล้วเปิดแอร์เย็นฉ่ำทันที ต้นไม้อาจจะปรับตัวไม่ทัน ทำให้ใบอ่อนซึ่งยังไม่แข็งแรงมีอาการช้ำ

ทางแก้ก็คือ พยายามทำให้อากาศในห้องในช่วงกลางวันที่ไม่ได้เปิดแอร์ไม่ร้อนอบอ้าวมาก หรือนำต้นไม้ออกไปวางในที่ที่มีอากาศถ่ายเท ส่วนใบที่ช้ำไปแล้ว จะขยายใหญ่ขึ้นโดยที่รอยช้ำยังคงอยู่ ซึ่งไม่มีอันตรายกับต้น แต่ถ้าอาการหนักจนไม่สวย ก็ตัดทิ้งได้

อีกสาเหตุที่เป็นไปได้ก็คือ รดน้ำเยอะเกิน จนมีน้ำปริมาณมากขังในกระถางเป็นเวลานาน ทำให้ระบบรากเน่า จนออกอาการที่ใบ ทางแก้ก็คือ รดน้ำเมื่อวัสดุปลูกแห้ง ถ้าปลูกในห้องแอร์รดสัปดาห์ละ 1 – 2 ครั้งก็พอ

2. ใบไหม้

7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้

ในช่วงที่อากาศร้อนมากๆ เมื่อเดือนที่แล้ว ต้นไม้จำนวนมากก็ทนกับความร้อนไม่ไหว ส่งผลให้ใบ โดยเฉพาะยอด) ไหม้ เป็นปัญหาที่เกิดขึ้นกันถ้วนหน้า ทั้งต้นไม้ใหม่ ต้นไม้เก่า ซึ่งถ้าสังเกตดีๆ จะพบว่า พออากาศร้อนหมดไป ใบที่ออกใหม่หลังจากนั้นก็จะกลับมาเป็นปกติเหมือนเดิม

ใบที่ไหม้ไปแล้ว เราแก้ไขอะไรไม่ได้นอกจากริดใบทิ้ง แล้วรอให้แตกใบใหม่ แต่ถ้าไหม้ทั้งยอดจนแห้งและทำให้ต้นไม้หยุดการเจริญเติบโต ดูแล้วต้นไม้ไม่น่าจะแตกยอดใหม่ออกมาจากยอดที่ไหม้ได้ ทางแก้ก็คือตัดยอดทิ้ง แล้วต้นไม้จะแตกยอดใหม่บริเวณอื่นแทน

แต่ข้อควรระวังคือ การตัดยอดต้นไม้ที่ปลูกในห้องแอร์ ต้นไม้อาจจะไม่แตกยอดใหม่เสมอไป เพราะมีโอกาสติดเชื้อได้ ดังนั้นถ้าอยากตัดเพื่อให้แตกใหม่ ควรยกออกไปวางในที่ที่มีอากาศถ่ายเท

3. ส่วนที่เป็นรอยด่างของใบเน่า

7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้

หลายคนที่ปลูกต้นไม้ใบด่าง อาจจะเจอปัญหาตรงช่วงใบที่เป็นสีขาวเน่า อย่างแรกที่ต้องทราบก่อนก็คือ ใบไม้ที่ด่างนั้นแม้จะสวยแต่ก็ไม่ได้แข็งแรงเท่าใบไม้สีเขียวตามธรรมชาติ ยิ่งด่างมากก็ยิ่งอ่อนแอ การนำมาปลูกในห้องแอร์อาจจะเจอปัญหาได้หลายอย่าง ทั้งร้อนไปหรือน้ำเยอะไป จนส่งผลให้เกิดรอยเน่าบนใบ

ทางแก้ก็คือ ย้ายต้นไม้ไปอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่มันชอบ เช่น ย้ายออกไปไว้ในที่ที่อากาศถ่ายเท ส่วนใบที่เน่าไปแล้วก็ทำอะไรไม่ได้ เพราะรอยเน่าจะขยายใหญ่ขึ้นจนอาจจะเต็มรอยด่าง ถ้าต้นนั้นมีใบเป็นจำนวนมาก ก็ริดใบที่เน่าทิ้งได้

4. ใบเป็นรอยสีน้ำตาล

การปลูกต้นไม้ในห้องไม่ควรใช้ดิน แต่ควรใช้วัสดุปลูกอย่างกาบมะพร้าวสับมากกว่า เพื่อความสะอาด และป้องกันปัญหาที่จะมาจากโรคและแมลงที่มากับดิน แต่ในกาบมะพร้าวสับมีสารแทนนินซึ่งมีฤทธิ์เป็นกรด ถ้าเราเอากาบมะพร้าวสับใส่ในกระถางเลย เมื่อรดน้ำสารแทนนินก็จะสะสมอยู่ในกระถาง ซึ่งอาจเป็นผลเสียกับระบบรากของต้นไม้บางชนิด ส่งผลให้ใบเป็นรอยสีน้ำตาล หรือทำให้ต้นไม้เจริญเติบโตได้ไม่ดีเท่าที่ควร

ทางแก้ก็คือ ก่อนจะนำกาบมะพร้าวสับมาใช้ปลูกต้นไม้ ให้แช่น้ำทิ้งไว้สัก 3 วัน เพื่อละลายสารแทนนินออกมา หรือถ้าปัญหานี้เกิดกับต้นไม้ที่ปลูกอยู่แล้ว ก็ใช้เวลายกกระถางออกจากจานรอง แล้วรดน้ำลงในกระถางให้น้ำไหลผ่านเพื่อล้างสารแทนนินออก เราจะเห็นว่าช่วงแรกน้ำจะเป็นสีน้ำตาลเหมือนสีชา ถ้าทำไปสักพักน้ำจะใสขึ้น

5. เน่า

ต้นไม้ในห้องไม่ต้องการน้ำเท่าต้นไม้ที่อยู่กลางแจ้ง ถ้ารดน้ำมากไป น้ำก็จะขังจนทำให้รากเน่า และอาจจะมีปัญหาเรื่องเชื้อราด้วย ทางแก้สำหรับต้นไม้ที่เพิ่งมีอาการคือ ลดการให้น้ำลง แต่ถ้าอาการหนัก ก็ต้องนำต้นไม้ออกจากกระถาง เอาวัสดุปลูกออก เล็มรากส่วนที่เน่าออก ผึ่งรากให้แห้ง แล้วเปลี่ยนวัสดุปลูกใหม่

6. เพลี้ย

7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้

ถึงจะปลูกต้นไม้ในห้องแอร์ แต่หลายคนก็ยังเจอเพลี้ย มันอาจมากับต้นไม้อยู่แล้วทั้งที่ใบหรือเป็นเชื้ออยู่ในวัสดุปลูก และมาเจริญเติบโตต่อในห้องแอร์ ซึ่งมันชอบอากาศเย็นๆ อยู่แล้ว

ทางแก้คือ เช็ดออก ใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดได้เลย แต่ถ้ามีปริมาณมาก เช็ดออกแล้วก็ยังกลับมาใหม่ ก็ใช้น้ำยาล้างจานผสมแบบเจือจางฉีดพ่นบริเวณใบ ก็ช่วยแก้ปัญหาได้

7. หนอน

7 วิธีปลดล็อกปัญหาที่มักเกิดกับนักปลูกไม้ใบมือใหม่ที่แก้ง่าย แก้ได้ด้วยตัวเอง, ใบไหม้, ใบเป็นจุดสีน้ำตาล, แมลงในกระถางต้นไม้

คนที่ปลูกไม้ใบไว้นอกห้อง หลายคนเจอปัญหาหนอนมากินใบต้นไม้ของเราจนแหว่ง นอกจากการใช้ยาฆ่าแมลงฉีด เรายังแก้ปัญหาได้ด้วยการหมั่นสังเกตและเก็บออก เริ่มต้นจากการสังเกตสภาพใบ เมื่อไหร่ที่เห็นรูบนใบ ก็ได้เวลาพลิกหาหนอน หนอนบางชนิดหากินกลางวันก็หาไม่ยาก แต่บางชนิดหากินกลางคืน ช่วงกลางวันจะไปหลบซ่อนอยู่ในวัสดุปลูก เราก็ต้องถือไฟฉายออกมาส่องหาเวลากลางคืนแทน


นอกจากนี้ คอลัมน์ Plant Planet หลายๆ ตอนที่ผ่านมา ก็ได้เล่าวิธีแก้ปัญหาไปบ้างแล้ว ใครสนใจตามไปอ่านกันได้ 

วิธีดูแลต้นไม้ในร่มให้สวยเหมือนอยู่ในร้านตอนซื้อมา

วิธีรดน้ำต้นไม้

วิธีเปลี่ยนกระถางต้นไม้

Writer

ศิริวิทย์ ริ้วบำรุง

ปัจจุบันเป็นนักจัดสวน ในนาม little tree landscape เกิดและเติบโตมาในบ้านสวนริมน้ำท่าจีนมีพ่อเป็นนักสะสมต้นไม้ และมีแม่ชอบปลูกดอกไม้ ชีวิตจึงมีต้นทุนเรื่องต้นไม้มาแต่เด็ก สิบกว่าปีก่อนได้กลายเป็นนักจัดสวนโดยบังเอิญ และเป็นเรื่อยๆ มาจนถึงปัจจุบัน เพราะได้ค้นพบแล้วว่างานจัดสวนให้โอกาสเราได้อยู่กับสิ่งที่เรารัก และเป็นงานที่ทำแล้วมีความสุข

Photographer

มณีนุช บุญเรือง

ช่างภาพสาวประจำ The Cloud เป็นคนเชียงใหม่ ชอบแดดยามเช้า การเดินทาง และอเมริกาโน่ร้อนไม่น้ำตาล

Plant Planet

ชวนเดินทางเข้าสู่โลกของต้นไม้เพื่อทำความรู้จักพืชในฐานะเพื่อน

มินต์ (Mint) เป็นต้นไม้อีกชนิดที่น่าปลูกติดบ้านไว้เป็นที่สุด แต่ก่อนที่เราจะแนะนำว่ามินต์ทำอะไรได้บ้าง ขอเริ่มต้นจากการทำความเข้าใจก่อนว่า มินต์เป็นพืชในสกุล Mentha ส่วนสะระแหน่ ที่หลายคนเรียกว่ามินต์ อยู่ในสกุล Melissa ดังนั้นจะนับว่าสะระแหน่เป็นมินต์ก็อาจจะไม่ถูกนัก แต่ก็ไม่ถึงขั้นผิดเสียทีเดียว เพราะทั้งมินต์และสะระแหน่อยู่ในวงศ์ Lamiaceae ซึ่งภาษาไทยเรียกว่าเป็น วงศ์กะเพรา หรือ วงศ์มินต์

มินต์ที่เราจะแนะนำในวันนี้หลายตัวมีรายละเอียดที่แตกต่างกันเพียงเล็กน้อย จึงมีชื่อวิทยาศาสตร์เดียวกัน เพื่อไม่ให้สับสน เราก็เลยขอแนะนำด้วยชื่อทั่วไปที่คนรู้จักและใช้เรียกตอนซื้อขายกัน

เนื่องจากมินต์เป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดจากต่างประเทศ เดิมจึงมีในเมืองไทยให้เลือกซื้อหาแค่ไม่กี่พันธุ์ และเลี้ยงค่อนข้างยาก แต่ปัจจุบัน มีคนนำมาเข้ามาเยอะมาก และดูเหมือนจะทนกับสภาพอากาศบ้านเราได้ดีขึ้น การปลูกมินต์ในเมืองไทยจึงไม่ใช่เรื่องยากอีกต่อไป

มินต์เป็นสมุนไพรฝรั่งที่น่าปลูกที่สุด น่าปลูกมากกว่าต้นไม้ยอดฮิตอย่างโรสแมรี่ด้วย เพราะเอามาใช้งานได้ง่ายกว่า แค่เด็ดใบมาใส่แก้ว แล้วเทน้ำร้อนใส่ เราก็ได้ชามินต์แล้ว จะนำมาผสมในเครื่องดื่มอื่น ๆ ก็ได้ ใช้โรยหน้าและทำอาหารได้หลายประเภท มีสรรพคุณช่วยแก้ท้องอืด ขับลม แล้วก็ยังเอาไปสกัดทำน้ำมันหอมระเหยหรือน้ำตบได้ด้วย

ส่วนคนที่ไม่ได้ทำอาหาร มินต์ก็ยังใช้ปลูกเป็นไม้ประดับได้ เพราะมีดอกเล็ก ๆ ที่สวยน่ารัก ทรงของใบก็สวยมีเสน่ห์แตกต่างกันไปในแต่ละพันธุ์

แนะนำมินต์ 9 พันธุ์ สมุนไพรฝรั่งที่น่าปลูกสุดในบ้าน ได้ทั้งดู ดม และกิน

วิธีปลูกมินต์นั้นง่ายมาก มินต์ชอบแดดและไม่ชอบความแฉะแบบเดียวกับโรสแมรี่ วัสดุปลูกจึงควรใช้ดินผสมวัสดุโปร่งอย่างแกลบดิบ กาบมะพร้าวสับ หรือขุยมะพร้าว เพื่อให้ระบายน้ำได้ดี ป้องกันน้ำขัง เชื้อรา และอาการเน่าที่จะตามมา แล้วก็ต้องปลูกในที่แดดจัด ๆ ถ้าได้รับแดดร้อยเปอร์เซ็นต์หรือโดนแดดตลอดทั้งวันก็ดี แต่ถ้าไม่ได้ ก็ควรจะโดนแดดสัก 60 เปอร์เซ็นต์ แล้วก็อย่ารดน้ำมากจนเกินไป รดวันละครั้งในช่วงเช้าก็พอ

มินต์เป็นต้นไม้ที่อยู่ได้หลายปี แต่ต้องหมั่นตัดแต่งให้แตกยอดใหม่ หรือไม่ก็ปักชำขยายพันธุ์ให้เกิดต้นใหม่ไปเรื่อย ๆ วิธีการปักชำที่ง่ายที่สุดก็คือ ชำน้ำ หรือเอาไปแช่น้ำจนรากงอก แล้วค่อยย้ายไปลงดิน ช่วงเวลาที่ดีที่สุดในการปักชำคือ ตอนที่เราตัดก้านมาใช้ทำอาหาร พอเด็ดใบออกหมด ก็นำก้านนั้นไปแช่น้ำ ตั้งไว้ในที่แดดรำไร อย่าให้โดนแดดตรง ๆ ไม่กี่วันรากก็จะงอก

ส่วนคนที่กำลังเลือกซื้อต้นมินต์ ขอแนะนำว่าให้ซื้อต้นที่มีสภาพดีที่สุด อย่าซื้อต้นที่สลดหรือโทรม เพราะใช้เวลานานมากกว่าจะฟื้นกลับมาสดชื่นได้

แล้วถ้าสงสัยว่าควรจะเลือกพันธุ์ไหนดี ก็ขอแนะนำว่ามินต์ทุกตัวมีกลิ่นที่ต่างกันเล็กน้อย เราเลือกจากกลิ่นที่ชอบได้เลย ถ้าเน้นซื้อไปประดับ ก็เลือกจากทรงและสีของใบที่ชอบ รวมไปถึงลักษณะดอก

มาทำความรู้จักกับมินต์ 9 พันธุ์นี้กันสักนิด แล้วค่อยตัดสินใจว่า คุณอยากได้ต้นไหนมาไว้ในบ้าน

1
คาลามินต์

Calamint

คาลามินต์, Calamint
แนะนำมินต์ 9 พันธุ์ สมุนไพรฝรั่งที่น่าปลูกสุดในบ้าน ได้ทั้งดู ดม และกิน

คาลามินต์เป็นมินต์ที่ถูกหยิบมาใช้จัดสวนบ่อยที่สุด จะถือว่าเป็นไม้จัดสวนก็ยังได้ เพราะมีทรงพุ่มที่สวยและมีดอกสีขาวเล็ก ๆ ใช้เป็นไม้ประดับได้เลย ใบก็มีกลิ่นหอม เอาไปใช้งานในครัวได้สบาย

2
วอเตอร์มินต์

Water Mint

วอเตอร์มินต์, Water Mint

เป็นพันธุ์ที่เลี้ยงง่ายและนำมาใช้ทำเครื่องดื่มใน Little Tree มากที่สุด เพราะมีกลิ่นหอมที่ไม่ฉุนจนเกินไป เด็ดใช้จนใบใหม่แตกไม่ทันเลยทีเดียว

3
ไวต์มินต์

White Mint

ไวต์มินต์, White Mint
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

ไวต์มินต์ มีอีกชื่อว่า มินต์ญี่ปุ่น (Japan Mint) จุดเด่นคือทรงใบค่อนข้างกลม ปลูกประดับก็สวย และมีกลิ่นหอมเย็น จึงเหมาะจะนำมาทำเครื่องดื่ม

4
แบล็กมินต์

Black Mint

Black Mint, แบล็กมินต์
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

จุดเด่นของแบล็กมินต์คือก้านที่เป็นสีดำ และใบที่มีขนาดเล็กกว่าไวต์มินต์ มีกลิ่นที่หอมแรงกว่าไวต์มินต์

5
สเปียร์มินต์

Spearmint

Spearmint, สเปียร์มินต์
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

เป็นมินต์ที่เราค่อนข้างคุ้นชื่อ เพราะมีการสกัดน้ำมันหอมระเหยมาใช้ รวมถึงนำไปทำชา แต่งกลิ่นขนม เครื่องดื่ม และยาสีฟันด้วย วิธีดูจำง่าย ๆ ก็คือ ทรงของใบที่แหลมเหมือนปลายหอก จึงได้ชื่อว่า สเปียร์มินต์

6
เปปเปอร์มินต์

Peppermint

เปปเปอร์มินต์, Peppermint

เปปเปอร์มินต์เป็นมินต์ที่เกิดจากการผสมระหว่างวอเตอร์มินต์กับสเปียร์มินต์ มีส่วนประกอบของเมนทอลเยอะ จึงทำให้นอกจากหอมแล้วยังมีความเย็นซ่าด้วย จึงถูกนำไปใช้กับทั้งลูกอมและยาดมที่ช่วยเพิ่มความสดชื่นให้กับร่างกาย

7
ไพน์แอปเปิ้ลมินต์

Pineapple Mint

ไพน์แอปเปิ้ลมินต์, Pineapple Mint
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

บางทีก็เรียกว่า Apple Mint นิยมใช้ปลูกประดับ เลี้ยงง่าย แต่ก็ยังเอาใบไปทำอาหารได้ตามปกติ คนนิยมนำไปทำชา และอาหารหลายประเภท

8
ยูเอสมินต์

U.S. Mint

ยูเอสมินต์, U.S. Mint
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

ยูเอสมินต์ หรือ มินต์อเมริกา มีจุดเด่นตรงก้านสีแดง ต่างจากพันธุ์อื่น ๆ แต่มีกลิ่นหอมเย็นเหมือนมินต์ นำไปใช้ทำอาหารและเครื่องดื่มได้ไม่ต่างกัน

9
ช็อกโกแลตมินต์

Chocolate Mint

ช็อกโกแลตมินต์, Chocolate Mint
รวมสารพัดการปลูกมินต์ที่น่าปลูกในบ้าน ทั้งดอกสวย ใบหอม ก้านดำ ก้านแดง ไปจนถึงใบกลิ่นช็อกโกแลต แต่รสส้ม

ช็อกโกแลตมินต์ เกิดจาการผสมของมินต์สองสายพันธุ์คือ M. Citrata (orange mint) กับ M. piperita สิ่งที่ได้ก็คือมินต์ที่มีกลิ่นแบบช็อกโกแล็ต แต่ยังคงรสส้มจาง ๆ เหมือน Orange Mint ส่วนใบมีสีเขียวเข้มกว่ามินต์ชนิดอื่น ๆ และมีดอกสีม่วงอ่อน จะปลูกประดับก็สวยเช่นกัน

Writer

ศิริวิทย์ ริ้วบำรุง

ปัจจุบันเป็นนักจัดสวน ในนาม little tree landscape เกิดและเติบโตมาในบ้านสวนริมน้ำท่าจีนมีพ่อเป็นนักสะสมต้นไม้ และมีแม่ชอบปลูกดอกไม้ ชีวิตจึงมีต้นทุนเรื่องต้นไม้มาแต่เด็ก สิบกว่าปีก่อนได้กลายเป็นนักจัดสวนโดยบังเอิญ และเป็นเรื่อยๆ มาจนถึงปัจจุบัน เพราะได้ค้นพบแล้วว่างานจัดสวนให้โอกาสเราได้อยู่กับสิ่งที่เรารัก และเป็นงานที่ทำแล้วมีความสุข

Photographer

วินัย สัตตะรุจาวงษ์

ผู้กำกับรายการและโฆษณาที่ช่วงนี้หันมาสนใจงานแนวสารคดี จึงเน้นทำงานที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานความจริง ตัวอย่างผลงานที่ผ่านมาคือ รายการ human ride และ เป็น อยู่ คือ

อ่านต่อ

Loading...

End of content

No more pages to load